प्रतिनिधि सभा निर्वाचन नजिकिँदै गर्दा नेकपा एमाले जुम्लामा उम्मेदवार छनोट प्रक्रिया विवादित बनेको छ। आइतबार बसेको जिल्ला कमिटी बैठकले अध्यक्ष शान्तीलाल महतलाई एकल रूपमा उम्मेदवार सिफारिस गरेपछि पार्टीभित्र र कार्यकर्तामाझ असन्तोष देखिएको छ। पार्टी स्रोतका अनुसार कमिटीको निर्णयलाई “संस्थागत ठम्याइ” मान्दै अनुमोदन गरिएको भए पनि यसले संगठनभित्र प्रश्न र असन्तुष्टि जन्माएको छ।

एमाले जुम्ला इन्चार्ज रतनाथ योगीले बैठकमा उपस्थित हुन नसक्नुको कारण मौसमले अवरोध सिर्जना गरेको भन्दै सामाजिक सञ्जालमार्फत स्पष्ट पारेका छन्। तर उनका समर्थक र केही कार्यकर्ताले भने भौतिक रूपमा उपस्थित हुन नसक्ने नेताको भूमिका र विचार सिफारिस प्रक्रियामा किन समेटिएन भन्ने प्रश्न उठाएका छन्। यसले पार्टीभित्र नेतृत्वको केन्द्रिकरण र निर्णय प्रक्रियाको पारदर्शितामाथि प्रश्न खडा गरेको छ।

योगीले सामाजिक सञ्जालमा आफू लामो समयदेखि पार्टी र आन्दोलनमा सक्रिय रहेको उल्लेख गरेका छन्। “मैले विद्यार्थी आन्दोलन, युवा अभियान, जनआन्दोलन २०६२/०६३, २०७२ मा संविधान जारी हुँदाको समय तथा पार्टीका विभिन्न अभियानमा अग्र भूमिका निर्वाह गरेको छु। पार्टीको निर्णय कहिल्यै उल्लङ्घन गरेको छैन,” उनले लेखेका छन्। तर पार्टीका केही नेता र कार्यकर्ताले उनको अनुपस्थितिलाई बेवास्ता गर्दै अध्यक्षको समर्थनमा एकल सिफारिस अगाडि बढाइएको भन्दै असन्तोष व्यक्त गरेका छन्।

यस किसिमको निर्णयले कार्यकर्ताको मनोबल कमजोर पार्न सक्ने र निर्वाचनअघि मतदाता विश्वासमा असर पर्न सक्ने संकेत देखिएको छ। विगतको निर्वाचन अनुभवले पनि यसतर्फ चेतावनी दिएको कार्यकर्ताको भनाइ छ। जुम्लामा २०७९ को निर्वाचनमा समानुपातिकतर्फ एमाले पहिलो भए पनि प्रत्यक्षतर्फ तेस्रो स्थानमा सीमित भएको इतिहास छ, जहाँ पार्टीले अपेक्षाअनुसारको नतिजा हासिल गर्न सकेको थिएन।

यसले देखाउँछ कि कार्यकर्ताको सक्रियता र लोकप्रिय नेताको समर्थन महत्त्वपूर्ण भए पनि पारदर्शी र सहभागी निर्णय प्रक्रिया नहुँदा पार्टीलाई चुनौती सिर्जना हुन सक्छ। कार्यकर्ता र स्थानीय नेताहरूले प्रश्न उठाएका छन्—यदि अनुभवी नेता र सक्रिय कार्यकर्ताको विचारलाई बेवास्ता गरी सिफारिस गरिएको हो भने आगामी निर्वाचनमा पार्टीको आधारभूत एकता कसरी कायम रहला?

एकल सिफारिसको निर्णयले पार्टीभित्रको लोकतान्त्रिक मूल्य र निर्णय प्रक्रियामाथि थप शंका उत्पन्न गरेको देखिन्छ। रतनाथ योगीले सामाजिक सञ्जालमार्फत पार्टी र राष्ट्रिय हितका लागि सदैव अग्रणी भूमिका निर्वाह गर्दै आएको र व्यक्तिगत स्वार्थभन्दा माथि पार्टी हितलाई प्राथमिकता दिएको दाबी गरेका छन्। “मैले कहिल्यै पार्टीको विरोध वा व्यक्तिगत लाभका लागि पार्टीको निर्णय उल्लङ्घन गरेको छैन। पार्टी र राष्ट्रिय हित संकटमा पर्दा म उभिने प्रण गर्दछु,” उनले उल्लेख गरेका छन्।

तर उनले घुमाउरो शैलीमा निर्वाचनअघि पार्टीभित्र देखिएको असन्तोष र उठेका प्रश्नले मतदाता विश्वासमा असर पार्न सक्ने संकेत पनि दिएका छन्। नेतृत्व केन्द्रित निर्णय, पारदर्शिताको अभाव र भौतिक रूपमा उपस्थित हुन नसकेका नेताको विचारलाई बेवास्ता गर्नुले पार्टी एकता र चुनावी अभियानमा समस्या सिर्जना गर्न सक्ने उनको आशय देखिन्छ।

स्रोतहरूका अनुसार शान्तीलाल महतलाई सिफारिस गरेपछि पनि पार्टी नेतृत्वले निर्वाचन तयारीलाई तीव्र बनाएको छ। तर कार्यकर्ता तहमा देखिएको असन्तोष र उठिरहेका प्रश्नहरूले आगामी निर्वाचनमा पार्टीका लागि चुनौती थप्ने सम्भावना बढाएको छ।

जुम्ला निर्वाचनमा नेकपा एमालेका कार्यकर्ता र स्थानीय नेताहरूले पार्टी रणनीति र उम्मेदवार छनोट प्रक्रियामा थप पारदर्शिता र सहभागी निर्णयको आवश्यकता औँल्याएका छन्। विगतको अनुभव, वर्तमान विवाद र कार्यकर्ताको असन्तोषलाई हेर्दा आगामी निर्वाचन एमालेका लागि सहज नहुने संकेत देखिएको छ।