प्रदर्शनीमा सुवालको ६० वर्षे कलायात्रा

बुधबार, १९ पुष २०७४, ०७ : ०२ चाँदनी हमाल

काठमाडौं– कलाकार शंकरराज सिंह सुवालले आफ्नो ६० वर्षे कलाकारीमा  कोरेका कलाकृतिको दोस्रो संस्करणको प्रदर्शनी सुरु गरेका छन् । राजधानीको बबरमहलस्थित नेपाल कला परिषद्मा बिहीबारदेखि सुरु भएको ‘६० वर्षे सृजनशिल यात्रा’ शिर्षकको कला प्रदर्शनीले उनका कलाको पुनरावलोकन गरेको छ ।

आर्ट सर्कलको आयोजनामा भएको प्रदर्शनीको काठमाडौं महानगरपालिकाका मेयर विद्यासुन्दर शाक्यले उद्घाटन गर्दै काठमाडौं उपत्यका कलाकृतिको सहर भएकाले कलाका लागि गर्न सकिने सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता जनाए । मेयर शाक्यले सुवालले आफ्नो जीवनकालको अधिक समय कलाकारिता गरेरै बिताए पनि अहिलेको उनको जोस पनि युवाको भन्दा कम नरहेको दाबी गरे । कार्यक्रमका सभापति शताब्दी पुरुष सत्यमोहन जोशीले सुवालको बहुआयामिक कलाकारिताको चर्चा गरे । सुवालजस्तो कलाकारबाट नयाँ पुस्ताले धेरै कुरा सिक्न सक्ने उनले औंल्याए ।  कला समीक्षक रमेश खनालले सुवालका चित्रकलामा विविध आयाम रहेको प्रष्ट्याए ।  ‘सुवाल जस्तोसुकै चित्र बनाउन सक्छन् । जुनसुकै माध्यमबाट चित्रमा खेल्न पनि सक्छन्,’ खनालले भने । खनालका अनुसार ऐतिहासिक, सांस्कृतिक, सामाजिकलगायत विभिन्न पक्षसँग उनका चित्र निकट छन् । खनालले बादलभित्र सिर्जना गरिएका चित्रकथाहरू अलौकिक लाग्ने जनाए । कला पत्रकार समाजका अध्यक्ष केशव खनालले कलाकारितामा लाग्नेका लागि सुवालका कला पाठशाला रहेको औंल्याए ।

सुवालले २०२१ सालदेखि यता बनाएका चित्रहरू प्रदर्शनीमा राखका छन् । ‘यो मेरो कला यात्राको संगालो हो,’ सुवालले भने, ‘यसमा मैले विगतदेखि वर्तमानसम्म जोड्ने कोसिस गरेको छु ।’ सुवालले आठ वर्षको हुँदादेखि नै चित्र कोर्न थालेका थिए । उनका बुवा अमेरिकन लाइब्रेरीमा डेपुटी असिस्टेन्ट डाइरेक्टर रहँदा उनी साथै जान्थे । लाइब्रेरिमा पाउने सिसाकलम र रंगसँग खेल्दा खेल्दै थाहै नपाइ उनी यसको पारखी बने । त्यहीबेलादेखि नै उनलाई सिसाकलमबाट पनि कला सिर्जना हुन सक्छ भन्ने विश्वास पैदा भयो । उनले जीवनभरी सीसाकलम, पेन इन्क, चारकोल, एक्रेलिक, वाक्स, पानी रंग, तेल वाक्स, तैलरंग प्रयोग गरेर आकर्षक तस्बिर बनाए ।

‘२०२१ सालदेखि २०२३ सालसम्म लैनसिंह वाङ्देलसँग औपचारिक कलाको शिक्षा लिएँ,’ उनले विगत सम्झे, ‘पछि कोलम्बो प्लान अन्तगर्तको प्रतिस्पर्धामा १ सय २१ जनालाई जितेर भारतमा कलाकारितामै स्नातकोत्तर अध्ययन गर्न पुगें । त्यहाँबाट फर्केपछि २०३२ सालमा आफूले बनाएका चित्र बेच्न न्युरोडतिर धाउन थालें ।’ उनका अनुसार न्यूरोडको एक पसलमा सित्तैमा झुन्ड्याउन दिएको चित्रसमेत कसैले टाँगिदिएनन् । क्यालेन्डर टाँग्ने भनेर फर्काए ।

त्यहीबेला गोरखापत्र संस्थानतिर चित्र बेच्न पुगेका उनलाई त्यहाँ कलाकारको जागिर नै प्राप्त भयो । उनले गोरखापत्रमा कलाकारिता र प्राविधिक दुवै पदमा जागिर खाए । त्यतिबेला भर्खर आएको प्रेसका बारेमा जान्ने धेरै मानिस थिएनन् । भारतमै रहँदा हातैले चित्र कोरेर पत्रिका छाप्न सिकेका उनले यहाँ पनि त्यही सिप प्रयोग गरे  । उनकै पालामा २०३३ सालमा मधुपर्क साहित्यिक पत्रिका पहिलो पटक रंगिन छापिएको थियो ।

