प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले मन्त्रिपरिषद्को बैठक बोलाएका छन्। बैठक प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालय, सिंहदरबारमा आज अपराह्न ३:०० बजे बस्नेछ।

सुनसरीमा जारी हिंसात्मक घटना, वीरगन्जमा रहको नारायणी अस्पतालबाट सुरु भएको चिकित्सकहरुको आन्दोलनलगायत विषयमा आवश्यक निर्णय लिन बैठक बोलाइएकाे बुझिएको छ। यद्यपि प्रधानमन्त्रीको सचिवालयले बैठकलाई नियमित भनेको छ।

बाँकेको कोहलपुर नगरपालिका–३ शान्तिटोलमा निर्माणाधीन सेफ्टी ट्याङ्कीमा फसेर तीन जना मजदुरको मृत्यु भएको छ।

बुधबार बिहान करिब ९ बजे स्थानीय दयाप्रसाद थारुको निर्माणाधीन घरको आँगनमा बनाइँदै गरेको सेफ्टी ट्याङ्कीभित्र काम गर्ने क्रममा उनीहरू त्यहाँ फसेका थिए।

ट्याङ्कीभित्र विषालु ग्यासका कारण निसास्सिएको आशंका गरिएको प्रहरीले जनाएको छ।

घटनापछि प्रहरी र स्थानीयको सहयोगमा उद्धार प्रयास गरिए पनि ट्याङ्कीभित्र पुग्न कठिन भएपछि जेसीबीको सहायताले ट्यांकी फुटाएर तीन जनालाई बाहिर निकालिएको थियो। बाहिर निकाल्दा उनीहरूको मृत्यु भइसकेको प्रहरीले जनाएको छ।

मृत्यु हुनेमा कोहलपुर नगरपालिका–३ निवासी अन्दाजी ४० वर्षीय कालु थारु, २६ वर्षीय प्रकाश थारु र ३३ वर्षीय बिर्जा थारु रहेका छन्।

तीनै जनाको शव परीक्षणका लागि भेरी अस्पताल, नेपालगन्ज पठाइएको प्रहरीले जनाएको छ। घटनाको कारणबारे थप अनुसन्धान भइरहेको छ।

निर्माणाधीन सेफ्टी ट्याङ्कीभित्र आवश्यक सुरक्षा सावधानी अपनाउनुपर्ने भएपनि यस्तो दुर्घटनाले निर्माण स्थलमा सुरक्षा मापदण्ड पालना गर्ने विषय पुनः चर्चामा आएको छ।

​एकदिन, अवकाशप्राप्त गुरु आफ्ना पुराना दिन सम्झँदै, शिष्यहरूको नियति नियाल्न थाले।

आफूले अध्यापन गराएका प्रथम श्रेणीका ज्ञानीहरू विज्ञान र औषधिको रहस्य खोज्दै थिए तर तिनीहरू दोस्रो श्रेणीका पदाधिकारी, प्रबन्धक र वकिलहरूका नियमभित्र कैद थिए तर कस्तो विडम्बना, ​माथिल्लो दुवै श्रेणीका विद्वान्‌हरूलाई तेस्रो श्रेणीका राजनीतिज्ञहरूले आफ्नो इशारामा नचाइरहेका थिए। एकछिन साेचेर हेर्नुहाेस्? राजनीतिज्ञहरूको डोरी पनि पर्दापछाडि समाजका विद्रोही र अपराधीहरूको हातमा थियो। त्यसैले शक्तिको तुजुकमा कानुन मिचिँदै थियो।

कथाको महाभ्रम तब देखियो जब गुरुले एउटा दृश्य आफ्नै नाङ्गो आँखाले देखे।

पदाधिकारी, ​डाक्टर, प्रबन्धक, शासक र विद्रोही सबै एउटा अन्धकार कुटीअघि लम्पसार थिए।

भित्र एक कालाे अक्षर रङ्ग बराबरका बाबा विराजमान थिए। उनी अज्ञानका प्रतीक थिए। उनले एउटै हुङ्कारमा सबै विद्वान्‌लाई आफ्नो पैतालामुनि झुकाइदिन्थे।

​यो शाश्वत विडम्बना देखेर गुरुले लामो सुस्केरा हाले। हातको पुस्तक भुइँमा फ्यात्त फाले अनि गुरुले कुटीभित्रका बाबाको मुहारमा एकाएक आफ्नै पुरानो प्रतिविम्ब देखेझैं गरी टक्क अडिए।

​उनले भुइँमा फालेको पुस्तक पुन उठाएर पाना पल्टाउन थाले वा त्यो सधैंका लागि बन्द गरे? देख्नेहरूले नदेखेझैँ गरे।

त्यहाँ बाबाको चरणमा परेका शिष्यहरू चेतनाको अन्तिम सत्यमा थिए वा अन्धकारको अन्धविश्वासमा। गुरूले बुझ्न काेसिस गरे।

तत्कालै गुरु दुई पाइला अघि बढेर शून्यतर्फ हेर्दै मुस्कुराइरहे, त्यो मुस्कान आफ्नाे हारको थियो वा..... जितकाे?

