प्रयोगशाला नहुँदा नमुना परीक्षणमा सकस

शुक्रबार, १४ चैत २०७६, ०८ : २७ दिलबहादुर छत्याल

धनगढी - विश्वभरि महामारीका रुपमा फैलिएको कोरोना भाइरससँग मिल्दोजुल्दो लक्षण देखिएपछि सुदूरपश्मिका सेती अञ्चललगायत विभिन्न  अस्पतालका आइसोलेसन कक्षमा भर्ना भएका बिरामीको नमुना परीक्षण बेलैमा गर्न नसक्दा समस्या भएको छ। यस क्षेत्रमा नमुना परीक्षण प्रयोगशाला नहुँदा काठमाडौं पठाउनुपर्ने बाध्यता छ। लकडाउन घोषणाका कारण स्थल यातायात र हवाई सेवा पनि बन्द भएपछि यो समस्या झन् पेचिलो बनेको छ।

सेती अञ्चल अस्पताल आइसोलेसन कक्षमा भर्ना भएका आठजनाको नमुना संकलन गरेर बुधबार राति ९ बजे गाडीबाट काठमाडौंको टेकुस्थित राष्ट्रिय जनस्वाथ्य प्रयोगशाला पठाइएको छ। कोरोना संक्रमित युवतीसँग कतार एयरवेजबाट आएका एक युवक बुधबार राति सेती अस्पताल आइसोलेसन कक्षमा भर्ना भए पनि उनको नमुना पठाउन सकिएको छैन। आठजनाको नमुना पठाएछि ती युवक भर्ना भएका थिए। उनको नमुना बिहीबार पनि काठमाडौं पठाउन सकिएको छैन। ‘सेती अस्पताल आइसोलेसन कक्षमा रहेका नौमध्ये आठजनाको नमुना बुधबार राति ९ बजे पठाइयो। त्यसपछि भर्ना भएका एक युवकको नमुना पठाउन सकिएको छैन,’ सेती अस्पताल आकस्मिक सेवा विभाग प्रमुख जगदीश जोशीले भने।

सरकारले कोरोना संक्रमण हुन नदिन मुलुकभर लकडाउन घोषणा गरेपछि स्थल यातायातसँगै हवाई उडानसमेत बन्द भएको र यस प्रदेशमा प्रयोगशाला नभएकाले शंकास्पद बिरामीको नमुना समयमै परीक्षण गर्न पठाउन नसकिएको जोशीले बताए। ‘हवाई उडान पनि बन्द भएकाले आइसोलेसनमा रहेका बिरामीको नमुना पठाउन समास्या भइरहेको छ,’ उनले भने। बेलैमा नमुना परीक्षण नहुँदा बिरामीको रोग पहिचान र थप उपचारमा बाधा पुगेको छ।

बेलैमा नमुना परीक्षण नहुँदा बिरामीको रोग पहिचान र थप उपचारमा बाधा पुगेको छ।

 

सुदूरपश्चिमका अस्पतालबाट संकलित नमुना प्रदेश जनस्वास्थ्य प्रयोगशालामार्फत राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रयोगशाला काठमाडौं पठाइने गरेको छ। ‘यसअघि हवाई उडानमार्फत नमुना पठाउने गरेका थियौं, लकडाउनसँगै स्थल यातायात र हवाईसेवा बन्द भएपछि नमुना पठाउन समस्या भएको छ,’ प्रदेश जनस्वास्थ्य प्रयोगशाला निमित्त प्रमुख अस्मिता सापकोटाले भनिन्, ‘बुधबार गाडी व्यवस्था गरी सेती अञ्चल अस्पतालका शंकास्पदसहित १३ जनाको नमुना काठमाडौं पठाएका छौं।’ माध्यम नहुँदा संकलित नमुना दिनदिनै पठाउन समस्या भइरहेको उनले बताइन्।

