मौन संस्कृति

बुधबार, १८ साउन २०७४, ०८ : २२ नरेन्द्रजंग पिटर

संसार, गलत क्रियाकलाप गर्नेहरूबाट नष्ट हुँदैन, तर यसकारणले नष्ट हुन्छ, जो गलत क्रियाकलाप चुपचाप हेरिमात्र रहन्छ – अल्बर्ट आइन्स्टाइन।

बोल्नुपर्ने, चिच्याउनपर्ने विषय र समयमा मौनता खतरनाक हुन्छ । मौनताले लम्पसारवादी समाज निर्माण गरिरहेको हुन्छ । मौन बसिदिँदा राजनीतिक पार्टीहरू भ्रष्ट उत्पादनका कारखानामा फेरिन्छन् । नेपालमा अहिले मौन संस्कृति बढ्दो छ । तोप बनेर गर्जिने नागरिक र मिडिया आक्रामक नबन्दा समस्या थपिएको छ ।

भर्खरैको ठूलो आर्थिक भ्रष्टाचारको मुद्दाले धेरै सोच्न बाध्य पा¥यो । आन्तरिक राजस्व विभागका महानिर्देशक चूडामणि शर्मालाई विभिन्न व्यक्ति र संस्थालाई राजस्व छुट दिँदा राज्यकोषमा २० अर्ब रुपियाँ घाटा लाग्यो । राजनीतिक पार्टी, सदन, मिडिया, नागरिक समाज, जागरुक समाजको मौनता देख्दा लाग्छ, नेपालमा भ्रष्टाचार सामान्य विषय हो । 

राजनीतिक पार्टीको मौनता बहुअर्थी छ । नीतिगत भ्रष्टाचारमा चुर्लम्म डुबेकाहरू मौन छन् । पूर्वअर्थमन्त्रीहरू कि मौन छन् कि बचाउमा छन् । विद्यार्थी संगठन, युवक संगठन किन मौन ? मौनताकै पनि कतै सिन्डिकेट त बनेको छैन ?

गम्भीर विषयलाई सरल बनाउनु वा वास्ता नराख्नु मौन संस्कृतिकै अर्को रुप हो । सोच, सपना र संवेदनशीलता कसैले कहीँ धरौटी राखेको छैन भने देशको अवस्था यस्तो हुने थिएन । सत्ताको डाडु–पन्यु समातेका कांग्रेस, एमाले र माओवादी नेतृत्व के भ्रष्ट सिन्डिकेटमा सदस्य हुन् ? परिवर्तनका लागि त्याग, बलिदान र मूल्य तिरेको समाज अहिले भने रमिते, तमासे र उपदेशक बनेर आफनो कर्तव्य पूरा भएको ठान्दैछ । किन परिवर्तनका मान्यता र आर्दश संस्थागत गर्न र आर्दश पछ्याउन बजार संस्कृतिविरुद्ध जानै सकेन् । जब पार्टीहरूमा कार्यकर्ता नभई कारिन्दा रहन्छन्, गम्भीर विषय बहसमा उठ्दैन । यस्तो गम्भीर विषय ठूला पार्टीहरूमा छलफलको विषय नै बनेन ।  अहिलेको अवस्था हेरेर संवेदनशील र सचेत मान्छेहरूमा निद्रा हराउनुपर्ने हो । विरह वा कुण्ठाका कविता मात्र लेख्ने कि फेसबुके भित्ताबाट बाहिर पनि निस्कने ? आक्रोश र घृणाका कारण आन्दोलन ऊर्जाशील बन्न सकिरहेको छैन । आखिर मान्छेलाई यो के भयो ? किन भयो ? हाम्रो समग्र आन्दोलन सोच्ने ठेक्का अरुलाई नै सुम्पिँदै  निरासिँदै पलायन हँुदै छ ।

हो, हरेक संक्रमण कालमा पुर्खाले भनेझैँ युग हाकिँदैन । केही त गडबड हुन्छ नै । तर हरेक प्रतिकूलतालाई अनुकूलतामा फेर्ने नेपाली राजनीति कहाँ चुक्यो ? कहाँ भूल भयो ? उपाय खोज्नैपर्छ । तुहिएका सपना, बिर्सिएका आदर्श, भुलेका प्रतिबद्धताहरू फेरि सम्झिनैपर्छ । रुप जेसुकै होस्, खिया लागेका सोचलाई आरनमा डढाउनैपर्छ ।