कोशी प्रदेश सरकारका मुख्यमन्त्री हिक्मतकुमार कार्कीले आह्वान गरेको सर्वदलीय बैठक सुरु भएको छ।

विराटनगरस्थित आन्तरिक मामिला तथा कानुन मन्त्रालयमा सुनसरीमा भएको घटनाका विषयमा लिएर आह्वान गरिएको सर्वदलीय बैठक सुरु भएको हो।

बैठकमा सुरक्षा निकायसहित सुनसरीका प्रदेश सभासद र राजनीतिक दलका नेताहरूको उपस्थित रहेको छ।

बैठकमा शान्ति सुरक्षा, सामाजिक सद्भावलाई कायम राख्दै जनजीवनलाई सामान्य बनाउनका लागि गर्नुपर्ने कामका बारेमा छलफल हुने र राजनीतिक दललाई सक्रिय हुनका लागि आह्वान गर्ने बताइएको छ।

मध्यपूर्वमा सुरक्षा अवस्था फेरि तनावपूर्ण बनेको छ। अमेरिका र साउदी अरेबियाले इराकमा संयुक्त हवाई आक्रमण गरेका छन्। उनीहरूले इरान समर्थित मिलिशिया समूहलाई निशाना बनाएका हुन्।

यसको प्रतिवादमा इरानले जोर्डनस्थित अमेरिकी एयरबेसमा ब्यालिस्टिक मिसाइल प्रहार गरेको छ। इरानले सो हमलाको जिम्मेवारी समेत स्वीकार गरेको छ। अमेरिकी केन्द्रीय कमाण्ड (सेन्टकम) र साउदी रक्षा मन्त्रालयले आक्रमणको पुष्टि गरेका छन्। गत ७२ घण्टामा इराकबाट साउदी ऊर्जा क्षेत्र र अमेरिकी सेनामाथि ३० भन्दा बढी ड्रोन आक्रमण भएका थिए। त्यसकै कडा जवाफस्वरूप पूर्वी इराकमा यो संयुक्त कारबाही गरिएको हो।

यस आक्रमणमा इरान समर्थित लोकप्रिय मोबिलाइजेशन फोर्स (पीएमएफ) का पूर्वाधारहरू ध्वस्त भएका छन्। सो समूहका २० लडाकुहरू मारिएका छन् भने ३२ जना घाइते भएका छन्। यस गम्भीर घटनापछि इराकी प्रधानमन्त्री अली अल-जैदीले राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्को आपतकालीन बैठक बोलाएका छन्।

यसैबिच, इरानको इस्लामिक क्रान्ति गार्ड्स कोर्प्स (आईआरजीसी) ले जोर्डनको मुवाफाक साल्ती एयर बेसमा मिसाइल हानेको स्विकारेको छ। उनीहरूले अमेरिकी सेनाको केन्द्रीय कमाण्ड मुख्यालयलाई पनि निशाना बनाएका थिए। तर, जोर्डनी सेनाले इरानका पाँचवटै मिसाइल आकाशमै नष्ट गरिदिएको दाबी गरेको छ। उसको वायु प्रतिरक्षा प्रणालीले ती मिसाइललाई सफलतापूर्वक रोकेको हो।

अर्कोतर्फ, इरानको नौसेनाले होर्मुज जलमार्गमा तीनवटा तेल ट्यांकरहरू रोकेको छ। ती ट्यांकरले चेतावनीको बेवास्ता गर्दै असुरक्षित रूपमा यात्रा गरिरहेको इरानको दाबी छ। यस क्षेत्रको तनावले विश्वव्यापी ऊर्जा आपूर्ति र समुद्री व्यापारमा संकट आउने चिन्ता बढेको छ। युरोपेली संघसहित अन्तर्राष्ट्रिय निकायहरूले सबै पक्षलाई संयमता अपनाउन आग्रह गरेका छन्। एजन्सी

कर्णाली राजमार्गअन्तर्गत कालीकोटको चौखोला क्षेत्रमा ठूलो ढुङ्गासहित पहिरो खस्दा सडक पूर्ण रूपमा अवरुद्ध भएको छ।

