पर्यटकीय गन्तव्य पाहुनाले भरिभराउ
नयाँवर्षको फेरोसँगै यतिबेला मुख्य पर्यटकीय क्षेत्र सहित आसपासका गन्तव्य आन्तरिक पाहुनाले भरिभराउ भएका छन्। पहाडी क्षेत्रदेखि हिमाली भेगका गन्तव्यमा पर्याप्त पाहुना रहेको त्यहाँका व्यावसायीले बताएका छन्।

नयाँवर्षको फेरोसँगै यतिबेला मुख्य पर्यटकीय क्षेत्र सहित आसपासका गन्तव्य आन्तरिक पाहुनाले भरिभराउ भएका छन्। पहाडी क्षेत्रदेखि हिमाली भेगका गन्तव्यमा पर्याप्त पाहुना रहेको त्यहाँका व्यावसायीले बताएका छन्।
सरकारले इन्धन अभाव टार्ने भन्दै शनिबार र आइतबार सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय गर्यो। निर्णय कार्यन्वयनमा पनि आईसकेको छ। दुईदिन बिदा दिँदा इन्धन खर्च कम हुने सरकारी आँकलन एकातिर छ, तर, अर्काेतिर पर्यटन क्षेत्रले भने सरकारी बिदाले आन्तरिक पर्यटन प्रवर्द्धनमा सघाउ पुग्ने अपेक्षा गरेको छ।
मापदण्ड भित्रका संरचनामा डोजर चल्नु बाहेक गृहमन्त्री सुदन गुरुङ संलग्न कम्पनीले फेवातालमा चलाउन चाहेको ‘वाटर स्पोर्टस’ले पनि उत्तिकै चर्चा पाएको छ ।
सरकारले फेवातालको ६५ मिटर मापदण्डभित्र बनेका संरचना हटाउन थालेपछि प्रभावित स्थानीय पनि विरोधमा उत्रिएका छन् हटाउन लागिएका संरचनामा ठुला आकारका होटलदेखि अस्थायी टहरासम्म छन्। तालको मापदण्ड मिचेर बनाइएका भनिएका ती संरचना हटाउन सरकारले शनिबारदेखि भत्काउन थालेको हो।
सरकारले फेवातालको ६५ मिटर मापदण्डभित्र बनेका संरचना हटाउन थालेसँगै स्थानीयले विरोध सुरु गरेका छन। शनिबारदेखि हटाउन थालिएको संरचनामा ठूला आकारका होटलदेखि अस्थायी टहरासम्म छन। ती संरचना तालको मापदण्ड मिचेर बनेका थिए।
शुक्रबार बेलुकी ओछ्यानमा जाँदासम्म आफु सुतिरहेको घरमा एकाबिहानै डोजर चल्ला भनेर परिकल्पना समेत नगरेका फेवाताल किनारका स्थानियबासी शनिबार बिहान झिस्मिसेमा डोजरले घर कोर्तन थालेपछि झस्किन पुगे। अरुबेला पनि डोजर चलाउन पुग्दा स्थानीहरु उत्तिनै बेला विरोधमा उत्रिन्थे। अनि, ढुंगामुढा सहितको विरोधपछि घर भत्काउन पुगेको डोजर यत्तिकै फर्किन्थ्यो।
पछिल्लो समय मध्यपूर्वका मुलुकको तनावको बाछिटाको प्रभावस्वरुप नेपालमा हवाई इन्धनको मुल्य झन्डै दोब्बरले बढेको छ। हवाई इन्धनको मुल्य बढेपछि हवाई यात्रा महंगो भएको एयरलाईन्सले बताएका छन्। हवाई यात्रा महंगो हुँदै जाँदा हवाईजहाजका यात्रु थालेको भन्ने चिन्ता एयरलाइन्सको छ। कतिपय उडान मर्ज हुनसक्ने पनि उनीहरुको भनाई छ।
