पाटन दरबारसँग जोडिएका ६ पर्व लोप

मङ्गलबार, २२ चैत २०७३, ०९ : २९ शिवहरि घिमिरे  | @shivsamir

ललितपुर- ललितपुरको पाटन दरबारस्थित मूल चोकसँग सम्बन्धित लिच्छवि, मल्ल र शाहकालीन पर्वहरु लोप भएको एक अध्ययनमा भेटिएको छ। यल सांस्कृतिक पर्व संरक्षण समितिले गरेको अध्ययनमा दरबार क्षेत्रसँग जोडिएका ६ पर्व लोप भएको भेटिएको हो।

समितिले पछिल्लो समयमा सँस्कृति नासिँदै गएको स्थानीयको गुनासोपछि अध्ययन थालेको थियो। ७ दिनसम्म गरिएको अध्ययनबाट ६ पर्व लोप भइसकेको निष्कर्ष निकालिएको छ।

समितिले गरेको अध्ययनमा लोप हुने पर्वमा लिच्छविकालीन मूस्छेँ आँगन घर गुठीको माजु द्यः पूजा, शाहकालीन फूलपाती, मल्लकालीन तलेजु पूजा लगायतका पर्व छन् । अध्ययनअनुसार लिच्छविकालीन माजु द्यँ पूजा पर्व गुठीले मनाउन छाडेको दुई दशक बितिसकेको छ ।

पाटनको गँ प्याँख, कात्तिक नाच, ठेचोको नवदुर्गा नाच, हरिसिद्धिको हरिसिद्धि भवानी देवी नाच, खोकनाको रुद्रायणी नाच, दशमी पर्व, कालरात्रि पर्व पनि मुस्किलले चलेको संस्कृतिविद् हरिराम जोशीले बताए । उनका अनुसार प्रत्येक १२ वर्षमा मनाइने कीर्तिपुरको बाघभैरव, काठमाडौंको नरदेवी, पचली भैरव र भद्रकाली नाच पनि लोप भएका छन् । ‘पुराना पर्वहरु लोप हुनुमा रुपियाँपैसाको अभाव र नयाँ पुस्ताको चासोहीनता हो,’ सँस्कृतिविद् जोशीले भने ।

शाहकालीन फूलपाती भित्र्याउने र महिनाभर सञ्चालन हुने कात्तिक नाच पनि छोट्टिएर अहिले १२ दिनमा झरेको समितिको रिपोर्टमा उल्लेख छ । अहिले ललितपुर उद्योग वाणिज्य संघ, संस्कृतिविद् र स्थानीयले पुराना पर्वहरुलाई जर्गेना गुर्नुपर्ने आवाज उठाउँदै आएका छन् । उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष सविन श्रेष्ठले संस्कृतिलाई अर्थतन्त्र र पर्यटन उद्योग प्रवद्र्धनसँग जोडेर अघि बढाउन सके देशको विकास हुने बताए । उनले पाटन दरबार क्षेत्रको लिच्छिविकालीन सम्पदा मुआगं छेँसंग सम्बन्धित कतिपय मूर्त र अमूर्त संस्कृति लोप भइसकेकाले संस्कृति बचाउन बेलैमा ध्यान पु¥याउनुपर्ने धारणा राखे । ‘हामीले परम्परा बचाउन सक्यौँ भने हाम्रो समाजको मौलिकता रहन्छ,’ उनले भने । 

त्यस्तै, ताम्राकार समाजका अध्यक्ष रबिन्द्रराज ताम्राकारले ललितपुरमा पर्यटन विकासका लागि स्थानीय संस्कृति संरक्षणमा जोड दिइनुुपर्ने बताए । ‘स्थानीयले मात्रै चाहेर पुराना पर्वहरु बचाउन सकिँदैन,’ उनले भने, ‘पूराना पर्वहरु बचाउन त्यसतर्फ सरोकारवाला निकायको ध्यान जानु आवश्यक छ ।’








यसमा तपाईको मत

अन्य समाचार

सामसङको प्रिमियम क्यामरा अब 'एथर्टी एस' मा

सामसङको प्रिमियम क्यामरा अब 'एथर्टी एस' मा

सामसङले हालै नयाँ डिजाइनको साथ ग्यालेक्सी 'एथर्टी एस' प्रस्तुत गरेको छ । ...

सिन्धुका थप दुई शाखा विस्तार

सिन्धुका थप दुई शाखा विस्तार

पछिल्लो समय आक्रमक ढंगले बैंकिङ एकाइ विस्तार गरिरहेको सिन्धु विकास बैंकले एकैदिन थप दुई शाखा विस्तार गरेको छ । ...

इन्टरनेट लिज लाइनको महसुल घट्यो

इन्टरनेट लिज लाइनको महसुल घट्यो

नेपाल टेलिकमले कात्तिक १ देखि लागू हुने गरी इन्टरनेट लिज लाइनको महसुल घटाएको छ । ...

गोंगबुमा सुविधायुक्त सिनेमा हल

गोंगबुमा सुविधायुक्त सिनेमा हल

गोंगबुस्थित अत्याधुनिक सुविधायुक्त सिनेमा हल आइएनआइले प्रदर्शन सुरु गरेको छ । ...

सिजीको लक्की–ड्र सम्पन्न

सिजीको लक्की–ड्र सम्पन्न

चाडपर्वका बेला सिजीले ल्याएको ‘सिजीसँग उत्साह उमंग थाइल्यान्ड जाउँ परिवारसँग’ नामक स्किमको पहिलो चरणको लक्की–ड्र समपन्न भएको छ । ...

बिएमडब्लू मोटराड जिएस सर्टिफाइड ट्रेनिङ

बिएमडब्लू मोटराड जिएस सर्टिफाइड ट्रेनिङ

बिएमडब्लू मोटराड नेपालका आधिकारिक बिक्रेता हिमालयन मोटराडले ‘बिएमडब्लू मोटराड जिएस सर्टिफाइड ट्रेनिङ’ सम्पन्न गरेको जनाएको छ । ...

ओपो रेनोटू एफको नेपालमा विक्रि आरम्भ

ओपो रेनोटू एफको नेपालमा विक्रि आरम्भ

ओपोले नेपालमा आफ्नो बहुप्रतिक्षित मोडल ओपो रेनोटू एफको अक्टोबर १८देखि पाको, न्यूरोड स्थित आफ्नो आधिकारिक शोरुममा आयोजित फर्स्टसेल कार्यक्रम मार्फत...

टिभिएस एक्सचेन्ज मेला सम्पन्न

टिभिएस एक्सचेन्ज मेला सम्पन्न

नेपालका लागि टिभिएस टू ह्विलर्सको एकमात्र आधिकारिक वितरक जगदम्बा मोटर्सले ‘टिभिएस एक्सचेन्ज एन्ड फाइनान्स फेयर’को आयोजना गरेकोे छ । ...

Ncell Footer Ad