दाङमा वैकल्पिक विमानस्थल

६ वर्षदेखि पाँच पटक सर्भे

बिहिबार, २१ असार २०७५, ०८ : १८ देवेन्द्र बस्नेत

दाङ - २०६८ माघ १० गते तत्कालीन नागरिक उड्डययन मन्त्री लोकेन्द्र बिष्टले नागरिक उड्डययन प्राधिकरणका अधिकारीको जम्बो टोलीसहित जिल्लाको नारायणपुर क्षेत्रमा वैकल्पिक विमानस्थल निर्माणका लागि स्थलगत अध्ययन गरे ।

यो हाल नेपालगन्ज र भैरहवाबाट भइरहेको हवाई उडानको विकमानस्थल सञ्चालन गर्न गरिएको अध्ययन थियो । नारायणपुर बजारदेखि उत्तरी क्षेत्रको मानव वस्तीलाई विमानस्थल बनाउन गरिएको अध्ययनमा मन्त्रीस्तरीय टोलीले विमानस्थलका लागि उक्त स्थान उपयुक्त रहेको मौखिक जानकारी स्थानीयलाई गराएको थियो । तर यो अध्ययनले के उपलब्धि भयो भन्ने कसैलाई जानकारी छैन । अध्ययनमा उक्त स्थान उपयुक्त रहेको मौखिक जानकारी गराइएको भए पनि त्यसपछिको सरकारको ‘एक्सन’ शून्य बन्यो।

‘मन्त्रीज्यूहरु आएपछि हामीहरुले सम्भावित विमानस्थल बन्न सक्ने ठाउँ देखाइदिएका हौं,’ मन्त्री बिष्टको अनुगमनमा समन्वय गरेका स्थानीय अगुवा दानबहादुर बुढाथोकीले भने, ‘उहाँहरु ठाउँ हेरेर जानु भएको हो, त्यसपछि के भयो थाहा छैन।’

२०६८ चैत १० गते बिडिए नेपाल नामक कन्सलटेन्टीले सोही क्षेत्रलाई वैकल्पिक विमानस्थल निर्माणका लागि अध्ययन गर्यो । यो संस्थाको प्रतिनिधि टोलीले आफ्नो अध्ययन प्रतिवेदन सरकारलाई बुझायो पनि । तर उक्त अध्ययन पनि बेकामे भयो । यो संस्थाले स्थलगत अध्ययन गरेको लामो समय बितिसक्दा पनि सरकारी तवरबाट कुनै एक्सन लिइएन । ‘मैले अध्ययनका लागि आएको कन्सल्टेन्टीका पदाधिकारीलाई के भयो भनेर सोधेको थिएँ,’ स्थानीय दानबहादुरले भने ‘उक्त संस्थाले सरकारलाई अध्ययन प्रतिवेदन बुझाएको छ तर, बाँकी एक्सन सरकारले लिनुपर्ने भएकाले थप डेभलपबारे आफूलाई केही थाहा नभएको बताए ।’

नारायणपुरमा वैकल्पिक विमानस्थल सञ्चालन गर्ने योजना बुनेको सरकारको अध्ययन शृंखला यतिमै रोकिएन । २०७३ पुस २१ गते तत्कालीन नागरिक उड्डयन मन्त्री जीवनबहादुर शाही फेरि नारायणपुरमा ओर्लिए । विगतकै अध्ययन झैं मन्त्री शाहीले विमानस्थलका लागि भौगोलिक अवस्था, बस्ती अनि मौसम प्रतिकूलताको जानकारी लिन गाउँमै पुगे । विमानस्थल निर्माण गर्ने भनिएको क्षेत्रमा रहेका झन्डै १७ सय घर परिवारको व्यवस्थापन बाहेक उनले अरु जटिलता केही देखेनन् । उनले निजगढ विमानस्थल निर्माण गर्दाखेरीको उदाहरण दिँदै भनेका थिए, ‘निजगढमा पनि यस्तै ठूलो बस्ती व्यवस्थापन गरेर विमानस्थल निर्माण भएको हो, यहाँको भौगोलिक अवस्था तथा मौसम हवाई उडानका लागि अनुकूल रहेकाले यहाँ सम्भव छ।’

मौखिक रुपमा ‘ओके’ गरेर काठमाडौं फर्किएका तत्कालीन मन्त्री शाहीले पनि विमानस्थल सञ्चालनका सन्दर्भमा पछि चासो दिएनन् । मन्त्रीस्तरीय यो अनुगमन पनि बालुवामा पानी हाले सरह नै भयो । ‘मन्त्री शाहीले पनि अनुगमन गरेर जानु भयो र उहाँले पनि ओके भन्नु भएको त हो,’ दानबहादुर भन्छन् ‘तर यो अध्ययनको पनि कुनै उपलब्धि हुन सकेन ।’

