अब विदेशी नागरिकहरूले साउदी अरबमा सम्पत्ति किन्न पाउने भएका छन्। अब विदेशीहरूले त्यहाँ खरिद गरिएको घरजग्गाको स्वामित्व अधिकार पाउने भएका हुन्।
यो कानुन गत शुक्रवार ‘उम्म अल-कुरा गजेट’ मा प्रकाशित भएको थियो। अब यो १८० दिन भित्र लागू हुनेछ।
यो कानुनलाई साउदी अरेबियाको नीतिमा ठुलो परिवर्तनको रूपमा लिइएको छ। यस कानुनमा के नयाँ प्रावधानहरू छन् र विदेशी नागरिकहरूले साउदी अरेबियामा कसरी सम्पत्ति किन्न सक्छन् भन्ने कुरा समेत खुलाइएको छ।
बिबिसीका अनुसार यस महिनाको सुरुमा साउदी अरेबियाको मन्त्रिपरिषद्ले यो कानुनलाई अनुमोदन गरेको थियो। जसअन्तर्गत विदेशी व्यक्ति, कम्पनी, गैर-नाफामुखी संस्था र लगानी संस्थाहरूलाई देशको तोकिएका क्षेत्रहरूमा सम्पत्ति किन्न वा स्वामित्व लिन अनुमति दिइएको छ।
यी अधिकारहरूमा स्वामित्व, सम्पत्तिको भाडामा लिने, सम्पत्ति प्रयोग गर्ने (उपभोग गर्ने) अधिकार, र घरजग्गामा हितहरू समावेश छन्। तर यी अधिकारहरू स्थान, सम्पत्तिको प्रकार र यसको प्रयोगमा निर्भर हुनेछन्।
साउदी अरेबियामा कानुनी रूपमा बसोबास गर्ने अधिकार भएका विदेशीहरूले प्रतिबन्धित क्षेत्र बाहिर व्यक्तिगत प्रयोगको लागि एउटा आवासीय सम्पत्ति खरिद गर्न पाउनेछन्।
सूचीबद्ध नगरिएका विदेशी कम्पनीहरू, इजाजतपत्र प्राप्त लगानी कोषहरू र विशेष-उद्देश्यीय सवारी साधनलाई पनि कर्मचारी, आवासीय र सञ्चालन प्रयोगको लागि सम्पत्तिहरू खरिद गर्ने अधिकार हुनेछ।
सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा यो हो कि यो मक्का र मदिनाको सीमाभित्र पर्ने ठाउँहरूमा पनि निश्चित नियमन गरिएका अवस्थामा खरिद गर्न सकिनेछ।
परराष्ट्र मन्त्रालयको स्वीकृति र मूल देशमा सहमति लिएमा कूटनीतिक नियोग र अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूलाई पनि सम्पत्ति खरिद गर्न अनुमति दिइनेछ।
मक्का र मदिनाको सीमा भित्र पर्ने क्षेत्रमा सम्पत्ति खरिद गर्न अनुमति दिइएको भए पनि यसका लागि कडा सर्तहरू राखिएको छ। यी दुई सहरहरूमा, मुस्लिम व्यक्तिहरूलाई मात्र धेरै कडा सर्तहरूमा सम्पत्ति किन्न अनुमति दिइनेछ।
पहिलो पटक खाडी सहयोग परिषद्का सदस्य देशका नागरिकहरूलाई यी क्षेत्रहरूमा सम्पत्ति खरिद गर्न अनुमति दिइएको छ। यद्यपि यस अवस्थामा नियमहरू सबै गैर-साउदी नागरिकहरूलाई समान रूपमा लागू हुनेछन्।
साउदी ग्याजेटका अनुसार साउदी मन्त्रिपरिषद्, रियल इस्टेट जनरल अथोरिटी र आर्थिक तथा विकास मामिला परिषद्ले निर्णय गर्नेछ। यसमा निम्न कुराहरू समावेश हुनेछन्।
विदेशी नागरिकहरूले कुन भौगोलिक क्षेत्रमा सम्पत्ति खरिद गर्न सक्छन्?
सम्पत्तिको स्वामित्वको अधिकतम सीमा कति हुनेछ?
उपयोग वा उपभोग अधिकारको समय सीमा कति हुनेछ?
गैर-साउदी खरिददारहरूले कुनै पनि सम्पत्ति लेनदेन गर्नुअघि सम्बन्धित अधिकारीहरूसँग दर्ता गर्नुपर्नेछ। राष्ट्रिय घरजग्गा रजिस्ट्रारमा प्रविष्टि गरेपछि मात्र सम्पत्तिको स्वामित्वलाई विचार गरिनेछ।
विदेशी खरिददारहरूले सम्पत्ति हस्तान्तरण शुल्क ५ प्रतिशतसम्म तिर्नुपर्नेछ। यदि गलत जानकारी दिइएको पाएमा सरकारले सम्पत्ति जफत गर्न सक्छ। साथै, त्यसको बिक्रीबाट प्राप्त रकम सरकारी खातामा जानेछ।
उल्लङ्घनहरूको अनुसन्धान गर्न विशेष कार्यान्वयन समिति गठन गरिएको छ। यसको निर्णय विरुद्ध ६० दिनभित्र अदालतमा पुनरावेदन गर्न सकिनेछ।
तर सबै विदेशी नागरिकहरूको लागि स्वामित्व अधिकार साउदी सरकारद्वारा तोकिएका क्षेत्रहरूमा सीमित छ। पवित्र सहरहरू (मक्का, मदिना) मा सम्पत्ति खरिदमा अझै पनि कडा प्रतिबन्धहरू छन्।
यदि कुनै विदेशीले स्वामित्व नियमहरू उल्लङ्घन गरेमा एक करोड साउदी रियालसम्म जरिवाना हुन सक्छ। गम्भीर उल्लङ्घनको अवस्थामा सरकारी अधिकारीहरूले त्यस्तो सम्पत्ति बेच्न सक्छन्।
प्रकाशित: १३ श्रावण २०८२ २२:०४ मंगलबार
