गाउँ–गाउँमा करोडौंका सहकारी

आइतबार, १६ बैशाख २०७५, १६ : १८ अनिल भण्डारी

सिन्धुली – सिन्धुलीको सुनकोसी गाँउपालिका ७ मझुवा विकट वडाको रुपमा गणना हुँन्छ त्यही वडामा एउटा महिला सहकारी छ। विकट गाउँकै सहकारी भएपनि करोड माथिको कारोबार भइरहेको छ। पछिल्लो समय सिन्धुलीका गाउँगाउँमा करोड माथिका सहकारी हुन थालेका छन्। सानै पुँजीबाट सुरु भएका सहकारी हाल करोड माथिका भएका छन्।

सहकारीमा करोड माथिको पुँजी रहेपनि जोखिम भने उत्तिकै देखिएको छ। ऋण लगानी नउठ्ने तथा सहकारीमा ठगी धन्दा हुने जस्ता विकृती फैलिएको छ। जिल्लास्थित विभिन्न साविकका गाविसमा हाल ५० लाख भन्दा माथिका सहकारी भएका छन्। स्थानीय महिलाहरूको शेयर र बचत गरी यस्तो मोटो रकम गाउँमा जम्मा भएको हो।

हाम्रो सहकारीमा एक करोड माथिको पुँजी छ, महिला चेतना बचत तथा ऋण सहकारी संस्था मझुवाकी अध्यक्ष कमला दाहालले भनिन्–‘दैनिक बचत तथा शेयर गरी यो रकम जम्मा भएको हो।’ महिलाहरूलाई व्यवसायीक बन्नमा सहकारीले ऋण प्रवाह गर्ने भएपछि बचत गर्ने र ऋण लिने गर्न पाउदा महिलाहरू पनि हर्षीत देखिन्छन्।

सबै रकम जोखिम छैन भन्ने अवस्था छैन, सहकारीकी व्यवस्थापक विमला राइले भनिन्–‘केहि रकम जोखिममा पनि छ। ऋण मागेपछि दिनै प¥यो, के गर्ने जोखिमको रकम असुल्नै गाह्रो हुन्छ उनले भनिन्।’ जिल्ला सदरमुकाम मात्र नभएर पछिल्लो समय सिन्धुलीका गाउँगाउँमा सहकारी स्थापना भएका छन्।

स्थानीय महिला तथा पुरुषको अगुवाइमा स्थापना भएका सहकारीले मोटै रकम कारोवार गर्न थालेका छन्। सदरमुकाममा सहकारीले मार्केट लिनै गाह्रो हुन्छ, एक स्थानियले भने–‘गाँउमा थोरै सहकारी हुन्छ त्यसैले छिट्टै मार्केट लिन्छ, कारोवार बढाउन सक्छ।’ यहाँको कमलामाई नगरपालिका ३ जलकन्यामा रहेको सहकारीले २ करोड बढीको कारोबार गर्दै आएको छ।

करिब पाँच वर्ष अगाडि खुलेका यी सहकारीले गाउँमा वर्षेनी मोटो रकम कारोबार गर्ने गरेका छन्। सहकारीको रकम बढ्दै जाँदा केहि स्थानीयमा भने आफ्ना रकम जोखिममा भएको महशुस हुन्छ। यहाँको बेलघारी गाविसकी रमा मगर सहकारीलाई पूर्ण विश्वास गर्ने आधार नभएको बताउछिन्।

हामीले कसरी विश्वास गर्ने, सहकारी सहकारी सञ्चालकनै बैमानी हुन्छन्, गाउँका महिलाहरूलाई सबै कुरा थाहा हुँदैन, उनले भनिन् गाउँका केहि सहकारी जोखिममा छन्। विगत एक दशक अगाडिसम्म साहुको मन बुझाएर लिनुपर्ने ऋण हाल सहकारीलेनै दिन थालेपछि स्थानीय खुसी समेत देखिन्छन्। गाउँकै सहकारीबाट ऋण लिएर व्यवसाय गर्नेका लागि भने सहकारी अवसरकै रुपमा स्थापित भएको छ।

व्यवसायीक बन्दै महिला
साविकको सित्तलपार्टी–१ की कमला माझी दुई पसलकी साहुनी हुन्। उनलाई दुई पसलकी साहुनी बनाउने देन पुख्र्यौली सम्पत्ति होइन। सम्पत्तिको नाममा केहि नभएकी माझीलाई दुई पसलकी साहुनी गाउँकै सहकारीले बनाएको हो।

गाउँमा खुलेको सहकारीको सानो ऋणले हात मुख जोर्ने किराना पसल खोलेकी कमला तीन वर्षको दौरानमा पसलकी साहुनी बनिन्। गाउँमा खुलेको ज्योति महिला बचत तथा ऋण सहकारीबाट ३० हजार ऋण लिएर गाउँमा कस्मेटीक पसल सुरु गरेकी विमलाले दुई रुपैँया चार रुपैँया गरेर जोगाउन थालिन्। त्यसरी जोगाएर तीन महिना नवित्दै सहकारीको ऋण तिरेर फेरी ऋण लिएर व्यवसाय बढाइन्। बनिबुतो गरेर दुई छाक टार्न धौ धौ हुने परीवारकी कमला हाल कस्मेटीक पसल साहुनी मात्र होइन किराना पसल समेत गरेकी छिन्।