दुई महिना अघिमात्रै यो क्षेत्रमा विमानस्थल निर्माणका लागि फेरि अध्ययन गरियो । केन्द्रबाट आएको प्राविधिकसहितको अध्ययन टोलीको नेतृत्व गरेका थिए– घोराही उपमहानगरपालिकाका मेयर नरुलाल चौधरीले । विमानस्थलको अनुगमनका लागि तेस्रोपटक नारायणपुर पुगेको यो टोलीको अध्ययनको उपलब्धि पनि शून्य नै बन्न पुग्यो ।
०६८ यता चार पटकका मन्त्रीस्तरीय स्थलगत अध्ययन वैकल्पिक विमानस्थल सञ्चालनका लागि प्रभावहीन भए । स्थलगत अध्ययनकै क्रममा लाखौं रकम खर्चसमेत भयो । तर अहिलेसम्म उपलब्धि शून्य रहेको वैकल्पिक विमानस्थल सञ्चालनका लागि वर्तमान सरकारले पुनः अध्ययनकै कार्यक्रमलाई जिल्लाको महत्वाकांक्षी योजनाका रुपमा सारेको छ ।

नीति तथा कार्यक्रममा नारायणपुरमा वैकल्पिक विमानस्थल अध्ययन कार्यक्रम गरिने उल्लेख गरेको वर्तमान सरकारले ६ वर्षदेखि चल्दै आएको वैकल्पिक विमानस्थल अध्ययनलाई निरन्तरता दिने गरी तय गरेको छ । वर्तमान सरकारको यो अध्ययनसहित वैकल्पिक विमानस्थल मार्ग अध्ययनको शिलशिला पाँचौपटक पुग्ने छ । वर्तमान सरकारले वैकल्पिक विमानस्थलको अध्ययन गरी निर्माणको प्रकृया अघि बढाउने उल्लेख गरेको छ ।

६ वर्षसम्मका उच्चस्तरीय अध्ययनको उपलब्धि अहिलेसम्म नदेखिएपछि यहाँ बन्ने भनिएको वैकल्पिक विमानस्थललाई अहिलेको सरकारले पनि अध्ययन मै सीमित पर्ने आशंका बढेको छ । ‘अध्ययन त कैयौं पटक भैसके,’ स्थानीय दानबहादुरले भने, ‘उपलब्धि केही पनि नदेखिँदा अबको अध्ययनको कतिसम्म विश्वास गर्ने ?’
नारायणपुरको उत्तर तर्फको साढे ६ किलोमिटर पूर्व–पश्चिम क्षेत्र र तीन किलोमिटर उत्तर दक्षिणको क्षेत्रफलमा विमानस्थल तयार गर्ने गरी सर्भे भइरहेको छ ।
 

वैकल्पिक विमानस्थलको विरोध

वर्तमान सरकारले नारायणपुर क्षेत्रलाई लक्षित गरी वैकल्पिक हवाई उडानको योजना अघि सारेपछि तुलसीपुरवासी रुष्ट देखिएका छन् ।

तुलसीपुरमै रहेको विमानस्थललाई नियमित सञ्चालन गर्नुको साटो अर्को विमानस्थलको योजना अघि सारिनुलाई केन्द्रीय सरकारले विकासमा भेगीय विभेद गरेको आरोप उनीहरुको छ । वर्षौंअघि सञ्चालनमा आएको तुलसीपुर विमानस्थल अहिलेसम्म नियमित हुन सकेको छैन । ‘भइरहेकै विमानस्थलको विकासका लागि सोच्नु पर्नेमा अर्को विमानस्थलको योजना अघि सारेर सरकारले भेगीय विभेदको नीति ल्याएको छ,’ तुलसीपुरका एक स्थानीयले भने, ‘सरकारको विकास शैली समानुपातिक हुनुपर्नेमा विभेद गरियो ।’ स्थानीय सरकारमा जनप्रतिनिधि आइसकेपछि केही समय तुलसीपुरस्थित विमानस्थल चालु रहे पनि अहिले पुनः बन्द छ । केन्द्रीय सरकारले फरक स्थानमा विमानस्थल निर्माण गर्ने योजना अघि सारेपछि तुलसीपुर विमानस्थल अब सञ्चालन हुने आशा मर्दै गएको छ।

त्यसो त तुलसीपुर उपमहानगरपालिका समेत सरकारको यो निर्णयबाट सन्तुष्ट छैन । तुलसीपुरमा रहेको विमानस्थललाई नियमित सञ्चालन गर्ने प्रमुख अजेन्डा अघि सारेर निर्वाचन लडेका जनप्रतिनिधिलाई केन्द्रीय सरकारले ठूलो धक्का लगाइदिएको महशुस भएको छ । यसर्थ तुलसपुर क्षेत्रका स्थानीय सरकारसमेत केन्द्रीय सरकारको यो निर्णयको खिलाफमा छन् । ‘यहाँको विमानस्थल वर्षौंंदेखि नियमित चलन सकेको छैन, यसको स्तरवृद्धिको मुद्दालाई प्राथमिकता दिइनु पथ्र्यो,’ एक स्थानीय जनप्रतिनिधिले भने, ‘तर उपल्लो तहबाट भइरहेको विमानस्थललाई सिध्याउने नीति लिइयो ।’

