पञ्चेश्वर टार्दै भारत

सोमबार, २० असार २०७३, ०६ : ५८ लक्ष्मण वियोगी  | @biyogi2

काठमाडौं-पञ्चेश्वर विकास प्राधिकरण (पिडिए) को गभर्निङ बडी बैठक छल्न अनेकौं बहाना देखाउँदै आएको भारतीय पक्षले यसपालि पनि पुरानै प्रवृत्ति दोहोर्याएको छ। भारतीय जलस्रोत सचिव शशि शेखर कार्यव्यस्तता देखाउँदै आउन नमानेपछि सोमबार पोखरामा हुने भनिएको गभर्निङ बडीको चौथो बैठक पनि सर्ने निश्चित भएको छ।

नेपालका ऊर्जा र भारतीय जलस्रोत सचिवले बैठकको अध्यक्षता गर्ने पिडिएमा प्रावधान छ । भारतीय पक्षले सचिवको ठाउँमा अतिरिक्त सचिवलाई जिम्मेवारी दिएर पठाएपछि रद्द गरिने भएको नेपालका तर्फबाट बैठकमा सहभागी हुन गएका एक सदस्यले पोखराबाट जानकारी दिए ।

‘सचिव तहको पूर्ण बैठक नहुने भयो तर अतिरिक्त सचिवको उपस्थितिमा केही छलफल हुन सक्छ,’ ती सदस्यले आइतबार नागरिकसँग भने, ‘सचिव तहको बैठकमा अतिरिक्त सचिव आएपछि एक त ‘प्रोटोकल’ मिलेन, अर्को उच्च तहमा हुने निर्णय हुन सक्दैन । यसैले बैठक सर्ने भएको छ ।’

गभर्निङ बडीको तेस्रो बैठक पनि भारतकै कारण दुईपटक सरेको थियो । २०७२ पुस ७ र ८ गते काठमाडौंमा हुने भनिएको तेस्रो बैठक त्यति बेला भारतीय जलस्रोत सचिव प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीसँग अस्टे«ेलिया जानुपर्ने भन्दै माघ २० र २१ गतेका लागि तोकिएको थियो । तर, यो मिति पनि सारेर बैठक फागुनमा पु¥याइएको थियो ।

दुवै पक्षलाई पूर्वजानकारी दिएर वा समय लिएर नै बैठकमिति निर्धारण गरिए पनि भारतीय पक्षले सधैं अन्तिम समयमा अनेक बहाना झिक्ने गरेको ऊर्जा मन्त्रालयकै अधिकारी बताउँछन् । ‘बैठक हुने निश्चित भएपछि अन्तिम समयमा नआउनु भारतको हेपाहा प्रवृत्ति हो,’ ती अधिकारीले भने, ‘सचिव तहको बैठकमा अतिरिक्त सचिव पठाएर नेपाललाई तल पार्न खोजेको देखिन्छ, यो सार्वभौम राष्ट्रलाई मान्य हुँदैन।’ भारतका तर्फबाट जलस्रोत सचिव नआएपछि नेपालले नै बैठक नगर्ने निर्णय गरेको ती अधिकारीले बताए।

बैठक रद्द भएको वा सरेको विषयमा प्राधिकरणका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत महेन्द्रबहादुर गुरुङसँग जिज्ञासा राख्दा उनले प्रस्ट जानकारी दिएनन् । ‘बैठक हुन्छ–हुन्न अहिले नै भन्न सकिन्न, यस विषयमा भोलि (सोमबार) मात्र कुरा गरौंला,’ उनले भने । पञ्चेश्व बहूद्देश्यीय आयोजना निर्माणमा भारतकै चासो नभएकाले बैठक सर्न लागेको मन्त्रालयका अधिकारीको तर्क छ ।

बैठकमा आर्थिक तथा प्रशासनिक व्यवस्थापनलगायत विषयमा छलफल हुने तयारी थियो । शुक्रबार र शनिबार (असार १७ र १८) मा दुवै देशका ऊर्जा र जलस्रोत सहसचिवस्तरीय समिति बैठक बसेर गभर्निङ बडी बैठकका लागि एजेन्डा तय गरिएको थियो ।