बुधबार बिहान सडकमाथिबाट ठूलो चट्टान र माटोसहित पहिरो खसेपछि सडक अवरुद्ध भएको हो।

सडक बन्द भएसँगै मुगु, जुम्ला, कालीकोट तथा सुर्खेततर्फ आवतजावत गर्ने दर्जनौँ सवारीसाधन रोकिएका छन् भने सयौँ यात्रु बिच बाटोमै रोकिएका छन्।

पहिरोका कारण यात्रुवाहक गाडीका साथै खाद्यान्न र अत्यावश्यक सामग्री बोकेका मालवाहक सवारीसाधनसमेत बिच बाटोमै रोकिएका छन्।

अवरुद्ध सडक सफा गरी यातायात पुनः सञ्चालनमा ल्याउनका लागि सडक डिभिजन कार्यालय जुम्लासँग समन्वय गरी उपकरण सहित टोली परिचालन भएको प्रहरीले जनाएको छ।

दुई पक्षीय युवा समूहबिच सुनसरी देवानगञ्ज वडा नं. २ मा मंगलबार राति फेरि एक अर्काबिच आक्रमण हुँदा दुई जना सिकिस्त घाइते भएका छन्।

आइतबार भएको विवादले उग्र रुप लिएर देवानगञ्जको वडा नं. ३ कप्तानगञ्जमा हिंसात्मक घटनापछि उत्पन्न परिस्थितीलाई साम्य पार्न प्रयास भइरहेका बेला दोस्रोपटक मंगलबार दुई पक्षीय आक्रण भएको हो।

सो क्रममा देवानगञ्ज वडा नं २ का ४८ वर्षे रिजमान अन्सारी र ४७ वर्षे आलम अन्सारी घाइते भएका हुन्।

घाइतेमध्ये रिजवानको खुट्टा भाचिएको छ भने टाउँकोमा चोट लागेको छ। आलमको टाउँकोमा चोट लागेको र शरीरका विभिन्न भागमा लाठी लागेर चोटपटक लागेको मुस्लिम अगुवा रफुल अन्सारीले बताए।

उनका अनुसार घाइते दुवैको प्राइम अस्पताल विराटनगरमा उपचार भइरहेको छ। जिल्ला प्रहरी कार्यालय सुनसरीका प्रवक्ता डिएसपी चन्द्र खड्काले घाइते भएको जानकारी प्राप्त भएपनि विस्तृत विवरण आइ नसकेको बताए।

आइतबार राति दुई पक्षीय झडपपछि प्रहरीको गोली लागेर देवानगञ्ज गाउँपालिका वडा नं. ४ का २५ वर्षीय ओमप्रकाश मेहताको मृत्यु भएको थियो।

सो घटनामा कम्तीमा २१ जना घाइते थिए, जसमा दुई जनाको अवस्था गम्भीर छ। घटनापछि स्थिती दिनदिनै थप तनाबग्रस्त बन्दै गएको छ।

राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलसँग राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सभापति रवि लामिछानेले भेट गरेका छन्।

सभापति लामिछानेले बुधबार राष्ट्रपति भवन शीतल निवास पुगेर राष्ट्रपति पौडेलसँग भेट गरेका हुन्।

सभापति लामिछानेले समसामयिक तथा पछिल्लो राजनीतिक अवस्था तथा सुनसरी घटनाका विषयमा छलफल गर्न बोलाएको सर्वदलीय बैठकमा बारेमा जानकारी गराएका राष्ट्रपति पौडेलको सचिवालयले जनाएको छ।

सूचना तथा सञ्चारमन्त्री डा विक्रम तिमिल्सिनासँग एसिया–प्यासिफिक इन्स्टिच्युट फर ब्रोडकास्टिङ डेभलपमेन्ट (एआईबिडी) की प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सिइओ) फिलोमेना ज्ञानप्रगासमले बुधबार शिष्टाचार भेटवार्ता गरेकी छन्। भेटमा सञ्चार क्षेत्रको विकास, सामुदायिक रेडियोको भूमिका, सञ्चारसम्बन्धी कानुनी सुधार तथा नेपालमा आयोजना हुने एआईबिडीको २४औँ सम्मेलनको तयारीबारे छलफल भएको मन्त्रालयले जनाएको छ।

मन्त्री तिमिल्सिनाले अन्तर्राष्ट्रिय अनुभव आदानप्रदान र यस्ता सम्मेलनले सञ्चार क्षेत्रको विकासमा सहयोग पुग्ने विश्वास व्यक्त गरे। उनले नेपालमा हुने सम्मेलनले सञ्चार क्षेत्रका समसामयिक चुनौती र अवसरबारे बहस गर्ने अवसर सिर्जना गर्नुका साथै सरकारले अघि बढाएको सञ्चार कानुन सुधार प्रक्रियामा उपयोगी सुझाव प्राप्त हुने बताए।

