चिया किसान फेरि आन्दोलित

बुधबार, ०१ भदौ २०७३, ०८ : ०९ राजु अधिकारी  | @rajuadhikari14

झापा– प्रत्येक वर्ष चर्किने चियाको हरियो पत्तीको मूल्य विवाद यसपटक पनि सुरु भएको छ । उद्योगीले मूल्यमा मनपरी गरेको भन्दै वर्षौंदेखि गुनासो गर्दै र पटक–पटक आन्दोलित बन्दै आएका झापाका चिया किसान फेरि आन्दोलनमा जुटेका छन् ।

किसान, उद्योगी र नेपाल चिया तथा कफी विकास बोर्डबीच सहमति भएर भारतीय  बजार मूल्य अनुसार भाऊ निर्धारण भइञ्जेल जिल्लाको चिया विवाद साम्य थियो । अहिले फेरि बल्झेको छ । साना किसान झापाली चिया व्यवसायी संघले हरियो चियापत्तीको उचित मूल्य तोक्न माग गर्दै  पुनः आन्दोलन सुरु गरेपछि समस्या थपिएको छ । किसानको आन्दोलनलाई अन्य पक्षले देखेको नदेख्यै गरिरहेका छन् । साना चिया किसानले चिया तथा कफी विकास बोर्डले उद्योगीसँग मिलेर किसानलाई अन्यायमा पारेको भन्दै बोर्डको विर्तामोडस्थित कार्यालयमा सातायता धर्ना दिइरहेका छन् ।

साना किसानले विगत १५ वर्षदेखि उद्योगीले किसानमाथि शोषण गरिरहेको आरोप लगाउँदै मूल्यमा भइरहेको शोषण अन्त्य गर्न माग अघि सारेको बताएका छन् ।  साना किसानका अध्यक्ष पुर्ण कार्कीले किसानको माग सम्बोधन नभएसम्म धर्ना कायम राख्ने र  थप आन्दोलन गर्ने बताए । उनले उद्योगी र चिया तथा कफी विकास बोर्डसँग पटक–पटक गरिएका सम्झौता कार्यान्वयन नगरिएकाले आन्दोलनको विकल्प नभएको बताए ।

भारतीय बजारको हरियो पत्तीको मूल्यलाई आधार मानी नेपाली चियाको मूल्य तय गर्न माग गर्दै वर्षाैदेखि किसान आन्दोलित बन्दै आएका छन् । ०७१ जेठ २९ गते गरिएको सोही मुताबिकको सहमति हालसम्म पनि उद्योगीले कार्यान्वयन नगरेको अध्यक्ष कार्कीको आरोप छ । सोही वर्ष चिया तथा कफी बिकास बोर्डले तय गरेको मूल्य समेत उद्योगीले नदिएको आरोप कार्कीले लगाए ।

पछिल्लो समयमा बोर्ड नै उद्योगीको पक्षमा लागेर हरियो पत्तीको मूल्य तोक्न थालेको गुनासो किसानको छ । उनीहरुले ०७२ असोजदेखि हालसम्म हरियो पत्तीको मूल्य अस्वीकार गर्दै पेश्की मात्र लिएको बताए । उनले हरियो चियापत्तीको मूल्य विवाद समायोजन गर्न उच्चस्तरीय ‘न्यायिक जाँच आयोग’ बनाउनुपर्ने धारणा राखे । नेपाल सरकारको ५० प्रतिशत अनुदान कार्यक्रम अन्तर्गत संघमा आवद्ध सहकारी संस्थालाई अनुदान दिन र बाँकी रकम तत्काल उपलब्ध गराउन माग पनि गरिएको छ ।

किसानले हरियो पत्तीको मूल्य भारतको सरकारी मूल्यलाई आधार बनाएर समायोजन गर्नुपर्ने माग राखेपछि उद्योगी वार्तामै बस्न छोडेको संघका सहसचिव सुदिप श्रेष्ठले बताए । उनले सरकारी स्तरबाट मात्र समस्याको उचित समाधान निस्कने बताए । अध्यक्ष कार्कीका अनुसार  भारतीय बजारमा भएको मूल्यलाई आधार मान्न उद्योगी तयार नभएर यो विवाद वर्षाैदेखि जारी छ । उनीहरुले भारतीय सरकारी चिया विभागको मूल्यलाई आधार मानेर नेपालको हरियो पत्तीको भाऊ तय गर्नुपर्ने धारणा अघि सारे । यसरी मूल्य समायोजन नभएसम्म यो समस्याको समाधान नहुने उनले बताए ।