अहिले सुदूरपश्चिमका डोटी, बैतडी, अछाम, बझाङ जिल्ला अस्पताल तथा, महाकाली र सेती अञ्चल अस्पतालका आइसोलेसन कक्षमा गरी १८ जना भर्ना भएका छन। जसमध्ये बिहीबारसम्म चारजनाको नमुना परीक्षण पठाउन बाँकी छ।

यसअघि कोरोना संक्रमित आशंकामा सुदूरपश्चिम प्रदेशका विभिन्न अस्पतालमा भर्ना भएका १४ जनाको नमुना संकलन जाँच गर्न राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रयोगशाला काठमाडौं पठाएकोमा सबैको रिपोर्ट नेगेटिभ आएको जानकारी सापकोटाले दिइन्। 

भारतका विभिन्न सहरमा कोरोना भाइरसको संक्रमण फैलिएपछि एक सातायता  सुदूरपश्चिमका नाकाबाट डेढ लाखभन्दा बढी नेपाली भित्रिएका छन्। कोरोना संक्रमणको उच्च जोखिममा रहेको सुदूरपश्चिमका विभिन्न अस्पतालमा भर्ना शंकास्पद बिरामीको नमुना परीक्षण चार÷पाँच दिनसम्म पनि हुन नसक्दा स्थानीयमा त्रास पलाएको छ। यस प्रदेशमा छिटोभन्दा छिटो कोरोनालगायत परीक्षण प्रयोगशाला खोलिनुपर्ने स्थानीयको माग छ। ‘शंकास्पद बिरामीको नमुना संकलन र परीक्षणमा समस्या भएको छ। यस प्रदेशमा विश्व स्वास्थ्य संगठनको मापदण्ड अनुसारको प्रयोगशाला तत्कालै खोल्नुपर्छ। यसो गर्न सके कोरोनाको सम्भावित खतराबाट जोगिन सकिन्छ,’ सांसद पूर्णा जोशीले भनिन्।

सुदूरपश्चिम प्रदेश सरकारका मुख्यमन्त्री त्रिलोचन भट्टले चैत २ गते प्रधानमन्त्रीसँग प्रदेशका मुख्यमन्त्रीहरूको भेटघाटका क्रममा आफूले प्रदेश प्रयोगशाला स्थापना गर्न माग राखेको बताए। ‘प्रदेश सरकारतर्फबाट पनि निर्णय गरेर संघीय सरकारलाई प्रदेशमा प्रयोगशाला स्थापना गर्न अनुरोध गरेका छौं,’ उनले भने, ‘प्रदेशस्तरमा पनि  प्रयोगशाला सक्दो छिटो स्थापना गरिनुपर्छ।’ विश्व स्वास्थ्य संगठनको मापदण्ड अनुसार प्रयोगशाला प्रदेश सरकारले बनाउन गाह्रो हुने उनले बताए। सम्भावित कोरोना संक्रमितको उपचारका लागि यस प्रदेशका ९ वटै जिल्लामा आइसोलेसन कक्ष स्थापना गरिएको जानकारी उनले दिए।

प्रदेश १ : कोरोना त्रास, नमुना परीक्षण सुस्त
राजु अधिकारी 

विराटनगर - प्रदेश १ मा कोरोना संक्रमणको आशंकामा १९ जनाको नमुना परीक्षण भएको छ। यो प्रदेशमा पैचालीस लाखभन्दा बढी जनसंख्या छ।  प्रदेश सरकारका अनुसार शंकास्पद १९ जनाको नमुना परीक्षण भएको छ। मुख्यमन्त्री शेरधन राईले बुधबार जारी गरेको भिडियो सन्देशमा १९ जनाको नमुना परीक्षण रिपोर्ट नेगेटिभ आएको उल्लेख गरेका थिए। तर, बिहीबार सामाजिक विकास मन्त्रालयले भने भिन्न तथ्यांक दिएको छ। ‘१९ जनाको नमुना परीक्षण गर्न पठाएकोमा १० को रिपोर्ट आएको छ, अरुको बाँकी छ’, सामाजिक विकास मन्त्रालयले उल्लेख गरेको छ, ‘अहिलेसम्म प्रदेशबाट पठाइएको नमुना परीक्षणको रिपोर्ट नतिजामा पोजिटिभ देखिएको छैन।’ 