उनले सञ्चार क्षेत्र पछिल्लो दशकमा तीव्र रूपमा परिवर्तन भएको उल्लेख गर्दै नयाँ कानुन निर्माण र पुराना कानुन संशोधनको प्रक्रियामा सम्मेलनबाट प्राप्त सुझाव नीतिनिर्माणका लागि महत्वपूर्ण हुने बताए। मन्त्री तिमिल्सिनाले नेपालमा सामुदायिक रेडियोले सूचना प्रवाह, जनचेतना अभिवृद्धि र लोकतन्त्र सुदृढीकरणमा उल्लेखनीय योगदान दिएको बताए। रेडियो र टेलिभिजनले नागरिक सहभागिता बढाउन तथा उत्तरदायी शासन प्रणाली प्रवर्द्धन गर्न प्रभावकारी भूमिका खेलेको उनको भनाइ थियो।

उनले सञ्चार क्षेत्र आर्थिक दिगोपन, प्रविधिगत रूपान्तरण र विश्वसनीयता जस्ता चुनौतीसँग जुधिरहेको उल्लेख गर्दै ती समस्या समाधानका लागि सरकारले प्राथमिकताका साथ काम गरिरहेको बताए। नागरिक पत्रकारिता र डिजिटल माध्यमको विस्तारसँगै मुख्यधारका सञ्चारमाध्यमको विश्वसनीयता, व्यावसायिकता र दिगोपनमा थप ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता रहेको पनि उनले औँल्याए।

नेपालमा हुने एआईबिडीको २४औँ सम्मेलन सफल बनाउन सरकारले आवश्यक समन्वय र सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता पनि मन्त्री तिमिल्सिनाले जनाए।

एआईबिडीकी सिइओ फिलोमेना ज्ञानप्रगासमले दक्षिण एसियामा रेडियो अझै प्रभावकारी सञ्चार माध्यम रहेको बताउँदै नेपालको सामुदायिक रेडियो अभियानले ठूलो जनसमुदायसम्म सूचना पुर्‍याउन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको उल्लेख गरिन्।

उनले मिडिया क्षेत्र तीव्र रूपमा परिवर्तन भइरहेको र रेडियो तथा टेलिभिजनले कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई), डिजिटल सूचना प्रणाली, जलवायु परिवर्तन, मानव अधिकार तथा समसामयिक सामाजिक विषयलाई प्रभावकारी रूपमा उठाइरहेको बताइन्। विपद्को समयमा पूर्वसूचना र विश्वसनीय जानकारी प्रवाहमा विद्युतीय सञ्चार माध्यमको भूमिका अझै महत्वपूर्ण रहेको उनको भनाइ थियो।

एआईबिडीले सदस्य राष्ट्रबीच प्रसारण क्षेत्रका नीति, प्रविधि र अनुभव आदानप्रदानमा काम गर्दै आएको उल्लेख गर्दै उनले काठमाडौं सम्मेलनले अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यास र नेपालको अनुभवबीच ज्ञान आदानप्रदानको अवसर प्रदान गर्ने विश्वास व्यक्त गरिन्।

भेटमा सामुदायिक रेडियो प्रसारक संघ (अकोराब) का अध्यक्ष अर्जुन गिरीसहित पदाधिकारीहरूले सामुदायिक रेडियोले सामाजिक मुद्दा उठाउने, सीमान्तकृत समुदायलाई मूलधारमा जोड्ने र स्थानीय तहमा सूचना प्रवाह गर्ने महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दै आएको बताए।

