'अन अफिसियल' ड्राफ्टले हंगामा, अंगीकृत पनि उच्च तहमा ! (ड्राफ्ट सहित)

आइतबार, २१ कार्तिक २०७३, १४ : २८ मदन कोइराला  | @Mdkoirala

काठमाडौं–सरकारले अंगीकृत नागरिकता लिएका व्यक्ति पनि राज्यको उच्च तहमा पुग्न सक्ने प्रावधान राखेर संविधान संशोधन प्रस्ताव अगाडि बढाएको भन्दै त्यसको ड्राफ्ट सार्वजनिक भएको छ।

मधेसी मोर्चा र संघीय गठबन्धनको माग पूरा गर्न भन्दै सरकारले अंगीकृत नागरिकता लिएका व्यक्ति दश वर्षपछि राज्यका उच्च पदमा पुग्नसक्ने संविधान संशोधनको उक्त ड्राफ्टमा उल्लेख छ। यद्यपि सरकारका तर्फबाट उक्त ड्राफ्ट आधिकारिक नभएको दावी गरिएको छ। कस्ले के नियतमा उक्त ड्राफ्ट तयार पारेर सार्वजनिक गर्यो भन्ने खुल्न बाँकी छ।

सरकारकातर्फबाट उपप्रधान तथा गृहमन्त्री विमलेन्द्र निधि र उपप्रधान एवं अर्थमन्त्री कृष्णबहादुर महराले संविधान संशोधनको ड्राफ्ट तयार पारेर मधेसी मोर्चालाई दिएका छन्।

‘सरकारले केही राम्रो काम गर्न खोज्यो भनेर चौतर्फी आक्रमण गर्न थालिएको छ,’ उनले भने,‘संविधान संशोधनका विषयमा प्रधानमन्त्रीले विभिन्न दलका नेताहरुसँग गरेको छलफल सकारात्मक छ। तर अंगीकृत नागरिकलाई दशवर्षपछि राज्यकोउच्च पदमा पुग्ने व्यवस्था गर्न लागेको कुरामा कुनै सत्यता छैन्।’

संविधान संशोधन ड्राफ्टमा ‘यस संविधान बमोजिम  नियुक्त हुने संवैधानिक पदहरुमा वंशज र जन्मका नाताले नेपालको नागरिकता भएको व्यक्ति वा अंगीकृत नागरिकता प्राप्त गरी कम्तीमा दश वर्ष नेपालमा बसोबास गरेको व्यक्ति मात्र नियुक्तीकालागि योग्य मानिने’ उल्लेख छ।  

नयाँ संविधानको धारा २८९ मा राज्यका उच्च पदमा पुग्नलाई रोक लगाइएको छ। ‘पदाधिकारीको नागरिकता सम्बन्धी विशेष व्यवस्था अन्तर्गत संविधानको धारा २८९ को उपधारा (१)मा ‘राष्ट्रपति, उपराष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री, प्रतिनिधिसभाका सभामुख, राष्ट्रिय  सभाका अध्यक्ष, प्रदेश प्रमुख, मुख्यमन्त्री, प्रदेशसभाको सभामुख र सुरक्षा निकायको प्रमुखको पदमा निर्वाचित, मनोनित वा नियुक्त हुन वंशजको आधारमा नेपालको नागरिकता प्राप्त हुनुपर्नेछ।’

यसैगरी उपधारा (१) मा उल्लेखित पद बाहेक अन्य संवैधानिक पदमा यस संविधान बमोजिम नियुक्तीको लागि वंशजको आधारमा नेपालको नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्ति, नेपालको अंगीकृत नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्ति वा जन्मको आधारमा नेपालको नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्तिसमेत योग्य हुने उल्लेख छ।

तर, नेपालको अंगीकृत नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्तिको हकमा कम्तिमा १० वर्ष, जन्मको आधारमा नेपालको नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्ति र धारा ११ को उपधारा ६ बमोजिम नेपालको अंगीकृत नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्तिको हकमा कम्तिमा पाँच वर्ष नेपालमा बसोबास गरेको हुनुपर्छ। संविधानको धारा ११ को उपधारा (६) अनुसार अंगीकृत नागरिकता भन्नाले नेपाली नागरिकसँग बैबाहिक सम्बन्ध कायम गरेकी विदेशी महिलाले पाउने नागरिकता हो।

प्रधानमन्त्रीका प्रेस सल्लाहकार गोविन्द आचार्यले सरकारले संविधान संशोधनका विषयमा सबै दलसँग परामर्श गरिरहेको भन्दै संशोधनको ड्राफ्ट तयार नभएको बताए। उनले अंगीकृत नागरिकताका विषयमा अन्तरिम संविधानमा भएको व्यवस्था अनुसार सहमति गर्न सबै दल सकारात्मक रहेको भन्दै अंगीकृत नागरिकलाई दशवर्षपछि राज्यका उच्च तहमा पुग्न  दिने व्यवस्था गर्न लागेको भन्ने समाचारमा कुनै सत्यता नहरेको दाबी गरे।

