सनातनी मान्यता त्यागोस्

आदर्श लोकतान्त्रिक पार्टी बनोस्

आफूलाई सुधार्ने कल्चर थालोस्

व्यक्तिवादी खिचातानीको अन्त्य होस्

विनोद सिजापती
कांग्रेस हरेक कांग्रेसजनको पार्टी बनोस् । कोही व्यक्तिको मात्र वा कुनै समूहको मात्र पार्टी बनिरह्यो भने बदलिँदो जुगले कांग्रेसलाई स्विकार्न मुश्किल छ । जसले जितोस्, कार्यकर्ता, शुभेच्छुकहरूले पार्टीलाई एक ढिक्का भएको महसुस गर्न सक्नुपर्छ ।

कांग्रेसमा ४६ सालपछि संस्थापन र गैरसंस्थापन भन्ने गलत अभ्यास उग्र बनेको देखिन्छ । यसले पार्टी एउटै हुँदा पनि भावनात्मक एकता छैन भन्ने बुझाउँछ । सैद्धान्तिक आधारमा आन्तरिक वा बाह्य प्रतिस्पर्धा हुनु लोकतन्त्रको मिठास हो । तर, व्यक्तिवादी खिचातानी अहिलेको समयले रुचाउँदैन । यसको अन्त्य हुनु पहिलो आवश्यता हो । फलानो र ढिस्कानोको उत्तराधिकारी भन्दै जसरी नेताहरू प्रस्तुत भइरहेका छन्, यो लोकतान्त्रिक पार्टीका लागि लज्जा हो । कोही भन्दै छन्, मलाई फलानोले उठ् भन्यो ! यो जस्तो जोक त राजनीतिमा अरू के हुन सक्छ ? 'यी एजेन्डाका कारण मेरो यो पदमा दाबी रह्यो' भन्न कसैले सकेका छैनन् ।

भाषण बीपीको समाजवादको गर्छन् । अनि आफू चाहिँ घोर पुँजीवादी अभ्यासमा लिप्त रहने दोहोरो चरित्रबाट मुक्त हुन सकेनन् भने कांग्रेसका नेताहरू अहिले मात्र होइन, कहिल्यै पनि जनताको प्यारो बन्न सक्ने छैनन् । बरु बीपीको सिद्धान्तलाई युगले रुचाउने गरी परिमार्जन गरेर त्यसै अनुरूप उनीहरू हिँड्न सके भने मात्र जनताले कांग्रेसलाई राम्रो ठान्नेछन् । अझ कांग्रेसले राष्ट्रियताबारे पनि स्पष्ट व्याख्या गरेर अघि बढ्नुपर्छ । बदलिँदो राज्यको संरचनामा अभ्यस्त हुन सक्ने नीति अंगीकार गर्नुपर्छ ।

राजनीतिमा थाकिसकेको पुस्तालाई अब ससम्मान बिदाइ गर्नुपर्छ । दोस्रो वा तेस्रो भनिएको पुस्ताले मात्र पार्टीलाई जीवन्तता दिन सक्छ । जेलनेलको योगदानस्वरूप कुर्सीमा पु¥याउने बेला रहेन अब । सिद्धान्तलाई समयसापेक्ष फेरबदल गर्दै पुस्तान्तरण र हस्तान्तरणको थालनी गर्नुपर्छ । युवाहरूप्रति धेरै आशावादी छौँ हामी । यो आशा र विश्वासमाथि कुठाराघात नहुने गरी युवा नेताहरू सञ्चालित हुनुपर्छ । जोखिमदेखि डराउनेलाई युवा भन्न सकिँदैन । पार्टीभित्र र बाहिरका तमाम चुनौतीलाई सहज व्यवस्थापन गर्ने आँट उनीहरूमा हुनुपर्छ ।

जुनसुकै गुट वा खेमाले जिते पनि नेतृत्वले हरेक कार्यकर्तालाई आफ्नो महसुस गर्न सक्ने गतिविधि सञ्चालन गर्नुपर्छ । कांग्रेस पार्टी अभ्यासमा उदाहरण बन्यो भने अन्य पार्टीले पनि त्यसको सिको गर्छन् । यसको समग्र प्रभाव त देशको उन्नतिमै पर्ने हो । पार्टीहरूले बिर्सन नहुने कुरा, कार्यकर्ता मात्रै पनि छैनन् देशमा । हरेक जनताका समस्याबारे चिन्ता गर्न तत्पर रहनुपर्छ । पार्टी सञ्चालन नै चुस्त बनाउन नसक्ने नेतृत्वबाट देशको सञ्चालन चुस्त हुने अपेक्षा गर्नु उचित हुँदैन । त्यसैले पार्टी सञ्चालन पनि एउटा कला हो । यो कला हुने नेतृत्वले राज्य व्यवस्थाकै व्यवस्थित सञ्चालन गर्ने क्षमता राख्छ । अब कांग्रेसले पहिला देशभित्रै र त्यसपछि देशबाहिर कुन रूपमा प्रस्तुत हुने भन्ने मार्ग निक्र्योल गर्न सक्नुपर्छ ।

प्रस्तुतिः अम्मर जिसी