धन्यवाद मानव अधिकार आयोग

मङ्गलबार, ०१ साउन २०७५, ०९ : ५१ ईश्वरी अधिकारी

नेपालमा १०४ वर्षसम्म चलेको राणा शासनमा कुुुनै मानिस कुनै कारणवस अपांग भएमात्यसलाई पूर्वजुनीको पापको संज्ञा दिइन्थ्यो। तर अचम्म त यसमा छ कि त्यसपछि धेरै शासनसत्ता परिवर्तन भए तापनि यो सोचमा भने परिवर्तन आएन।

यतिसम्म कि कुनै छोरो अपांगता भएको रहेछ भने उसले बाबुआमाको सम्पत्तिमा समेत दाबी गर्न पाउँदैनथ्यो। धन्न, २०२१ सालमा मुस्ताङ पुगेका राज महेन्द्रलाई एक थकालीले यो गुनासो गरेपछि बल्ल अपांग/सपांग सबै छोराले बराबर अंश पाउने नियम बन्यो। सन् १९८० देखि डिसेम्बर ३ लाई विश्व अपांग दिवसका रूपमा संसारभर मनाइने नियम सुरु भयो भने हरेक देशले अनिवार्यरूपमा अपांगका लागिकेही न केही सहयोग गर्नैपर्ने नीति पनि पास भयो। तर पनि त्यो नीतिअनुसार नेपालका अपांगका लागि खासै केही भएको छैन। यो विडम्बना नै हो।

यतिखेर राष्ट्रिय माानव अधिकार आयोगको भने अपांगका पक्षमा केही भए पनि दृष्टि परेको छ। यसले सरकारलाई विशेष भत्ताका रूपमा केही भए पनि सहयोग गर भनेकोछ । उसले सरकारलाई भनेको छ कि तिमी अब यो राणाकालीन सोचबाट माथि उठ। अपांग पनि यही समाजका सदस्य भएकाले उनीहरूका लागि पनि केही गर भनेको छ। यो नेपाली अपांगता भएका मानिसका लागि निकै खुसीको विषय हो । त्यसैले यतिखेर सबैले आयोगलाई धन्यवाद दिनैपर्छ।

खास कुरा यो छ किअपांगता भएकाहरू समाज र सरकारबाट त हेपिएका थिए नै, आफ्नै घर परिवारबाट समेत हेलामा पर्दै आएका छन्। न उनीहरूका लागि रोजगारीको व्यवस्था छ न तआवश्यक ठाउँमा उचित प्रतिनिधित्व नै। त्यसैले उनीहरूका लागि आवश्यक नीति बन्न नसक्नु स्वाभाविकै हो। अरुले त गरेनन् गरेनन्, ज्येष्ठ नागरिक भत्ता सुरु गरेर वाहवाही कमाएको वाम सरकारले समेत अपांगता भएका व्यक्तिका लागि केही गरेन । यस्तो अवस्थामा आयोगले सरकारको ध्यानाकर्षण गराउनु वास्तवमै उचित छ।

अपांगहरू जति पीडित भए पनि सहन बाध्य हुँदै आएका छन्। न उनीहरू बन्दूक भएको सरकारसँग लड्न सक्छन् न त आन्दोलन नै प्रभावकारीरूपमा गर्न सक्छन्। वास्तविकताचाहिँ यो छ कि सरकार शान्तिपूर्णतवरले गरिएको आन्दोलनलाई आन्दोलन नै ठान्दैन। यस्तो अवस्थालाई बुझे आयोगले अहिले जुन निर्देशन सरकारलाई दिएको छ, त्यो सान्दर्भिकमात्र हैन, अत्यावश्यक पनि थियो । जसको जति प्रशंसा गरे पनि सकिँदैन।

सरकार सबैको अभिभावक हो । उसले कसैमाथि पनि भेदभाव गर्न पाउँदैन । त्यसैले उसका लागि अपांग र सपांग दुवै एकै हुनुपर्छ । तर उसले व्यवहारमा पक्षपात गर्दै आएको थियो।