जनस्वास्थ्य विज्ञ, दलका नेतालगायत सबैले नमुना परीक्षण दर बढाउनुपर्ने माग गरिरहेका छन्। हालसम्म काठमाडौं टेकुस्थित राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रयोगशालाबाट मात्रै नमुना परीक्षण भइरहेको छ। परीक्षणको एकदमै कमजोर प्रबन्धका कारण त्रास झनै बढेको स्वास्थ्यकर्मी बताउँछन्। ‘अहिलेसम्म प्रदेश १ बाट १९ जनाको परीक्षण हुनु केही पनि होइन,’ विराटनगरस्थित कोसी अस्पतालका एक चिकित्सकले भने, ‘यस्तो पाराले प्रदेशमा संक्रमण छैन भन्दै बस्नु आत्मरति मात्रै हुन्छ।’ 

प्रदेश १  मा अहिलेसम्म क्वारेन्टाइनमा बस्नेको संख्या पाँच सयको हाराहारामी भए पनि १९ जनाको मात्र नमुना परीक्षण भएको छ। परीक्षणको सबै रिपोर्ट  नेगेटिभ आएको छ। 

सरकारले प्रदेश १ को धरानस्थित बिपी कोइराला स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा प्रयोगशाला सेवा सुरु गर्ने निर्णय गरेको समाचार आएको साता बितेको छ। उपप्रधान तथा रक्षामन्त्री ईश्वर पोखरेल नेतृत्वको कोरोनाविरुद्धको उच्चस्तरीय समन्वय समितिले धरानसहित प्रादेशिक तहमा कोरोना परीक्षण ‘तत्काल थाल्ने’ निर्णय गरेको साता बित्दा पनि  सुरु हुने छाँट अझै छैन। तर, सरकारी अधिकारी भने ‘तयारी भइरहेको’ रेडिमेड जबाफ दिन्छन्। 

प्रदेश तहमा घातक रोगको नमुना परीक्षण संरचना नभएकै कारण त्रासको आयतन पनि फराकिलो बन्दैछ। प्रदेश १ जनस्वास्थ्य महाशाखा प्रमुृख डा. सुरेश मेहताले प्रतिष्ठानमा ‘तत्कालै नमुना परीक्षण सेवा सुरु गर्ने’ तयारी भइरहेको  बताए। तर, प्रतिष्ठानमा यसबारे अन्योल कायमै छ। प्रतिष्ठानका अस्पताल सहायक निर्देशक डा. विकास साहले ‘तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको’ जानकारी दिए पनि कहिलेदेखि परीक्षण सेवा सुरु हुन्छ भन्ने यकिन नभएको बताए। ‘सायद यो साताभित्र सुरु होला’, उनले भने, ‘संरचना तयार हुँदैछ।’

सीमानाका, बजार तथा भीड हुने सबै स्थल लकडाउनले निष्क्रिय रहेका बेला परीक्षणको दायरा बढाउन चौतर्फी दबाब बढिरहेको छ। तर, प्रदेश तहमा अहिलेसम्म परीक्षण प्रयोगशालाको प्रबन्ध नहुँदा त्रास बढिरहेको छ। हवाईसेवा ठप्प भएका कारण प्रदेश १ मा संकलित स्वाबलगायत नमुना गाडीमार्फत काठमाडौं पठाउने काम भइरहेको प्रदेश सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ।

