लोकसभामा विजयी दर्जनौ सांसद अपराधिक मुद्दा झेल्दै

सोमबार, ०२ असार २०७६, १२ : ५३ एजेन्सी

नयाँ दिल्ली - भारतमा हालै सम्पन्न लोकसभा निर्वाचनमा  प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको भारतीय जनता पार्टीले ऐतिहासिक विजय प्राप्त गर्यो। तर यसले विश्वको सबैभन्दा ठूलो लोकतन्त्रमा पैसा, शक्ति र संदिग्ध नैतिकताको प्रभावलाई पनि चित्रण गरेको विश्लेषकहरुको भनाई छ।

संसदका सदस्यहरु मध्ये लगभग ४० प्रतिशतले पहिलो पटक सोमबार एक आपसमा भेटघाट गरेका छन्। तीमध्ये एक चौथाई भन्दा बढी सदस्यहरु बलात्कार, हत्या वा हत्याको प्रयास जस्ता गतिविधीसंग संलग्न रहेको नागरिक समूह एसोसिएसन अफ डेमोक्रेटिक रिफर्मको एक रिपोर्टले देखाएको छ। जो दुई वर्ष वा बढीका लागि जेलमा सजाय भोगेको छ, उसलाई चुनाव लड्न अनुमति हुँदैन।

संदिग्ध पृष्ठभूमिसंग सम्बन्धित संसद सदस्य रहेको भारतमा यो नयाँ घटना भने होईन्। २००४ को राष्ट्रीय चुनावको समय अपराधका आरोपी उम्मेदवारहरूको प्रतिशत २४ थियो। ३३ प्रतिशत २००९ मा, ३४ प्रतिशत २०१४ मा र यस वर्ष ४३ प्रतिशतले बढेको पूर्व मुख्य निर्वाचन आयुक्त शहाबुद्दीन वाई कुरैसी बताउँछन्।

एसोसिएशन डेमोक्रेटिक रिफर्मका अनुसार मोदीको भारतीय जनता पार्टीबाट गएको वर्ष संसदीय दलमा चुनिएका ३०३ सदस्यहरु मध्ये ११६ सदस्य जघन्य अपराध तथा आतंकवाद जस्ता कृयाकलापमा संलग्न रहेर आरोपको सामना गरिरहेका छन्।

मध्य भारतमा भोपालको सिट जितेका प्रज्ञा सिंह ठाकुर जसले सेन्ट्रल भारतको भोपालबाट चुनाव जितेका थिए। उनले पश्चिमी भारतमा पर्ने मालेगांवमा २००८ मा विष्फोट गराएका थिए। र उक्त विष्फोटमा करिब सात जना मानिसले ज्यान गुमाएका थिए। त्यस्तै विपक्षी कांग्रेस पार्टीका ५२ जना सांसदहरूले गम्भीर किसिमका आरोपहरूको सामना गरिरहेका छन्।

“यो प्रवृति भारतमा बढ्दै गएको छ, यहाँ कुनै पनि राजनीतिक दलहरु यस्ता गतिविधीबाट अछुत छैनन्’, एडीआरका संस्थापक जगदीप एस चोखर भन्छन्, ‘हामी मतदातालाई शिक्षित गर्नका लागी जाग्नु पर्छ चुनाव गर्नका लागि होईन्।’ १९६० र ७० को सुरुवातमा केही भारतीय राजनेताहरू पैसा कमाउन र त्यही पैसाले चुनावमा मतदातालाई किन्नका लागि आपराधिक कृयाकलाप मै फर्किएका थिए।

कुरेसी भन्छन्, ‘अपराधिहरुले यो सोच्न थाले कि, राजनेताहरू पैसा र अपराधका कारण जित्छन् र सांसद हुन्छन् भने हामी किन उनीहरू जस्तै सभासद नबन्ने त? तिनीहरूलाई थाहा छ अहिले पुलिसबाट उनीहरु भागिरहेको भए पनि सांसद भए पश्चात तीनै पुलिसले उनीहरुको सुरक्षा गर्नेछन्।’

भारतको उत्तर प्रदेशका पूर्व गुन्डा तथा माफिया मुख्तार अंसारीको नाममा ४० वटा भन्दा बढि हत्या तथा अपराधिक केसहरु चलिरहेका छन्। यसको बावजुद पनि उनले सोही राज्यमा ५ पटक चुनाव जितिसकेका छन्। उत्तर प्रदेशका अर्का डन हरि शंकर तिवारी पनि विधायीक सभाको सदस्य बनिसकेका छन्। जो हत्याको आरोपमा पक्राउ समेत परेका थिए। अभियानको दौरान, निर्वाचन आयोगका अधिकारी र सरकारी एजेन्सीहरूले राजनीतिक दलका कार्यालयहरूमा ठूलो संख्यामा नगद, सुन, चाँदी, सारी र महंगा महंगा घडी तथा रक्सीहरू कब्जा गरेका थिए, जुन चुनावी मतहरूमा फेरबदल गर्नका लागि उपहार थिए।

