चार महिनापछि पनि मुलुकको आर्थिक अवस्था उस्तै

सोमबार, १० पुष २०७४, १० : १८ नागरिक

काठमाडौं- चालु आर्थिक वर्षको सुरुदेखि नै उत्साहप्रद नरहेको मुलुकको आर्थिक अवस्था चार महिनासम्म आउँदा पनि उस्तै रहेको छ । मुलुकको आर्थिक गतिविधिको तथ्यांक राख्ने केन्द्रीय निकाय राष्ट्र बैंकले आइतबार सार्वजनिक गरेको तथ्यांकले चालु आवको चार महिनासम्म पनि आर्थिक अवस्थामा सुधार आउन नसकेको देखाएको हो । राष्ट्र बैंकका अनुसार चालु आवको कात्तिकसम्ममा चालु खाता निरन्तर ओरालो लागेको छ । राजस्व असुली लक्ष्य अनुसार छैन । आयात उच्च दरले बढेको छ भने निर्यात झनै खस्कँदो छ । यही बेला अर्थतन्त्रलाई धान्ने प्रमुख औजार रेमिटेन्सको वृद्धिदर पनि घटेको छ । यस्तै, सरकारले लक्ष्यअनुसार खर्च गर्न सकेको छैन । समग्रमा सबै आर्थिक परिसूचकहरु मजबुत अर्थतन्त्रको पक्षमा छैनन् । यस्तै रहे आगामी दिन पनि सन्तोषप्रद नहुने देखिएको छ ।