आफूले बनाएका चित्र बेच्ने सवालमा भने सुवालका अनुभव सुखद छैनन् । ल्यान्डस्केप बनाउन जाँदा स्थानीयले खेदेर हैरान पार्थे । इनारमा छालाको जुत्ता लाएर छोयो र अशुद्ध पारिदियो भन्ने आरोप पनि उनले चित्र बनाउँदा खेपे । दरबारमै चित्र बेच्न जाँदा पनि आधा पैसा देउ भन्नेहरूदेखि उनी हैरान थिए । ‘त्यो बेला नबेचेको चित्र पनि यही प्रदर्शनीमा राखेको छु,’ उनले भने, ‘यहाँ इतिहास र वर्तमान सम्झाउने चित्र छन् ।’

उनले भने झैं उनले उतिबेला राजा पृथ्वीनारायण शाहले उपत्यका जित्दाको अवस्थाका ऐतिहासिक महत्वका चित्र पनि प्रदर्शनीमा देख्न पाइन्छ । बुद्धको जीवनी, रामायण कथा, महाभारत कथा, विष्णुका दश अवतारका शृंखला पनि प्रदर्शनीमा देख्न सकिन्छ । कलमले कोरेका चित्रहरू उनले कयौं दिन लगाएर तयार पारेका छन् । इचिङसँगै उनले अमूर्तकला, काष्ठकला, पोट्रेट, प्रभाववादी कलाका नमुनाहरू पनि आफ्ना संगालोमा राखेका छन् । 

२०७२ सालको भूकम्पको पराकम्पन पनि उनले चित्रमा समेटेका छन् । बसन्तपुर दरबारक्षेत्रलाई उनले भूकम्प आइरहेका बेलाको कल्पना गरेर चित्र कोरेका छन् । त्यहाँका सम्पदासँगै धरहरा र स्वयम्भूसमेत भूकम्पको असर चित्रमा प्रतिबिम्बित छ ।  १ सय २० बढी कलाकृति रहेको प्रदर्शनी ८ जनवरीसम्म चल्नेछ ।

 







यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।


अन्य समाचार

प्रभु बैंक लि. को आरुघाट शाखा कार्यालय सञ्चालन

प्रभु बैंक लि. को आरुघाट शाखा कार्यालय सञ्चालन

संघीय संरचना बमोजिम गठित विभिन्न स्थानीय तहमा आफ्नो शाखा कार्यालय सञ्चालनमा ल्याई बैंकको शाखा सञ्जाल विस्तार गर्नुका साथै गाउँ गउँमा...

एभरेष्ट बैंकका ग्राहकलाई धनगढीको सीपी हस्पिटलमा १०% छुट

एभरेष्ट बैंकका ग्राहकलाई धनगढीको सीपी हस्पिटलमा १०% छुट

एभरेष्ट बैंक लिमिटेडले धनगढीको सीपी हस्पिटल प्रा.लि.सँग ग्राहकहरुलाई विशेष छुटको व्यवस्था गर्न साझेदारी गरेको छ । ...

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा रौतहटको गरुडामा

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा रौतहटको गरुडामा

सिभिल बैंकले आफ्नो शाखा बिस्तारको क्रममा रौतहटको गरुडामा शाखा संचालनमा ल्याएको छ । सो शाखाको उद्घाटन गरुडा नगरपालिकाको मेयर इन्नु...

ओपो रेनो १०एक्स नेपालमा सार्वजनिक हुँदै

ओपो रेनो १०एक्स नेपालमा सार्वजनिक हुँदै

दक्षिण एसियामा ओपो रेनो १०एक्स सिरिज सार्वजनिकसँगै नेपालमा असार १५ बाट उपलब्ध हुने भएको छ । ...

दराज मोबाइल विक यही असार ९ देखि १५ सम्म

दराज मोबाइल विक यही असार ९ देखि १५ सम्म

दराज मोबाइल विक अभियान यही असार ९ देखि १५ सम्म हुने भएको छ । ...

ह्वावेका उत्पादनमा पैसा फिर्ताको ग्यारेन्टी

ह्वावेका उत्पादनमा पैसा फिर्ताको ग्यारेन्टी

नेपालका लागि ह्वावे स्मार्टफोनको अधिकृत वितरकले आफ्ना स्मार्टफोन र ट्याब्लेटमा गुगल एप तथा फेसबुक नचलेमा ग्राहकलाई पूरै पैसा फिर्ता गरिने...

टाटा टियागो एक्सजेड प्लस नेपालमा

टाटा टियागो एक्सजेड प्लस नेपालमा

टाटा मोटर्सको नेपालका लागि आधिकारिक वितरक सिप्रदी टेडिङले औपचारिक रूपमा नयाँ टाटा टियागो एक्सजेड प्लस नेपाली बजारमा सार्वजनिक गरेको छ...

१३औं राष्ट्रिय ए .यस .ए. आर्किटेक्चर प्रदर्शनी सम्पन्न

१३औं राष्ट्रिय ए .यस .ए. आर्किटेक्चर प्रदर्शनी सम्पन्न

राइनो ५०० डि तथा रिद्धि सिद्धि सिमेन्टको संयुक्त सहकार्य लगायतको सहायतामा वास्तुकला र यसका विभिन्न पक्षका साथै पुनःनिर्माण र नेपालका...