नेपालसँगको उत्तरी सीमा जोडिएको चीनको तिब्बत स्वायत्त क्षेत्रस्थित केरुङमा बाढी तथा पहिरो प्रभावित क्षेत्रमा खोज तथा उद्धार कार्यलाई तीव्रता दिन चीनले अत्याधुनिक प्रविधिको प्रयोग थालेको छ। प्रभावित क्षेत्रको त्रि–आयामिक (थ्रीडी) तस्बिर तथा नक्सा तयार पारेर उद्धार अभियानलाई थप प्रभावकारी बनाइएको छ।
चिनियाँ अधिकारीका अनुसार केरुङ सीमा बन्दरगाह क्षेत्रमा शुक्रबार खोज तथा उद्धार अभियानलाई तीव्र पारिएको हो। उद्धारकर्मीहरू सम्भावित जीवित व्यक्तिको खोजीमा समयसँग प्रतिस्पर्धा गर्दै प्रभावित क्षेत्रमा परिचालन भएका छन्।
क्षेत्रीय आपत्कालीन व्यवस्थापन विभागका अनुसार शुक्रबार दिउँसो ३ बजेसम्म पाँच जनाको मृत्यु भएको छ भने ५५८ जना अझै बेपत्ता छन्। बुधबार बिहान नेपालतर्फ गएको पहिरो केरुङ जिल्लास्थित बन्दरगाह क्षेत्रमा पुगेपछि उनीहरू सम्पर्कविहीन भएका हुन्। बेपत्तामध्ये २६० जना विदेशी नागरिक रहेको पहिचान भएको चिनियाँ अधिकारीहरूले बताएका छन्।
राष्ट्रिय अग्नि तथा उद्धार प्रशासनका अनुसार शुक्रबार बिहान १० बजेसम्म ६८१ जना अग्नि तथा उद्धारकर्मी र ११३ वटा सवारीसाधन दुर्गम पहाडी सीमा क्षेत्रमा परिचालन भइसकेका छन्। उद्धारका लागि आवश्यक ६ हजार ६१२ थान उपकरण तथा रसद सामग्री केरुङ गाउँमा पठाइएको छ।
पहिलो चरणमा बिहीबार बिहान १४१ जना उद्धारकर्मी र उच्च उचाइमा उडान गर्न सक्ने एक हेलिकोप्टर घटनास्थलमा पुगेका थिए। त्यसपछि बिहीबार दिउँसो थप १११ जना उद्धारकर्मी केरुङ जिल्लामा परिचालन गरिएको थियो।
ड्रोनदेखि रबर डुंगासम्मको प्रयोग
उद्धार अभियानलाई प्रभावकारी बनाउन अग्नि तथा उद्धारकर्मीले तीनवटा विशेष टोली गठन गरेका छन्। एउटा टोलीले जलमार्गमा रबर डुंगा प्रयोग गरेर खोजी गरिरहेको छ भने अर्कोले पहाडी भूभागमा पैदल पुगेर उद्धार कार्य गरिरहेको छ। तेस्रो टोलीले ड्रोनमार्फत हवाई निरीक्षण गर्नुका साथै आवश्यक राहत सामग्रीसमेत पुर्याइरहेको छ।
मुख्य विपद् प्रभावित क्षेत्रमा खटिएको टोलीले ड्रोन र दूरबीनको प्रयोग गरी घटनास्थल तथा पहिरोका कारण बनेको तालको नक्साङ्कन, निरीक्षण र लक्षित निगरानी गरिरहेको छ।
आपत्कालीन व्यवस्थापन मन्त्रालयअन्तर्गतको सांघाई अग्नि अनुसन्धान संस्थानका १३ जना विशेषज्ञसमेत घटनास्थलमा पुगेका छन्। त्यस्तै, राज्य स्वामित्वको इन्जिनियरिङ तथा उद्धार कम्पनी चाइना एनेङले १५ सदस्यीय टोली परिचालन गरेको छ।
उक्त टोलीले प्रभावित क्षेत्र तथा आसपासका सडकको स्थलगत अवस्था बुझ्न ड्रोन, पोर्टेबल स्याटेलाइट स्टेसन र मोबाइल निगरानी क्यामेरा प्रयोग गरिरहेको छ। यसबाट पहिरोका कारण बनेको ताल तथा त्यससँग सम्बन्धित जोखिम व्यवस्थापनका लागि आवश्यक तथ्यांक संकलन भइरहेको छ।
पहिरोले बनाएको ताल हटाउन चुनौती
उद्धारकर्मीहरूका अनुसार केरुङ बन्दरगाहभन्दा करिब तीन किलोमिटर माथिल्लो क्षेत्रमा ढुंगामाटो थुप्रिएर बनेको अवरोधका कारण ताल बनेको छ। उक्त अवरोधका कारण उत्पन्न जोखिम पहिचान तथा व्यवस्थापन गरेपछि मात्र सुरक्षित रूपमा त्यसलाई हटाउने प्रक्रिया अघि बढाउन सकिने अधिकारीहरूको भनाइ छ।
त्यसैले चिनियाँ उद्धार टोलीले थ्रीडी नक्सा, ड्रोन, स्याटेलाइट सञ्चार प्रणाली र मोबाइल निगरानी उपकरणमार्फत प्रभावित क्षेत्रको वास्तविक अवस्था पहिचान गरिरहेको छ। उद्धारसँगै पहिरोले बनाएको तालबाट थप क्षति हुन सक्ने जोखिमलाई समेत ध्यानमा राखेर चीनले प्रविधिमा आधारित उद्धार अभियान अघि बढाएको हो। (सीसीटीभी प्लसको सामग्रीमा आधारित)
प्रकाशित: १२ भाद्र २०८३ १९:५१ शुक्रबार