बरामद गरिएका सामानहरुको कुल मूल्य ५०० मिलियन डलर थियो। जसमा १२० मिलियन डलर नगद रुपैयाँ मात्र थियो। झण्डै ३ पटक यसरी नै चुनावका बेला निर्वाचन आयोगले माल सामानहरु बरामद गरेका थिए।

विश्लेषक भन्छन्, ‘राजनैतिक दलहरूले नैतिकवानको पुरस्कार पाउने गर्छन्।’ कुरैसीको भनाईमा  ‘उनीहरूको सोचाइ अनुसार अपराधी पृष्ठभूमि भएका व्यक्तिहरूले पैसा र बलको माध्यमबाट यस्तो सुनौलो मौका पाउँछन्।’

इलेक्ट्रोनिक मतदान मशीनहरू आउनु अघि विभिन्न गरोहरुले बल प्रयोग गरेर मतदान केन्द्रलाई आफ्नो नियन्त्रणमा लिने गर्थे।

अघिल्लो महिना सम्पन्न भएको सामान्य चुनावमा पनि राजनीतिक दलहरू र उम्मेद्वारहरूले ८.६५ बिलियन अनुमानित रकम खर्च गरेका थिए।  

रिपोर्टका अनुसार, भारतीय जनता पार्टीको सबै भन्दा ठूलो खर्च थियो, कुलको लगभग ४५ प्रतिशत। यस्तै कांग्रेस पार्टीले १५ देखि २० प्रतिशतको बिचमा खर्च गरेको सम्भावना थियो।

डोनरहरुले गरेको दानका बारेमा पार्टीले खुलाउन चाहँदैन र डोनरहरु पनि खुल्न चाहँदैनन्। कुरैसीको अभियान र मूल्य मान्यताले चुनावमा हुने खर्चको पारदर्शिता हुनु पर्छ भन्नेमा जोड दिन्छ।

‘मानिसहरू पारदर्शिता चाहन्छन् तर डोनरहरु गोपनीयता चाहन्छन्। कुन पक्षलाई महत्व दिने?’उनले भने ।

 








यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

ओपोद्वारा नेपालमा “ए नाइन २०२०” सार्वजनिक गर्ने

ओपोद्वारा नेपालमा “ए नाइन २०२०” सार्वजनिक गर्ने

नेपालमा सार्वजनिक हुने तयारीमा रहेको “ए नाइन २०२०” कम्पनीले यही आश्विन ६ गते सार्वजनिक गर्ने घोषणा गरेको हो। ...

सिटी एक्स्प्रेसको “लखपति एक्स्प्रेस २०७६ - न यति न उति सिधै लखपति”

सिटी एक्स्प्रेसको “लखपति एक्स्प्रेस २०७६ - न यति न उति सिधै लखपति”

सिटी एक्सप्रेस मनी ट्रान्सफरले समस्त नेपालीहरुको महान चाड दशैँ, तिहार र छठ्लाई लक्षित गर्दै आफ्ना उपभोक्ताहरुसंग पर्वको खुशी साट्न लगातार...

माछापुच्छ्रे बैंकका ग्राहकलाई छुटै छुट

माछापुच्छ्रे बैंकका ग्राहकलाई छुटै छुट

असोज महिना भरी आफ्नो सम्पूर्ण शाखाहरु मार्फत विभिन्न १९ प्रकारका थप सुविधाहरु प्रदान गर्न लागेको जानकारी बैंकद्वारा जारी प्रेस बिज्ञप्तिमा...

उत्कृष्ट डिलरलाई टाटाको एचफाइभ

उत्कृष्ट डिलरलाई टाटाको एचफाइभ

टाटा मोटर्सद्वारा संचालित रिटेल च्याम्पियन कार्यक्रम अन्तर्गत सबैभन्दा उत्कृष्ट काम गर्ने च्याम्पियन जोनलाई सम्मान गरेको छ । ...

सिद्धार्थ बैंकको २५.२६ प्रतिशत लाभांश प्रस्ताव

सिद्धार्थ बैंकको २५.२६ प्रतिशत लाभांश प्रस्ताव

सिद्धार्थ बैंकले आर्थिक वर्ष २०७५/७६ को मुनाफा तथा सञ्चित रकम समेतबाट बैंकका सेयरधनीलाई २५.२६ प्रतिशत लाभांश प्रस्ताव गरेको छ ।

सामसङको अफर सार्वजनिक

सामसङको अफर सार्वजनिक

सामसङले उत्सव अवसरको रुपमा ‘सामसङ आयो, खुसी छायो’ योजना सार्वजनिक गरेको छ । ...

एनआइबिएलको काउन्टर विस्तार

एनआइबिएलको काउन्टर विस्तार

नेपाल इन्भेस्टमेन्ट बैंकले भोजपुरको पौवादुङमा गाउँपालिकामा विस्तारित काउन्टरमार्फत आफ्नो कारोबार बढाएको छ । ...

एनसेलले ल्यायो आकर्षक ‘मेरो प्लान’

एनसेलले ल्यायो आकर्षक ‘मेरो प्लान’

एनसेलले आफ्ना प्रिपेड ग्राहकका लागि नयाँ योजना सार्वजनिक गरेको छ । अझ सुलभ दरमा डेटा, भ्वाइस र एसएमएस सेवाबाट फाइदा...

Ncell Footer Ad