‘सरकारले केही राम्रो काम गर्न खोज्यो भनेर चौतर्फी आक्रमण गर्न थालिएको छ,’ उनले भने,‘संविधान संशोधनका विषयमा प्रधानमन्त्रीले विभिन्न दलका नेताहरुसँग गरेको छलफल सकारात्मक छ। तर अंगीकृत नागरिकलाई दशवर्षपछि राज्यकोउच्च पदमा पुग्ने व्यवस्था गर्न लागेको कुरामा कुनै सत्यता छैन्।’

मधेसी मोर्चालेपनि सरकारले आफूहरुलाई संविधान संशोधनको कुनै ड्राफ्ट नदिएको दाबी गरेको छ। मोर्चाका नेता एवं राष्ट्रिय मधेस समाजवादी पार्टीका महासचिव केशव झाले सरकारले आफूहरुलाई कुनै ड्राफ्ट नदिएको बताए।

प्रधानमन्त्री दाहालले आइतबार तमलोपा र राप्रपा नेपालका नेताहरुसँग छुट्टाछुट्टै छलफल गरेका थिए। प्रधानमन्त्रीले संविधान संशोधनका विषयमा सरकारलाई समर्थन गर्न राप्रपा नेपालका अध्यक्ष कमल थापालाई आग्रह गरेका थिए।







यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

सिटी एक्सप्रेस मनी ट्रान्सफरको एजेन्ट् मीट् कार्यक्रम सम्पन्न

सिटी एक्सप्रेस मनी ट्रान्सफरको एजेन्ट् मीट् कार्यक्रम सम्पन्न

सिटी एक्सप्रेस मनी ट्रान्सफरले आफ्नो एजेन्टहरुको लागि एक दिने एजेन्ट भेटघाट र AML/CFT तालिम कार्यक्रम काठमाण्डौं स्थित एलिस् रिसेप्शन्मा सम्पन्न...

सुबिसुको दसैं, तिहार अफर

सुबिसुको दसैं, तिहार अफर

केबल टेलिभिजन, इन्टरनेट र नेटवर्क सेवा प्रदायक कम्पनी सुबिसु केबलनेटले बडादसैं, तिहार तथा छठ पर्वलाई मध्यनजर गर्दै मात्र ९९ रुपैयाँमा...

पोखरामा प्रोग्रेसिभ फाइनान्स

पोखरामा प्रोग्रेसिभ फाइनान्स

प्रोग्रेसिभ फाइनान्सले पोखरा महानगरपालिका–४, चिप्लेढुंगामा शाखा विस्तार गरेको छ । ...

प्राइम बैंकको एकीकृत कारोबार सुरु

प्राइम बैंकको एकीकृत कारोबार सुरु

प्राइम कमर्सियल बैंकले कन्काई विकास बैंक प्राप्त गरी एकीकृत कारोबार सुरु गरेको छ । ...

‘भत्ता होइन उद्यमशीलता बढाऊ’

‘भत्ता होइन उद्यमशीलता बढाऊ’

नेपाली काँग्रेसनिकट उद्यमशील काँग्रेसको आयोजनामा शनिबार सम्पन्न ‘इन्स्पाइरिङ अन्टरप्रेनर्स’ कार्यक्रमका वक्ताले नेपालमा उद्यमशीलता प्रवद्र्धनको आवश्यकता रहेको औंल्याएका छन् । ...

ग्रान्डी सिटीमा कार्यक्रम सम्पन्न

ग्रान्डी सिटीमा कार्यक्रम सम्पन्न

कान्तिपथस्थित ग्रान्डी सिटी अस्पतालले विश्व प्राथमिक उपचार दिवसको अवसर पारेर एक कार्यक्रम सम्पन्न गरेको जनाएको छ । ...

सेञ्चुरी बैंकद्वारा स्कुलमा पोसाक वितरण

सेञ्चुरी बैंकद्वारा स्कुलमा पोसाक वितरण

सेञ्चुरी कमर्सियल बैंकको बनेपा शाखाले विद्यार्थीलाई विद्यालय पोसाक वितरण गरेको छ । ...

हुवावेको ल्यापटपमा माइक्रोसफ्ट विन्डोज प्रयोग नहुने

हुवावेको ल्यापटपमा माइक्रोसफ्ट विन्डोज प्रयोग नहुने

हुवावेले आफ्ना ल्यापटपहरूमा लिनक्सको विशेष वितरण अर्थात् लिनसक डिपिन इन्स्टल गर्ने भएको छ ...

Ncell Footer Ad