राष्ट्र बैंकका अनुसार वर्षको सुरुदेखि नै चालु खाता निरन्तर घाटामा गएको छ । पहिलो महिना ५ अर्ब ४३ करोड रुपैयाँ घाटामा पुगेको चालु खाता कात्तिकसम्ममा २५ अर्ब ८ करोडमा पुगेको छ । गत वर्ष कात्तिकमा आउँदा चालु खाता एक अर्ब ८६ करोड रुपैयाँले बचतमा थियो ।
राष्ट्र बैंकका अनुसार अघिल्लो वर्ष २१ अर्ब ९८ करोडले बचतमा रहेको शोधनान्तर स्थिति अहिले २ अर्ब ४० करोडले मात्र बचतमा छ । यस्तै गत वर्ष ७.८ प्रतिशतले बढेको रेमिटेन्स कात्तिकमा १.४ प्रतिशतले घटेको छ ।
अहिलेसम्म २ सय २८ अर्ब रुपैयाँ रेमिटेन्स आएको छ । वैदेशिक रोजगारीमा जाने नेपालीको संख्या (पुनः श्रमस्वीकृति बाहेक) मा पनि कमी आएको छ । श्रम स्वीकृतिका आधारमा वैदेशिक रोजगारीमा जाने नेपालीको संख्या यो अवधिमा १ प्रतिशतले घटेको छ ।
अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो संख्या ७.९ प्रतिशतले घटेको थियो । यो वर्ष मलेसिया जाने कामदारको संख्यामा उच्च वृद्धि भएको तर साउदी अरेबिया र कतार जानेको संख्यामा उल्लेख्य गिरावट आएको छ ।
बैंकका अनुसार चालु आवको चार महिनामा कुल वस्तु निर्यात ७.५ प्रतिशतले वृद्धि भई २६ अर्ब ३५ करोड पुगेको छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो निर्यातमा १७ प्रतिशतले वृद्धि भएको थियो । भारततर्फ २ प्रतिशत, चीनतर्फ ३३.५ प्रतिशत र अन्य मुलुकतर्फ १३.३ प्रतिशतले निर्यात बढेको छ ।
यस्तै, कुल वस्तु आयात १०.८ प्रतिशतले बढेर ३ सय ३४ अर्ब ३१ करोड पुगेको छ । अघिल्लो वर्ष यो ८७.४ प्रतिशतले बढेको थियो । समीक्षा अवधिमा भारतबाट भएको आयात १२.२ प्रतिशत र अन्य मुलुकबाट भएको आयात १७.४ प्रतिशतले बढेको छ भने चीनबाट भएको आयात ४.८ प्रतिशतले घटेको छ ।
बैंकका अनुसार कुल वस्तु व्यापार घाटा ११.१ प्रतिशतले बढेर ३ सय ७ अर्ब ९६ करोड पुगेको छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो घाटा ९७.९ प्रतिशतले बढेकोे थियो । निर्यात–आयात अनुपात ७.९ प्रतिशत छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो अनुपात ८.१ प्रतिशत रहेको थियो ।
गत असोजमा उपभोक्ता मूल्यवृद्धि ३.१ प्रतिशत रहेकोमा कात्तिकमा ३.९ प्रतिशत पुगेको छ ।  तरकारी, मदिराजन्य पेय पदार्थ लगायतमा मूल्य बढेकाले यस्तो भएको हो । अघिल्लो वर्ष यो ४.८ प्रतिशत थियो ।
यो अवधिमा खाद्य मुद्रास्फीति २.३ प्रतिशत छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा खाद्य मुद्रास्फीति २.६ प्रतिशत थियो । गत वर्षको तुलनामा यस समूह अन्तर्गतको दलहन तथा गेडागुडीको मूल्यमा २४.१ प्रतिशत र मसलाको मूल्यमा ५.५ प्रतिशतले कमी आएकोले समग्र खाद्य मुद्रास्फीति न्यून रहन गएको हो । तर, तरकारीको मूल्य असोजको तुलनामा ९.६ प्रतिशतले वृद्धि भएको कारण मात्र खाद्य मुद्रास्फीति १.३ प्रतिशतले बढेको हो ।
यस्तै, गैरखाद्य मुद्रास्फीति ५.१ प्रतिशत छ । अघिल्लो वर्ष यो ६.५ प्रतिशत थियो । यस समूह अन्तर्गतको लत्ताकपडा तथा जुत्ता, फर्निसिङ तथा घरायसी उपकरण, हाउजिङ तथा युटिलिटी, स्वास्थ्य लगायत वस्तुको मूल्य वृद्धिदर गत वर्षको तुलनामा कम रहेकोले मुद्रास्फीति कम रहन गएको हो ।
क्षेत्रगत आधारमा विश्लेषण गर्दा समीक्षा अवधिमा उपभोक्ता मुद्रास्फीति हिमालमा ५.४ प्रतिशत, पहाडमा ४.७ प्रतिशत, तराईमा ३.७ प्रतिशत र काठमाडौं उपत्यकामा ३.२ प्रतिशत रहेको छ । समीक्षा अवधिमा हिमाली क्षेत्र अन्तर्गत रहेको चन्दननाथ बजारकेन्द्र, जुम्लामा भएको उच्च मूल्य वृद्धिका कारणले तुलनात्मक रुपमा अन्य क्षेत्रको भन्दा हिमाली क्षेत्रको मूल्य वृद्धि अधिक छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा मूल्य वृद्धिदर हिमालमा ४.० प्रतिशत, पहाडमा ६.२ प्रतिशत, तराईमा ५.१ प्रतिशत र काठमाडौं उपत्यकामा ३.० प्रतिशत रहेको थियो ।
राष्ट्र बैंकले यो तथ्यांकका बाबजुद भावी दिन सकारात्मक हुने प्रक्षेपण गरेको छ । उसले तीनवटा कारण दिँदै भावी दिन सकारात्मक हुने अपेक्षा गरेको हो । बैंकका अनुसार निर्माण कार्यले गति लिएको छ । व्यक्तिगत घर, होटल तथा जलविद्युत परियोजनाको निर्माण बढ्दो क्रममा छ । सिमेन्ट, आल्मुनियम बार, कोल्डरोड रोड सिट इन क्वाइल, एमएस बिलेट तथा रड जस्ता निर्माण सामग्रीको आयातमा भएको वृद्धिबाट निर्माण कार्यले तीव्रता लिएको देखिन्छ ।
बैंकका अनुसार औद्योगिक उत्पादनको क्षेत्रमा पनि क्रमिक सुधार भइरहेको छ । बैंकले हालै गरेको आर्थिक गतिविधि अध्ययनले पनि औद्योगिक क्षेत्रको क्षमता उपयोग बढेको देखाएको छ । यस अन्र्तगत सिमेन्ट, फलाम तथा स्टिल, जस्तापाता तथा तार जस्ता उद्योगको उत्पादन बढेको छ । औद्योगिक कच्चा पदार्थको आयात र उद्योगमा बैंक तथा वित्तीय संस्थाबाट प्रवाहित कर्जाको विस्तारले औद्योगिक क्षेत्रको परिदृश्य सकारात्मक रहेको देखिन्छ ।
यस्तै, पर्यटन क्षेत्रमा सुधारको संकेत देखिएको छ । पर्यटक आगमनसँगै होटलको अकुपेन्सी दरमा भएको वृद्धि एवं होटल निर्माण कार्यले लिएको गतिले पर्यटन क्षेत्रको विस्तार भएको देखाएको छ ।







यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

आइफोन ( iPhone ) मा i को अर्थ के ?

आइफोन ( iPhone ) मा i को अर्थ के ?

एप्पलले i अक्षरको प्रयोग सन् १९९८ मा रिलिज भएको iMac ( आइम्याक ) मा प्रयोग गरेको थियो ...

महिन्द्राका दुई नयाँ मोडल सार्वजनिक हुने

महिन्द्राका दुई नयाँ मोडल सार्वजनिक हुने

नेपालका लागि महिन्द्रा एण्ड महिन्द्रा लिमिटेडको प्यासेन्जर भेहिकलहरुको आधिकारीक वितरक अग्नी इन्कर्पोरेटेडले यस पटकको नाडा अटो शोमा महिन्द्राको पछिल्लो उत्पादनहरु...

अब २५ लाख मै डेढ तल्ले घर

अब २५ लाख मै डेढ तल्ले घर

सामान्यतः घर बनाउन कति लाग्ला ? ५० लाख, ७५ लाख वा १ करोड ? तपाईंको डिजाइन र सजावटले यो मूल्यमा...

मेगा बैंकको एक्सटेन्सन काउन्टर यातायात व्यवस्था कार्यालयमा

मेगा बैंकको एक्सटेन्सन काउन्टर यातायात व्यवस्था कार्यालयमा

मेगा बैंक नेपाल लिमिटेडले काठमाडौँको स्वयम्भु ठूलो भर्याङ्ग स्थित यातायात व्यवस्था कार्यालयको परिसरमा एक्सटेन्सन काउन्टर सञ्चालनमा ल्याएको छ । ...

नेपाल–फिलिपिन्स उद्योग वाणिज्य संघमा ज्ञवाली अध्यक्ष

नेपाल–फिलिपिन्स उद्योग वाणिज्य संघमा ज्ञवाली अध्यक्ष

नेपाल–फिलिपिन्स उद्योग वाणिज्य संघको तेस्रो वार्षिक सधारणसभा सम्पन्न भएको छ । ...

डिप्रोक्सको तनाव व्यवस्थापन तालिम

डिप्रोक्सको तनाव व्यवस्थापन तालिम

डिप्रोक्स लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेडले संस्थाको उच्च व्यवस्थापनलाई लक्ष्य गरी साउन २९ र ३० गते आवासीय तनाव व्यवस्थापन तालिम आयोजना...

नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंकको लगानी सुरु

नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंकको लगानी सुरु

नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंकले आफ्नो लगानीको सुरुवात कास्कीको माछापुच्छ्रे र सर्दीखोला गाउँपालिकास्थित ३२ मेगावाट  उत्पादन क्षमतको करुवा सेती हाइड्रोपावर परियोजनाबाट गरेको...

काञ्जिरोवामा स्टिम प्रशिक्षण

काञ्जिरोवामा स्टिम प्रशिक्षण

कोटेश्वरस्थित काञ्जिरोवा नेसनल माध्यमिक विद्यालयमा विज्ञान, प्रविधि, इन्जिनियरिङ र गणित (स्टिम) विषयक दुई दिवसीय प्रशिक्षणात्मक कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ ।

Ncell Footer Ad