खासगरी मुलुकमा वामपन्थीको सरकार गठनपछि अपांगता भएका मानिसले धेरै आश गरेका थिए तर त्यो आशा निराशामा परिणत भयो। यस्तो अवस्थालाई चिर्दै अपांगका हकहितका लागि सबै पक्षबाट आवाज उठ्नु पनि अहिले उत्तिकै आवश्यक छ । जसलाई आत्मसात गरेर आयोगले पछिल्लोपटक गरेको काम सराहनीय छ। तर पनि यो नै पर्याप्तचाहिँ छैन । अब यसलाई लागु गरे/नगरेको हेरेर नगरेमा बाध्यात्मक स्थिति पनि सिर्जना गराउनुपर्छ।








यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।

अन्य समाचार

ओपोद्वारा नेपालमा “ए नाइन २०२०” सार्वजनिक गर्ने

ओपोद्वारा नेपालमा “ए नाइन २०२०” सार्वजनिक गर्ने

नेपालमा सार्वजनिक हुने तयारीमा रहेको “ए नाइन २०२०” कम्पनीले यही आश्विन ६ गते सार्वजनिक गर्ने घोषणा गरेको हो। ...

सिटी एक्स्प्रेसको “लखपति एक्स्प्रेस २०७६ - न यति न उति सिधै लखपति”

सिटी एक्स्प्रेसको “लखपति एक्स्प्रेस २०७६ - न यति न उति सिधै लखपति”

सिटी एक्सप्रेस मनी ट्रान्सफरले समस्त नेपालीहरुको महान चाड दशैँ, तिहार र छठ्लाई लक्षित गर्दै आफ्ना उपभोक्ताहरुसंग पर्वको खुशी साट्न लगातार...

माछापुच्छ्रे बैंकका ग्राहकलाई छुटै छुट

माछापुच्छ्रे बैंकका ग्राहकलाई छुटै छुट

असोज महिना भरी आफ्नो सम्पूर्ण शाखाहरु मार्फत विभिन्न १९ प्रकारका थप सुविधाहरु प्रदान गर्न लागेको जानकारी बैंकद्वारा जारी प्रेस बिज्ञप्तिमा...

उत्कृष्ट डिलरलाई टाटाको एचफाइभ

उत्कृष्ट डिलरलाई टाटाको एचफाइभ

टाटा मोटर्सद्वारा संचालित रिटेल च्याम्पियन कार्यक्रम अन्तर्गत सबैभन्दा उत्कृष्ट काम गर्ने च्याम्पियन जोनलाई सम्मान गरेको छ । ...

सिद्धार्थ बैंकको २५.२६ प्रतिशत लाभांश प्रस्ताव

सिद्धार्थ बैंकको २५.२६ प्रतिशत लाभांश प्रस्ताव

सिद्धार्थ बैंकले आर्थिक वर्ष २०७५/७६ को मुनाफा तथा सञ्चित रकम समेतबाट बैंकका सेयरधनीलाई २५.२६ प्रतिशत लाभांश प्रस्ताव गरेको छ ।

सामसङको अफर सार्वजनिक

सामसङको अफर सार्वजनिक

सामसङले उत्सव अवसरको रुपमा ‘सामसङ आयो, खुसी छायो’ योजना सार्वजनिक गरेको छ । ...

एनआइबिएलको काउन्टर विस्तार

एनआइबिएलको काउन्टर विस्तार

नेपाल इन्भेस्टमेन्ट बैंकले भोजपुरको पौवादुङमा गाउँपालिकामा विस्तारित काउन्टरमार्फत आफ्नो कारोबार बढाएको छ । ...

एनसेलले ल्यायो आकर्षक ‘मेरो प्लान’

एनसेलले ल्यायो आकर्षक ‘मेरो प्लान’

एनसेलले आफ्ना प्रिपेड ग्राहकका लागि नयाँ योजना सार्वजनिक गरेको छ । अझ सुलभ दरमा डेटा, भ्वाइस र एसएमएस सेवाबाट फाइदा...

Ncell Footer Ad