हराउन थाले मृत्यु संस्कारमा बनाइने चौपारी

मङ्गलबार, २९ माघ २०७५, १९ : ५६ दिनेश सुवेदी

रोल्पा– गाउँगाउँमा सडक पुगेसँगै परम्परागत रुपमा बनाइएका चौपारीहरुको प्रयोग घट्दै गइरहेको छ। जथाभावी रुपमा खनिएका सडकका कारण पनि यस्ता चौपारी भत्काइँदै छन्। विशेष गरी मगर बाहुल्यता रहेका जिल्लाहरुमा मृत्यु संस्कारको अन्तिम कर्ममा चौतारी निर्माण गर्नुपर्ने हुन्छ। अर्थात् मगरात क्षेत्रका मगर जातिले आफन्तको मृत्युपश्चात सम्झनास्वरूप यस्ता चौतारी बनाउने मौलिक प्रचलन छ। 

परिवारको जोकोही सदस्य मरेर गए पनि देवताका रुपमा रहने जनविश्वास मगर जातिमा छ। गोरेटो, मेलापातका लागि घाँसदाउरा जाने भन्ज्याङ र सामरिक महत्वको ठाउँमा चौतारी बनाउने गरिन्छ। मृत्यु संस्कारको अन्तिम दिन चौतारी बनाउने र त्यसमा मृतकको सम्झनामा तीनपुस्ते विवरण झल्कने व्यहोराको शिलासमेत लेखेर राखिन्छ। 

पत्रकार खेम बुढामगरका अनुसार ‘चौतारी नजिकै वरपीपल, लाकुरी, थाकलको बिरुवा रोपिन्छ। यात्राले थकित मानिसले चौतारीमा बिसाएर वरपीपलको छहारीमा स्वास फेरेपछि मृत आत्माको चीरशान्ति हुने मगर जातिमा विश्वास छ। मगर जातिको एकै थरका भाइबन्धुको साझा चौतारी हुन्छ। चौतारीमा माघे संक्रान्तिका दिन पितृ पुज्नेसमेत गरिन्छ।’

‘चौपारी निर्माण एउटा ऐतिहासिक दस्तावेज हो । मृत्यु कर्मको अन्तिम संस्कार हो। हाम्रोमा बरु मुर्दालाई एक दुईदिन कुरेर राख्छौं, तर चोख्खिने दिन चौपारी बनाउनैपर्ने चलन छ’, मगर अगुवा बमकुमारी बुढामगरले बताइन्, ‘हुनेखानेले ठूलै चौतारीमाथि शिलालेख लेखेर पनि राख्छन्। सामान्य मानिसले सामान्य ढुंगामा खोपेर मृतकको विवरणसहित राख्छन्।’

पछिल्लो समय गाउँगाउँ सडक पुगेपछि चौपारीहरुको प्रयोगमा कमी आउन थालेको छ। पत्रकार बुढामगर भन्छन्, ‘मृत्यु कर्मको अन्तिम दिन भन्ज्याङहरुमा बनाइने चौपारी अब बस बिसाउनी र जमघट हुने ठाउँमा प्रतीक्षलयका रुपमा निर्माण गर्नु उपयुक्त हुन्छ। हिजोका गोरेटो मासिएर अहिले सडक बनिसकेका छन्। त्यसैले कर्मलाई समयक्रमअनुसार परिमार्जन गर्नुपर्छ।’ 







यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।


अन्य समाचार

सामसंगको सबैभन्दा महँगो स्मार्टफोनको डिस्प्ले केहि दिन मै बिग्रन सुरु

सामसंगको सबैभन्दा महँगो स्मार्टफोनको डिस्प्ले केहि दिन मै बिग्रन सुरु

रिभ्युका लागि पठाईएको ग्यालेक्सी स्मार्टफोन १ दिन कै प्रयोगमा बिग्रिएको छ ...

विन्डोज १० को नयाँ अपडेट, यस्ता छन् विशेषता

विन्डोज १० को नयाँ अपडेट, यस्ता छन् विशेषता

यस अपडेटमा माइक्रोसफ्टले थुप्रै नयाँ र आकर्षक फिचरहरु थपेको छ ...

फेसबुक मेसेन्जरमा अब सजिलै डार्क मोड सुचारु गर्न मिल्ने

फेसबुक मेसेन्जरमा अब सजिलै डार्क मोड सुचारु गर्न मिल्ने

फेसबुक मेसेन्जरको डार्क मोडलाई सेटिंगबाटै सोझै सुचारु गर्न मिल्ने ...

PUBG ( पब्जी ) खेलको विकल्पहरू

PUBG ( पब्जी ) खेलको विकल्पहरू

एन्ड्रोइड र आइफोनमा उपलब्ध पब्जी खेलका विकल्पहरू ...

सामसंग जे सिरिजको अन्त्य

सामसंग जे सिरिजको अन्त्य

उक्त जे सिरिजको स्थानमा सामसँगका मिडरेज स्मार्टफोनहरू ए सिरिज भएर रिलिज हुनेछन् । ...

विन्डोज फोनमा फेसबुक र इन्स्टाग्राम एप नचल्ने

विन्डोज फोनमा फेसबुक र इन्स्टाग्राम एप नचल्ने

माइक्रोसफ्टको मोबाइल अपरेटिंग सिस्टम विन्डोज फोनका लागि विश्व कै सबैभन्दा प्रचलित सामाजिक संजालहरू नचल्ने भएको छ । ...

ल्यापटप खरिद गाइड

ल्यापटप खरिद गाइड

ल्यापटप खरिद गर्दा ख्याल गर्नु पर्ने कुराहरू ...

यो हो अहिलेको सबैभन्दा राम्रो क्यामरा भएको स्मार्टफोन

यो हो अहिलेको सबैभन्दा राम्रो क्यामरा भएको स्मार्टफोन

DxOMark अनुसार अहिलेको सबैभन्दा अब्बल क्यामरा स्मार्टफोन ! ...

Ncell Footer Ad