मानसिक स्वास्थ्य लक्षित ‘बेड’ अभियान सुरु

मङ्गलबार, ०७ जेठ २०७६, ११ : २९ पवित्रा सुनार

काठमाडौं - नेपाल तथा विश्वमा बढ्दै गएको मानसिक स्वास्थ्य समस्यालाई नियन्त्रण गर्ने उद्देश्यले मानसिक स्वास्थ्य अभियन्ता जगन्नाथ लामिछानेले ‘सबैको स्वास्थ्य, मानसिक स्वास्थ्य’ अभियान सुरु गरेका छन्। यो अभियानअन्तर्गत सोमबार सरोकारवाला, मानसिक समस्याका अनुभवीहरु बीच एक छलफल गरियो।

कार्यक्रममा उनले युट्युब च्यानलका लागि निर्मित भिडियो सामग्री प्रस्तुत गरे। पूर्वीय संस्कृतिमा प्राचीन कालदेखि मानसिक स्वास्थ्यलाई स्वस्थ राख्ने विधिको उल्लेख भएको उनले बताए। बुद्धले शरीरलाई हेर्ने विधि विपश्यना विधि प्रतिपादन गरेको, हाम्रै समाजमा योग विज्ञानको अभ्यास हुँदै आएको र यी विधिले मानसिक स्वास्थ्य स्वस्थ राख्न थेरापी उल्लेख रहेको उल्लेख छ। योग, ध्यान र खानपानलाई व्यवहारिक रुपमा अनपाउँदै गएमा मानसिक स्थिति स्वस्थ रहने सुझाएका छन्।

उनले मानसिक स्वास्थ्यका लागि ‘बेड’ सूत्र अघि सारेका छन्, ‘बि’को अर्थ ‘बडी अवेरनेस’ अर्थात् शरीरलाई हेर्ने विपश्यना विधि तथा ‘इ’ को अर्थ ‘एक्सरसाइज’ अर्थात व्यायम र ‘डि’ को अर्थ ‘डाइट’ अर्थात् खानपानलाई दैनिक जीवनमा निरन्तर लागू गरेमा शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्य सन्तुलनमा रहने बताए। मानिसहरु आधुनिकताका नाममा तनाव र अस्वस्थ खानेकुरा खाइरहेको उनले औंल्याए।

आपूm बाल्यकालदेखि नै मानसिक रोगको शिकार भएको र घरपरिवार तथा समाजको सहयोगले पूर्ण स्वस्थ्य हुन सफल भएको बताउँदै नेपालमा विद्यमान मानसिक स्वास्थ्यलाई लुकाउने, बुझ्न नचाहने र लाञ्छना लगाउने प्रवृत्तिले रोग निको हुनुको सट्टा बल्झिने र समस्या झन् जटिल बन्ने अवस्था रहेको उनले बताए। ‘मानसिक रोग या समस्या भन्ने बित्तिकै हामीले घरभित्रै समेत लुकाउँछौं। पहिलो कुरा मानसिक रोग या समस्यालाई ठूलै अपराधको रुपमा हेर्ने मानसिकता फेरिनु पर्छ,’ उनले भने। पछिल्लो समय सामाजिक मिडिया सर्वसाधारणबीच बीच प्रभावकारी भएको र यसैमार्फत सबैसँग पुग्न सकिने भएकाले यो अभियान चलाइएको उनले बताए। तीन साताअघि मात्र फेसबुक, युट्युव च्यानल र इन्साटाग्राममा ‘जगरनाउट माइन्डसेट’ पेजमार्फत यो अभियान थालिएको बताउँदै उनले अभियानमा हजारौंले एक्येबद्धता जनाइसकेको जनाए।

अभियानले मानसिक स्वास्थ्य जनचेतनामा राम्रो भूमिका खेल्ने कार्यक्रमका सहभागीहरुले बताए। ‘मलाई मानसिक स्वास्थ्य समस्या थियो। म निको भएँ भन्नुभन्दा शक्तिशाली सन्देश के हुन सक्छ त्यसमा विचार गर्नुपर्छ,’ विश्व स्वास्थ्य संगठन नेपालका मानसिक रोग विशेषज्ञ डा. केदार मरहट्ठाले भने। उनले घरपरिवारमा हुने अटिजम, अल्जाइमरजस्ता समस्या भएको खण्डमा त्यसको जानकारी दिन सकिए समुदायमा मानसिक समस्यालाई सरल रुपमा लिने र मानसिक रोगका बिरामीलाई सहयोगी भूमिका हुने उनले सुझाए।