आदर्शले चिथोरिरहेको बेला हो, अहिले । अब आशा प्राप्त गर्न आफैँप्रति निर्मम बन्नैपर्छ । सपनाको शिला खोज्नैपर्छ । मौलिकतामा रहेको कल्पनाशीलता हासिल गर्नैपर्छ । अविश्वासको अभेद्य किल्लाको चक्रब्यूह तोड्नैपर्छ । 

मौन संस्कृति र तर्कहीन निष्क्रिय समाज मृतसमाजको संकेत हो । ब्रेख्त भन्छन्— हाम्रो समाजमा चौतर्फी असन्तोष त छ, तर किन विद्रोह भने हुन सकिरहेको छैन ? ब्रेख्तलाई जवाफ दिन आवश्यक छ । नेपाली राजनीतिलाई भ्रष्ट सिन्डिकेटबाट मुक्त गर्नैपर्छ ।








यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।

अन्य समाचार

ओपोद्वारा नेपालमा रेनोटू एफ सार्वजनिक

ओपोद्वारा नेपालमा रेनोटू एफ सार्वजनिक

ओपोले नेपालमा रेनो सिरिज अन्तर्गत आफ्नो नयाँ स्मार्टफोन रेनोटू एफ सार्वजनिक गरेको छ । ...

आइएमईमा डबलको डबलको डबल अफर

आइएमईमा डबलको डबलको डबल अफर

सेवाग्राहीद्वय सोमर तामाङ्ग र विशाल नगरकोटी दसैँमा आइएमईको डबलको डबलको डबल अफर अन्तर्गत पहिलो महिनाको विजेता घोषित भएका छन् ।

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा अब मोरङको पुष्पलालचोकमा

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा अब मोरङको पुष्पलालचोकमा

सिभिल बैंकले मोरङको जिल्लाको विराटनगर–०१, पुष्पलालचोकमा शाखा संचालनमा ल्याएको छ । सो शाखाको उद्घाटन विराटनगर नगरपालिकाका नगर प्रमुख भिम पराजुलीले...

शिवम् सिमेन्टका उपभोक्तालाई चाँदी उपहार

शिवम् सिमेन्टका उपभोक्तालाई चाँदी उपहार

शिवम् सिमेन्ट्स लिमिटेडले हिन्दुहरुकोे महान पर्व तिहारको अवसर पारेर सम्पूर्ण ग्राहकहरुलाई दिपावलीको शुभकामना व्यक्त गर्दै “यो तिहार शिवमको"  साथमा, चाँदीको...

बाख्रापालनले उठायो ग्रामीण महिलालाई

बाख्रापालनले उठायो ग्रामीण महिलालाई

बाख्रापालन सुरु गरेपछि क्रमिक रुपमा आम्दानी हुँदै गयो । खर्च कटाएर एक वर्षमा रु तीन लाख जति आम्दानी भएपछि यतिखेर...

मनहरीमा दुई अर्ब लागतको कागज उद्योग

मनहरीमा दुई अर्ब लागतको कागज उद्योग

मकवानपुरको मनहरीमा प्रदेश नं ३ सरकारले दुई अर्ब रुपैयाँ लगानीमा कागज उद्योग स्थापना गर्ने भएको छ । ...

सुनको मूल्य सय रुपैयाँ घट्यो

सुनको मूल्य सय रुपैयाँ घट्यो

नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार बुधबार छापावाल सुनको मूल्य प्रतितोला ७० हजार ६ सय रुपैयाँ कायम भएको छ । ...

मनाङ एयरको नयाँ हेलिकप्टरबाट उडान सुरु

मनाङ एयरको नयाँ हेलिकप्टरबाट उडान सुरु

मनाङ एयर प्रालिले खरिद गरेको नयाँ हेलिकप्टरले व्यावसायिक उडान सुरु गरेको छ । ...

Ncell Footer Ad