‘पशुपति–काव्य साँझ–२’ : साहित्य, साधना र सांस्कृतिक पुनर्जागरणको सशक्त अभियान
कविताले समयको वेदना, समाजको चेतना, संस्कृतिको स्मृति र भविष्यप्रतिको आशालाई शब्दमा रूपान्तरण गर्छ।
कविताले समयको वेदना, समाजको चेतना, संस्कृतिको स्मृति र भविष्यप्रतिको आशालाई शब्दमा रूपान्तरण गर्छ।
प्रहरीले अश्रुग्यास र लाठी प्रहार गरेर उनीहरूलाई रोक्यो । त्यसयता पनि विहिबारसम्म हजारौं प्रदर्शनकारी सडकमा उत्रिरहेका छन् ।
नेपालको विकासशील अर्थतन्त्र र सामाजिक संरचनामा निजी क्षेत्रको भूमिका महत्त्वपूर्ण छ।
प्रविधिको विश्वव्यापी नियमन र सम्भावित अन्तरिक्ष अनुसन्धानका कारण मानिसले कुनै एउटा मात्र देशको नागरिक भएर सोच्ने सीमा भविष्यमा सीमित नरहने कुराको आभास अहिले नै हामी सबैलाई भइसकेको छ।
नेपालको पछिल्लो प्रतिनिधिसभा निर्वाचनपछि पनि यस्तै एउटा आशा जन्मिएको थियो। नयाँ पुस्ताका अनुहारहरू संसद्मा पुगे।
तर एउटा समाजको सभ्यता केवल नियमको कठोर कार्यान्वयनले मात्र मापन हुँदैन। त्यसको मापन पीडितप्रतिको सहानुभूति, करुणा र मानवीय संवेदनशीलताले पनि हुन्छ।
कुनै पनि प्रतिस्पर्धात्मक परीक्षा पास गर्नु सामान्यतः सफलता र राम्रो भविष्यको सङ्केत मानिन्छ। तर आज हजारौँ नेपाली युवाका लागि यही सफलता अर्को एउटा अनिश्चित यात्राको सुरुवात बनेको छ।
सबै कुराले राज्य जनताको भरोसा भएकाले जनविश्वासमा घात पुग्ने कुनै पनि काम राज्य सञ्चालकबाट हुनुहुँदैन ।
नेपालीहरूले विदेशबाट पाहुर, कोसेली, नासो आदिका रूपमा सुन र विदेशी मुद्रा भित्र्याइरहेका थिए, जसलाई आज हामी रेमिट्यान्स भनिरहेका छौँ।
वास्तविकता के हो भने कृत्रिम बुद्धिमत्ताले सफ्टवेयर इन्जिनियरलाई विस्थापित गरिरहेको छैन, बरु उनीहरूको काम गर्ने तरिका मात्रै परिवर्तन गरिरहेको छ।
के नेपाली कांग्रेसमा हामीजस्ता मानिसहरू झण्डा बोक्न मात्र योग्य हौँ, तर नेतृत्व गर्न योग्य छैनौँ?
इतिहास आफैँ बन्दैन, इतिहास बनाउन वर्षौँको संघर्ष, निरन्तरता र अटल विश्वास आवश्यक पर्छ।
व्यवहारमा भने महिलाले आफ्नै सम्पत्तिमाथि स्वामित्व प्रयोग गर्न नपाउने अवस्था अझै कायम छ।
तनहुँको आँबुखैरेनी र चितवन जोड्ने त्रिशूली नदीमाथि दुई वटा झोलुङ्गे पुल निर्माणका लागि एक करोड बजेट विनियोजन भएको छ।
कक्षाकोठाहरू भौतिक रूपमा त ठडिएका छन्, तर तिनमा सिकाइको सार क्रमशः रित्तिँदै गएको छ।
त्यस सडकले कतिगाउँबचायो, कति सपना जोगायो र कति पुस्तालाई आफ्नै माटोसँग जोडिराख्यो भनेर सम्झिन्छ।
विश्वको सर्वोच्च शिखर सगरमाथादेखि देशकै सबैभन्दा होचो भू–भाग झापाको कचनकवलसम्म फैलिएको यो प्रदेश हिमाल, पहाड र तराईको अनुपम संयोजनले परिचित छ ।
कृषि, वन, सूचना प्रविधि, कृत्रिम बुद्धिमत्ता, उद्योग तथा नवप्रवर्तन, पर्यटन, हिमाली अध्ययन, जलवायु परिवर्तन, बौद्ध दर्शन तथा शान्ति अध्ययनजस्ता क्षेत्रमा केन्द्रित विश्वविद्यालयहरूको विकास गर्न सकिन्छ।
जनताले नयाँ विकल्पसँगै नयाँ संस्कार, पारदर्शिता र जवाफदेहिताको अपेक्षा गरेका छन् ।
मेरो बुझाइमा अब नेपालले “बिजुली उत्पादन” लाई मात्र राष्ट्रिय उपलब्धि मानेर बस्ने समय सकिएको छ। अब “बिजुली खपत” लाई राष्ट्रिय अभियान बनाउने समय आएको छ।
व्यक्तिको खुसी, सुख र आनन्दसँग जोडिएको शारीरिक, मानसिक र आत्मिक स्वस्थता नै आरोग्य हो ।
'भगवान श्री १००२७ (क) ज्यू, अब तपाईं दिनदिनै बिहान-बेलुकी “म त सोझो छु, ढिँडो खान्छु, कुँडो-खुँडो खान्छु, मलाई त बेड यही चाहिन्छ” भनेर युट्युबरहरू जम्मा गरेर किचलो नगर्नुहोस्।'
जलविद्युत् र स्वच्छ ऊर्जालाई लिएर राष्ट्रिय स्तरमा नयाँ बहस सुरु भएको छ। यो बहस केवल ऊर्जा उत्पादनको होइन, नेपालको आर्थिक भविष्यको बहस हो।
समस्या त्यहाँ देखिन्छ, जब विदेशिनु विकल्प होइन, बाध्यता बन्छ। जब युवाले आफ्नो गाउँ, शहर, परिवार र देश छोडेर जानु नै “एक मात्र बाटो” ठान्छ, त्यहाँ समाजले गम्भीर प्रश्न सोध्नुपर्छ।