सरकारी केन्द्र र घरैमा क्वारेन्टाइनमा  बसेको ठूलो संख्याले पनि प्रदेशमा धेरैभन्दा धेरै परीक्षण हुनुपर्ने आवश्यकता औंल्याइरहेको छ। तर अवस्था यसको ठीकविपरित छ। आन्तरिक मामिला मन्त्रालयका प्रवक्ता कमल थापाले प्रयोगशाला परीक्षण सुरु हुन केही दिन लाग्ने बताएका छन्। उनका अनुसार अहिले मोरङ, झापा, इलाम, उदयपुरलगायत जिल्लाका सरकारी क्वारेन्टाइनस्थलमा २७ महिला र दुई सय पुरुष छन्। घरमै क्वारेन्टाइनमा पनि २ सयजनाभन्दा बढी छन्। नौजना कोसी अस्पताल र बिपी प्रतिष्ठानको आइसोलेसन  कक्षमा छन्। प्रदेश १ मा क्वारेन्टाइनमा बसेका मध्ये धेरैजसो भारत र तेस्रो देशबाट आएका व्यक्ति र उनीहरू परिवार छन्। परिवारका सदस्य घरमै क्वारेन्टाइनमा छन्। तर नमुना परीक्षण दर भने ज्यादै सुस्त हुनुलाई चिकित्सकले चिन्ताको विषय भनेका छन्।





यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

मोटरसाइकलको हेरचाह कसरी गर्ने ?

मोटरसाइकलको हेरचाह कसरी गर्ने ?

मोटरसाइकलको हेरचाह गर्ने तरिका ! ...

इन्डक्सन कि ग्यास - उचित कुन ?

इन्डक्सन कि ग्यास - उचित कुन ?

इन्डक्सन कि ग्यास - उचित कुन ? ...

स्मार्टफोनमा ९ दिनसम्म बस्छ कोरोनाभाइरस - यसरी सफा गर्नुहोस् !

स्मार्टफोनमा ९ दिनसम्म बस्छ कोरोनाभाइरस - यसरी सफा गर्नुहोस् !

स्मार्टफोन डिस्प्लेलाई भाइरस र किटाणु मुक्त बनाउनुहोस् ! ...

सबैभन्दा फास्ट ल्यापटप प्रोसेसर - AMD Ryzen 9

सबैभन्दा फास्ट ल्यापटप प्रोसेसर - AMD Ryzen 9

प्रोसेसरको दौडमा Intel झन् धेरै पछि पर्दै - AMD ले ल्यापटपमा पनि जित्यो ! ...

5G भएको बजेट स्मार्टफोन

5G भएको बजेट स्मार्टफोन

साओमीले हालै साओमी मि १० सिरिजका नयाँ स्मार्टफोनहरू सार्वजनिक गरेको छ ...

फेसबुकमा एउटै मेसेज यति पटकभन्दा धेरै सेयर र फरवार्ड गर्न नमिल्ने !

फेसबुकमा एउटै मेसेज यति पटकभन्दा धेरै सेयर र फरवार्ड गर्न नमिल्ने !

निकट भविष्यमा यो फिचर फेसबुकको मेसेन्जरमा आउने भएको छ ! ...

स्मार्टफोनको मागमा इतिहास कै सबैभन्दा ठूलो गिरावट

स्मार्टफोनको मागमा इतिहास कै सबैभन्दा ठूलो गिरावट

कोरोनाभाइरसका कारणले स्मार्टफोन बजारमा इतिहास कै सबैभन्दा ठूलो गिरावट आएको छ ...

२० हजार मुनिका उत्कृष्ट एन्ड्रोइड स्मार्टफोनहरू

२० हजार मुनिका उत्कृष्ट एन्ड्रोइड स्मार्टफोनहरू

नेपाली बजारमा उपलब्ध भएका र लगभग २० हजारमा पाइने केही स्मार्टफोनबारे तल चर्चा गरिएको छ ...

Ncell Footer Ad