कार्यक्रममा नेपालमा पछिल्लो समय रक्सीसेवन, वैदेशिक रोजगार, बदलिँदो आर्थिक समस्या, बेरोजगारी, सामाजिक सञ्जालको लत जस्ता कारणले मानसिम रोग बढिरहेको वक्ताहरुले औंल्याए। सहयोगी व्यवहार भएमा हरेक मानसिक समस्या भएका बिरामीहरुले सन्तुष्टपूर्ण जीवन जिउन सक्ने र मानसिक रोग न्यून गर्न सकिने पनि कार्यक्रममा बताइयो। नुवाकोट जिल्लामा भएको एक सर्वेक्षणअनुसार कुल जनसंख्याको २५ प्रतिशतमा कुनै न कुनै प्रकारको मानसिक रोग भएको पाइएको छ। ती मध्ये ४० प्रशितमा डिपे्रशन र २० प्रतिशतमा आत्महत्याको सोच आउने गरेको पाइएको छ। कार्यक्रममा पूर्व अर्थमन्त्री सुरेन्द्र पाण्डे, जनस्वास्थ्य अभियन्ता कोकिला वैद्यले पनि आफ्नो प्रस्तुति दिएका थिए।







यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।


अन्य समाचार

टिभीमा पनि भाइरस ?

टिभीमा पनि भाइरस ?

सामसंगले हालै आफ्नो ट्वीटर अकाउन्टमा सामसंग टिभीमा भाइरस लाग्न नदिन के के गर्ने भन्ने कुराको जानकारी प्रदान गरेपछि टिभीमा पनि...

हुण्डाई मनसुन योजना

हुण्डाई मनसुन योजना

हुण्डाई मोटर्सकालागि नेपालको आधिकारिक विक्रेतालक्ष्मी इन्टरकन्टिनेन्टल प्रा.लि.ले मनसुन लक्षित आकर्षक योजनाहुण्डाई मनसुन डिलाइट सार्वजनिक गरेको छ । ...

प्रतिबन्धका कारण हुवावेलाई अर्बौ डलर घाटा

प्रतिबन्धका कारण हुवावेलाई अर्बौ डलर घाटा

प्रतिबन्ध पछि हुवावेको आम्दानी ३० अर्ब अमेरिकी डलर कम हुने ...

नेपाल शैक्षिक परामर्श संघ (ECAN) ले  शैक्षिक मेला आयोजना गर्ने

नेपाल शैक्षिक परामर्श संघ (ECAN) ले शैक्षिक मेला आयोजना गर्ने

नेपाल शैक्षिक परामर्श संघ (ECAN) ले बृहत शैक्षिक मेला आयोजना गर्ने परम्परालाई निरन्तरता दिंदै यस वर्ष १३ औं संस्करण भव्यताका...

नेपाली अभिनेत्री स्वस्तिमा खड्काले र्‍याम्प तताइन

नेपाली अभिनेत्री स्वस्तिमा खड्काले र्‍याम्प तताइन

नेपाली अभिनेत्री स्वस्तिमा  खड्का, जो शोमा प्रभावशाली प्रस्तुतकर्ता (शोस्टपर) थिइन, उनले र्‍याम्पमा  हिड्दा ग्लामरको हिस्सानै बद्लिनमा आफ्नो भूमिका निभाइन ।

टि भी एस स्ट्राइकर मेलामा ग्राहक को भिड

टि भी एस स्ट्राइकर मेलामा ग्राहक को भिड

नेपालको लागि टिभीएस टु ह्वीलर्सको आधिकारिक वितरक जगदम्बा मोटर्स प्रा.लि.ले ग्राहक वर्गको हितलाई दृष्टिगत गर्दै  TVS Stryker मेला मा आउनुहोस सुपर...

पल्सर स्पोर्ट्स अवार्डलाई डिस मिडिया नेटवर्कको एक्शन स्पोर्ट्स  एचडी च्यानलको  सह–प्रायोजन

पल्सर स्पोर्ट्स अवार्डलाई डिस मिडिया नेटवर्कको एक्शन स्पोर्ट्स  एचडी च्यानलको  सह–प्रायोजन

नेपाल खेलकुद पत्रकार मञ्च (एनएसजेएफ) ले प्रत्येक वर्ष आयोजना गर्ने  बजाज पल्सर स्पोर्ट्स अवार्ड २०७५ लाई डिस मिडिया नेटवर्क लिमिटेडले...

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा सुर्खेत र लम्कीमा

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा सुर्खेत र लम्कीमा

सिभिल बैंकले आफ्नो शाखा बिस्तारको क्रममा बीरेन्द्रनगरपालिकाको सुर्खेतमा र लम्कीचुहा नगरपालिकाको लम्कीमा शाखा संचालनमा ल्याएको छ । ...