यता वैकल्पिक विमानस्थल निर्माण गर्ने भनिएको सम्भावित क्षेत्रका नागरिकसमेत सरकारको यो निर्णयको विरुद्धमा छन् । उनीहरुले आफूहरु बसोबास गरिरहेको थलोमा विमानस्थल निर्माण गर्न खोजेर सरकारले आफूहरुलाई विस्थापन गर्न खोजेको आरोप लगाएका छन् । यो विमानस्थल निर्माण गर्ने भनिएको थलोमा पूर्जावाल र ऐलानी जमिन प्रयोग गरेर बसेकाहरुको घरपरिवार संख्या १७ सयको हाराहारीमा छ ।

स्थानीयले आफूहरु दैनिक जीवनयापनका लागि सानो विकासे योजनाको पर्खाइमा रहेको भन्दै विमानस्थल आफूहरुलाई नचाहिएको बताएका छन् । ‘विमानस्थल निर्माणको योजनाप्रति स्थानीय नागरिक रुष्ट छन्,’ घोराही उपमहानगरपालिका–१० का वडाध्यक्ष चित्रबहादुर डाँगीले भने, ‘मुलतः विमानस्थल निर्माणका क्रममा बसाई सारिँदा सरकारले मुआब्जा दिन्न कि भन्ने डर स्थानीयमा छ ।’ उक्त क्षेत्रमा ऐलानी जग्गावालसमेत रहेकाले उनीहरुलाई मुआब्जाको त्रासदी बढी छ । स्थानीयलाई संयोजनको जिम्मा घोराही उपमहानगरपालिकालाई दिइएको छ ।







यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

दमौलीमा खुल्यो जेसीबीको नयाँ आउटलेट

दमौलीमा खुल्यो जेसीबीको नयाँ आउटलेट

नेपालको लागि जेसीबी ब्रान्डका अर्थमुभिङ तथा निर्माण उपकरणको आधिकारिक विक्रेता एमएडब्लु अर्थमुभर्स प्रालिले तनहुँको दमौलीमा आफ्नो ‘अथराइज्ड रिटेल आउटलेट’ (एआरओ)...

अब सुजुकीको ‘एस–प्रेसो’ नेपालमा (भिडियो )

अब सुजुकीको ‘एस–प्रेसो’ नेपालमा (भिडियो )

नेपालका लागि सुजुकी ‘फोर–ह्विलर’ तथा सिजी होल्डिंग्सको अटोमोटिभ डिभिजन सीजी मोटोकर्पले नेपाली बजारमा बहुप्रतिक्षित मिनी एसयुभी ‘एस–प्रेसो’, ‘माई फस्र्ट एसयुभी’...

रोकिएन टिकटकको क्रेज - प्रयोगकर्ता झन् बढ्ने क्रममा

रोकिएन टिकटकको क्रेज - प्रयोगकर्ता झन् बढ्ने क्रममा

टिकटकको डाउनलोड संख्या १ अर्ब ५० करोड पुगेको छ! ...

“शिवम् कृति समारोह २०७६” सम्पन्न

“शिवम् कृति समारोह २०७६” सम्पन्न

शिवम् सिमेन्टस लि.ले “शिवम् कृति समारोह २०७६” भव्यरुपमा सम्पन्न गरेको छ । ...

अर्घाखाँची सिमेन्टद्धारा टिभीसी प्रतियोगिता सार्वजनिक

अर्घाखाँची सिमेन्टद्धारा टिभीसी प्रतियोगिता सार्वजनिक

अर्घाखाँची सिमेन्टले आइतबार टेलिभिजनको लागि कमर्सियल (विज्ञापन) को अवधारणाको प्रतियोगिता सार्वजनिक गरेको छ । ...

कलरओएस सिक्सका ६ बेजोड फाइदा

कलरओएस सिक्सका ६ बेजोड फाइदा

कलरओएस सिक्सका साथमा रेनोटू एफ नेपालमा सार्वजनिक भएसंगै उपभोक्तामा यो ओएसको क्षमता र यसबाट कसरी सर्वाधिक फाइदा लिन सकिन्छ भन्ने...

घोराही सिमेन्ट उद्योग सम्मानित

घोराही सिमेन्ट उद्योग सम्मानित

नेपालभरका विभिन्न उद्योगमध्ये सबैभन्दा धेरै मूल्य अभिबृद्धिकर बुझाएबापत घोराही सिमेन्ट उद्योग लगातार दोस्रोपल्ट सम्मानित भएको छ । ...

ओरिजिनल विन्डोज र क्रयाक गरेको विन्डोज - फरक के ?

ओरिजिनल विन्डोज र क्रयाक गरेको विन्डोज - फरक के ?

क्रयाक गरेको विन्डोज प्रयोग गर्नुको बेफाइदा के त ? ...

Ncell Footer Ad