झापामा प्रत्येक वर्ष साना किसानले ३ करोड किलोसम्म हरियो पत्ती उत्पादन गर्दै आएका छन् । झापामा मात्र ३ हजार परिवार चिया खेती गर्छन् भने ३५ सय बिगाहा जमिनमा चिया खेती हुँदै आएको छ । २३ गते ज्ञापनपत्र बुझाएर सुरु गरिएको धर्नामा संघका पदाधिकारी लगायत किसान समेत छन् ।

 








यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

गुगलका एप्स नचल्ने हुवावेको पहिलो फ्ल्याग्शिप स्मार्टफोन

गुगलका एप्स नचल्ने हुवावेको पहिलो फ्ल्याग्शिप स्मार्टफोन

यी स्मार्टफोनहरूमा गुगलका एप्सहरू चल्ने छैनन् | जस मध्ये गुगल प्ले स्टोर, गुगल क्रोम, गुगल म्याप्स, गुगल प्ले म्युजिक, गुगल...

एनआरएनएको उम्मेदवारी घोषणा ( भिडियो )

एनआरएनएको उम्मेदवारी घोषणा ( भिडियो )

गैरआवासीय नेपाली संघ (एनआरएनए) को अध्यक्षमा कुमार पन्तले उम्मेदवारी घोषणा गरेका छन्। ...

बानेश्वरको आइम्याक्स मलमा सेलिब्रेटिको रौनक ( भिडियो )

बानेश्वरको आइम्याक्स मलमा सेलिब्रेटिको रौनक ( भिडियो )

राजधानीको नयाँ बानेश्वरमा आइप्लेक्स नामको व्यापारिक भवन सञ्चालनमा आएको छ । ...

नेपाल टेलिकमद्वारा थप १३ मुलुकमा डाटा रोमिङ सेवा

नेपाल टेलिकमद्वारा थप १३ मुलुकमा डाटा रोमिङ सेवा

नेपाल टेलिकमले गत भदौ २० गतेदेखि भारतमा पुनः संचालनमा ल्याएको अन्तर्राष्ट्रिय डाटा रोमिङ सेवा अब थप १३ मुलुकमा विस्तार गरेको...

नियमावली नबन्दा अनुगमनमा अप्ठेरो

नियमावली नबन्दा अनुगमनमा अप्ठेरो

सरकारले बजार अनुगमनलाई तीव्रता दिने भनिरहँदा यसलाई नियमन गर्न बनेको उपभोक्ता संरक्षण ऐन २०७५ कार्यान्वयनको अवस्था कमजोर छ । ...

टिभिएसको ह्विली बिट्स

टिभिएसको ह्विली बिट्स

नेपालको लागि टिभिएसको आधिकारिक बिक्रेता जगदम्बा मोटर्सले ग्राहकलक्षित ‘टिभिएस दसैंको दौड’ स्किम लागू गरेको छ । ...

टान कार्यसमितिको पदबहाली

टान कार्यसमितिको पदबहाली

ट्रेकिङ एजेन्सिज एसोसिएसन अफ नेपाल (टान) को ४१औं वार्षिक साधारणसभाबाट निर्वाचित नयाँ कार्यसमितिका पदाधिकारीले पदभार ग्रहण गरेका छन् । ...

प्रभु एक्सटेन्सन काउन्टर थपियो

प्रभु एक्सटेन्सन काउन्टर थपियो

प्रभु बैंकले उर्लाबारी नगरपालिकास्थित मदन भण्डारी मेमोरियल ऐकेडेमीमा  एक्सटेन्सन काउन्टर सञ्चालनमा ल्याएको छ । ...

Ncell Footer Ad