बैठकमा जनशक्ति भर्ना तथा व्यवस्थापन, संरचनागत व्यवस्था, जनशक्तिसम्बन्धी नीतिलगायत थप विषयमा छलफल हुने भनिएको थियो । भारतकै कारण प्राधिकरण कार्यसमिति अहिलेसम्म पूर्ण भएको छैन । पिडिए गठन हुँदा नेपाल र भारतबाट ४÷४ अधिकारी रहने प्रावधान बनाइएको थियो । नेपालका तर्फबाट चारै जनाको नियुक्ति भए पनि भारतले वित्तीय क्षेत्र हेर्ने कार्यकारी निर्देशक पठाएको छैन ।
प्राधिकरणमा सिइओ गुरुङसहित कानुन, वातावरण तथा व्यवस्थापन हेर्ने कार्यकारी निर्देशक रुद्रप्रसाद सिटौला, दिलिपकुमार सडौला र बाबुराम अधिकारी नियुक्त भएका छन् । यस्तै भारतका तर्फबाट अतिरिक्त सिइओ एचके साहुसहित प्राविधिक र पुनःस्थापन तथा पुनर्वास हेर्ने कार्यकारी निर्देशक एके खा¥या र एम लाल नियुक्त भएका छन् ।

महाकाली नदीको शारदा ब्यारेज, टनकपुर ब्यारेज र पञ्चेश्वर आयोजना विकास गर्ने गरी २०५२ साल माघ २९ गते दुई सरकारबीच महाकाली सन्धि भएको थियो । पञ्चेश्वरमा भारतको चासो बढी भएकाले नेपालको मात्र प्रयासले आयोजना निर्माण सम्भव थिएन ।

आयोजना बन्ने कि नबन्ने भन्ने विवादमै २० वर्ष बित्यो । यो आयोजना नेपालभन्दा भारतले चाहेको खण्डमा मात्र निर्माण हुने यस क्षेत्रका जानकारले बताउँदै आएका छन् । यद्यपि, २०७१ साउन १८ गते भारतीय प्रधानमन्त्री मोदीले नेपालको संविधानसभा बैठकमा आवश्यक काम पूरा गरेर एक वर्षभित्र निर्माण सुरु हुने उद्घोष गरेका थिए।

 







यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।


अन्य समाचार

आइफोनमा iOS १३  कसरी इन्स्टल गर्ने ?

आइफोनमा iOS १३ कसरी इन्स्टल गर्ने ?

आजबाट एप्पलले आइफोनका लागि iOS १३ को सार्वजनिक बेटा उपलब्ध गराउने भएको छ ...

प्रभु बैंक लि. को आरुघाट शाखा कार्यालय सञ्चालन

प्रभु बैंक लि. को आरुघाट शाखा कार्यालय सञ्चालन

संघीय संरचना बमोजिम गठित विभिन्न स्थानीय तहमा आफ्नो शाखा कार्यालय सञ्चालनमा ल्याई बैंकको शाखा सञ्जाल विस्तार गर्नुका साथै गाउँ गउँमा...

एभरेष्ट बैंकका ग्राहकलाई धनगढीको सीपी हस्पिटलमा १०% छुट

एभरेष्ट बैंकका ग्राहकलाई धनगढीको सीपी हस्पिटलमा १०% छुट

एभरेष्ट बैंक लिमिटेडले धनगढीको सीपी हस्पिटल प्रा.लि.सँग ग्राहकहरुलाई विशेष छुटको व्यवस्था गर्न साझेदारी गरेको छ । ...

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा रौतहटको गरुडामा

सिभिल बैंक लिमिटेडको शाखा रौतहटको गरुडामा

सिभिल बैंकले आफ्नो शाखा बिस्तारको क्रममा रौतहटको गरुडामा शाखा संचालनमा ल्याएको छ । सो शाखाको उद्घाटन गरुडा नगरपालिकाको मेयर इन्नु...

ओपो रेनो १०एक्स नेपालमा सार्वजनिक हुँदै

ओपो रेनो १०एक्स नेपालमा सार्वजनिक हुँदै

दक्षिण एसियामा ओपो रेनो १०एक्स सिरिज सार्वजनिकसँगै नेपालमा असार १५ बाट उपलब्ध हुने भएको छ । ...

दराज मोबाइल विक यही असार ९ देखि १५ सम्म

दराज मोबाइल विक यही असार ९ देखि १५ सम्म

दराज मोबाइल विक अभियान यही असार ९ देखि १५ सम्म हुने भएको छ । ...

ह्वावेका उत्पादनमा पैसा फिर्ताको ग्यारेन्टी

ह्वावेका उत्पादनमा पैसा फिर्ताको ग्यारेन्टी

नेपालका लागि ह्वावे स्मार्टफोनको अधिकृत वितरकले आफ्ना स्मार्टफोन र ट्याब्लेटमा गुगल एप तथा फेसबुक नचलेमा ग्राहकलाई पूरै पैसा फिर्ता गरिने...

टाटा टियागो एक्सजेड प्लस नेपालमा

टाटा टियागो एक्सजेड प्लस नेपालमा

टाटा मोटर्सको नेपालका लागि आधिकारिक वितरक सिप्रदी टेडिङले औपचारिक रूपमा नयाँ टाटा टियागो एक्सजेड प्लस नेपाली बजारमा सार्वजनिक गरेको छ...