मार्च महिनामा नेपालमा भित्रिएका विदेशी पाहुनामध्ये दक्षिण एशियाली र अन्य एशियाली मुलुकका पाहुनाको आगमन बढेको छ। मध्यपूर्वका मुलुकमा जारी तनावका कारण अन्य अन्य (यूरोपियन र अमेरिकन) मुलुकका पाहुनाको आगमन भने प्रभावित भएको छ।
पोखरामा विदेशी पाहुना अभाव हुन थालेपछि झन्डै अढाई दशक अघि पोखराले बल्ल आन्तरिक पाहुना अभाव महसुस गर्न थालेको हो। पोखरामा अढाई दशक अघिसम्म आन्तरिक पाहुनाको हिस्सा बढिमा पाँचप्रतिशत थियो, त्यो बेला विदेशी पाहुनाको मात्र बाहुल्यता रहन्थ्यो। आन्तरिक पाहुना पोखरा नआउने र पर्यटन व्यावसायीले पनि आइहालेका आन्तरिक पाहुनालाई त्यो बेला खासै महत्व दिँदैनथे। विदेशी पाहुनालाई मात्र पर्यटक सम्झने अवस्था त्यो बेला थियो। जसोतसो पोखरा आइपुगेका स्वदेशी पाहुना पनि लेकसाइडको साटो सहरभित्रै अन्यत्रका होटलमा रात बिताउँथे।
स्वदेशी तथा विदेशी पाहुनाले खचाखच भरिएको एउटा लजमा आगलागी हुँदा लज पूर्ण रुपमा ध्वस्त भएको छ। अन्नपूर्ण आधारशिविर (एबिसी) मा संचालित पिसफुल लज एण्ड रेस्टुरेटमा आगलागी भएको हो। आगलागीले मानवीय क्षति नभएपनि पाहुनाका व्यक्तिगत सामान भने जलेका छन्। लजका भौतिक संरचना सबै ध्वस्त भएका छन। पाहुनाले भने भागेर ज्यान जोगाएका थिए।
हिमाली जिल्लाका निषेधित क्षेत्रमा अबदेखि एक्लै पनि पदयात्रामा जान पाइने भएको छ। तर, एक्लै जाँदा पनि साथमा गाइड भने अनिवार्य हुनुपर्नेछ। यसअघि साथमा गाइड भएपनि एक्ला पदयात्री निषेधित क्षेत्रको पदयात्रामा जान पाउँदैनथे। निषेधित क्षेत्रमा समूहमा जानैपर्ने यसअघिको बाध्यकारी नियमले कम्तिमा दुईजना पर्यटक मिलेर पदयात्रामा जाने गरेका थिए।
निगमको निर्णयअनुसार ग्यास उद्योगहरूले पनि आधा सिलिन्डर ग्यास भरेर वितरण सुरु गरेका छन्। तर, उक्त व्यवस्था लागू भए पनि बजारमा अझै ग्यास अभाव कायमै रहेको छ।
ग्यासको माग उच्च भएसँगै आयल निगमले आधा परिमाण (७.१ किलो) ग्यास भरिएको सिलिन्डर बजारमा पठाउने निर्णय केहीदिन अघि गर्यो। निगमको निर्णयसँगै ग्यास उद्योगले पनि आधा सिलिन्डर ग्यास भरेर बजारमा पठाए। तर, पर्यटन क्षेत्रले भने आधा सिलिन्डरले झनै नोक्सानी खेप्नुपरेको गुनासो गरेको छ।
मध्यपूर्वका मुलुकमा निम्तिएको तनावका कारण पोखरामा हुने अन्तर्राष्ट्रियस्तरको प्याराग्लाईडिङ प्रतियोगिताका सहभागि पाइलट समेत रोकिएका छन्। पोखराको सराङकोट आकाशमा हुने यो प्रतियोगितामा भाग लिन चाहेका विभिन्न मुलुकका १५ जना पाइलट रोकिएका हुन्।
योपटक नेपालको पर्यटन क्षेत्रले दुईप्रकारका अप्ठेरो खेपिरहेको छ। ती अप्ठेराका कारण पर्यटनमाथि सकस थपिएको छ। पर्यटन व्यावसायीका अनुसार दुवै अप्ठेरोका कारक भने एउटै हो–मध्यपूर्वको तनाव।