सहकारीको ३० हजार ऋणबाट हाल दुईओटा पसल सञ्चालनमा छन्, उनले भनिन्–‘कस्मेटिक पसलमा म आफै व्यापार गर्छु किराना पसलमा श्रीमान् बस्नुहुन्छ।’ मैले सहकारीको ऋणले यतिसम्म सफल हुन्छु भन्ने त सोचेकी थिइन् तर राम्रो भयो उनले भनिन्।

झन्डै दशक अगाडिको कुरा हो झाँगाझोली रातमाटाकी सरस्वती चौलागाईलाई गाउँमा १० हजार ऋण कसैले पत्याएनन्। ससुराले लिएको ऋण तिर्नका लागि ससुराको स्वर्गारोहणपछि १० हजार ऋण कसैले नपत्याएर गाउँका साहुमाजनको भनाई सहन नसकेर रोएकी सरस्वतीको जीवनमा हाल ठ्याक्कै उल्टो भयो। १० हजार होइन एक लाख ऋण लिनु र दिनु उनका लागि अहिले ठूलो कुरै छैन। यो अवस्था त्यति सजिलै आएको होइन।

४ वर्ष अगाडि गाउँमै उनी सहित महिलाहरूको सक्रियता र जिल्लास्थित गैरसरकारी संघसंस्थाको निगरानीमा दिपमाला महिला बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाको स्थापना गरी सोही सहकारीमा आवद्ध भएपछि उनको जिवनमा परिवर्तन आएको हो।  सुरुमा १० हजार ऋण लिएर तरकारी खेती गर्न थालेपछि उनलाई त्यहि १० हजारले लाखौ आम्दानी गर्ने बाटो देखायो।

कुनै समय १० हजार तिर्नका लागि ऋण नपाएर रोएको थिए, आज सहकारीले सहजै ऋण दिएको देख्दा मनको खुसी पोख्ने स्थाननै छैन, उनले नागरिकसँग भनिन्–‘मेहनत गर्नेको फल पनि मिठो हुन्छ, आलु बेचेर मात्र मैले डेढ लाख कमाएको छु।’पछिल्लो समय गाउँ–गाउँमा खुलेको सहकारीले महिलाको जिवनमा कायापलट ल्याएको छ। गाउँमै रहेको सहकारीले सहजै ऋण दिन थालेपछि सहकारीको ऋणले महिलाहरू व्यवसायीक बन्दै गएका स्थानीय बताउछन्। सहकारीले महिलाहरूलाई व्यवसायीक मात्र बनाएको छैन, गाँउमा आफ्नो अधिकार स्थापित समेत गराएको छ।






यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

बजाज डोमिनार ४०० बाइक रिभिउ (भिडियो)

बजाज डोमिनार ४०० बाइक रिभिउ (भिडियो)

बजाजको डोमिनार ४०० हन्ड्रेड बाइक। ...

बुद्धले राजविराज उडान भर्ने

बुद्धले राजविराज उडान भर्ने

बुद्ध एयरले प्रदेश नम्बर २ को राजविराजमा उडान भर्ने भएको छ । ...

सेञ्चुरी बैंकको सहयोग

सेञ्चुरी बैंकको सहयोग

सेञ्चुरी कमर्सियल बैंकले संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व अन्तर्गत माधवनारायण स्वस्थानी ब्रत तथा शालिनदी सुधार समितिलाई सहयोग गरेको छ । ...

रिमझिम चोकमा देवः विकास बैंक

रिमझिम चोकमा देवः विकास बैंक

देवः विकास बैंकले बाँकेको खजुरा गाउँपालिका रिमझिम बजारमा शाखा विस्तार गरेको छ । ...

मुक्तिनाथ र रेमिट टू नेपालबीच सहकार्य

मुक्तिनाथ र रेमिट टू नेपालबीच सहकार्य

मुक्तिनाथ विकास बैंक र रेमिट टू नेपालबीच सम्झौता भएको छ । ...

सनराइज–सिर्जना सहमति

सनराइज–सिर्जना सहमति

सनराइज बैंकले सिर्जना फाइनान्सलाई प्राप्ति गर्ने सैद्धान्तिक सहमतिमा हस्ताक्षर भएको छ । ...

युनाइटेड इन्स्योरेन्सको अध्यक्षमा रविभक्त श्रेष्ठ

युनाइटेड इन्स्योरेन्सको अध्यक्षमा रविभक्त श्रेष्ठ

युनाइटेड इन्स्योरेन्स कम्पनीको सञ्चालक समिति अध्यक्षमा वरिष्ठ उद्यमी रविभक्त श्रेष्ठ सर्वसम्मत चयन भएका छन् । उनी हाल यस कम्पनीको संस्थापक...

सिदार्थ बैंकको सहयोगमा आँखा शिविर

सिदार्थ बैंकको सहयोगमा आँखा शिविर

सिदार्थ बैंकले नेपाल आँखा अस्पतालसँग सहकार्य गर्दै संयुक्त रुपमा ६ दिने निःशुल्क आँखा शल्यक्रिया शिविर सम्पन्न गरेको छ । ...

Ncell Footer Ad