१) मुक्तक

उसको यादमा धरधरी रुन खोज्नु गल्ती भयो

आफ्नो मुहार आँसुले धुन खोज्नु गल्ती भयो

घाँटी हेरेर पो हाड निल्नुपर्छ बिर्सेछु भुतुक्कै

टेकेर जमिनमा चन्द्रमा छुन खोज्नु गल्ती भयो।

२) मुक्तक

चौका बनाउ या चुलो बनाउ फरक पर्दैन

अझै त्यो मन खुकुलो बनाउ फरक पर्दैन

आखिर कुल्चिन त मिल्छ तिम्रा कदमले

मलाई पैतलाको धुलो बनाउ फरक पर्दैन।

३) मुक्तक

बल्ने छ छातीमा आगो दनदनी खोल्दै नखोल्नुस्

मनले त मान्दैन होला तैपनि खोल्दै नखोल्नुस्

रातो बाकसमा आउन सक्छ परदेशबाट उपहार

मलाई के पठाएछ छोराले भनी खोल्दै नखोल्नुस्।

४) मुक्तक

उनको नजरमा बन्नु छ विराजमान बनाइदिनुस्

ढुङ्गालाई सिरानी बालुवा ओछ्यान बनाइदिनुस्

सुतेर हेर्न मिल्ने बाँकी उनको खुसीका क्षणहरू

नजलाई मेरो लासको एक चिहान बनाइदिनुस्।

५) मुक्तक

खुसीको पल एकैछिन आउँछ सोचेकै थिइन

जिन्दगी यस्तो अर्थहीन आउँछ सोचेकै थिइन

समय बलवान् छ भन्थे सबै आखिर हो रहेछ

म रुँदा तिमी हास्ने दिन आउँछ सोचेकै थिइन।

६) मुक्तक

जब हाम्रो भेट हुँदैन थाहा पाए सधैंका लागि

नजरले देखेसम्म हात हल्लाए सधैंका लागि

बाँकी जीवन मस्त रहोस व्यस्त रहोस् निष्ठुरी

तिमी उदाएको दिन म अस्ताए सधैंका लागि।

७) मुक्तक

दुखी भएर होला ऊनी बिना उस्तैउस्तै लाग्छ

बनाई छाड्यौ नि अलछिना उस्तैउस्तै लाग्छ

पत्तै हुँदैन कुन बेला बर्सिदिन्छ आँसुको थोपा

मेरो आँखा र श्रावण महिना उस्तैउस्तै लाग्छ।

८) मुक्तक

बितिसक्यो हेर्दाहेर्दै कयौं साल सम्हाली राख्या छु

दुई नयन बनाएर बेगनास ताल सम्हाली राख्या छु

झर्छन आँसु पुछ्न सक्दैन कतै फाट्ला भने डरले

छुट्ने बेला दिएको त्यो रुमाल सम्हाली राख्या छु।

९) मुक्तक

ऊ पत्थर थियो हमेसा नाम पत्थरमै हुन्थ्यो

यसरी पुजा हुन्थ्यो उसको न कदरमै हुन्थ्यो

आखिर घनको प्रहार सहेर पुग्यो मन्दिरमा

यदि पीडाले चिच्याएको भए बगरमै हुन्थ्यो।

१०) मुक्तक

जानीजानी यस्तो कदम चाले कथाले मागेपछि

बौलाहा भन्न थाल्यो दुनियाले कथाले मागेपछि

रुदैन अब हरेक सब्दमा तिम्रो नाम समर्पित गर्दै

मैले गजल मुक्तक लेख्न थाले कथाले मागेपछि।

“फर्क फर्क हे जाउ समाउ, मानिसहरूका पाउ

मलम लगाउ आर्तहरूको चहह्याइरहेका घाउ!”

महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाको भिखारी कवितासङ्ग्रहमा रहेको यात्री शीर्षकको कवितामा मन्दिर, मस्जिद वा तीर्थधाममा भन्दा मानिसको सेवा गर्नु नै वास्तविक ईश्वरको पूजा हो भन्ने भाव यस पङ्क्तिले सङ्केत गरेको छ।

कवितामा भनेजस्तै हेटौँडाबाट अभियन्ता रामजी अधिकारीले सुरु गरेको सडकआश्रित मानवमुक्त राष्ट्र नेपाल निर्माणको महाअभियान यतिखेर तिनै आर्तहरू चहर्‍याइरहेको घाउमा मलम लगाइरहेको छ।

खुला आकाशमुनि सडकपेटी एवं सार्वजनिकस्थलहरूमा नारकीय जीवन बिताउन बाध्य सहयोगापेक्षी, बेसहारा, असहाय, अशक्त, अभिभावकविहीन, शारीरिक तथा मानसिक रूपमा कमजोर मानवहरूको उद्धार, उपचार, पालनपोषण, संरक्षण एवं पारिवारिक पुनर्मिलनको सेवामा मानवसेवा आश्रम निरन्तर लागिरहेको छ।

विसं २०६९ भदौ १३ गते हेटौँडाको अब्बलडाँडामा पाँच सडक मानवलाई लिएर सुरु गरिएको यो महाअभियान वर्तमानमा आइपुग्दा देशव्यापी बनेको छ। तत्कालीन समयमा सडकबाट उठाइका पाँचमध्येका एक कन्हैया (आश्रमले राखेको नाम) अहिले पनि हेटौँडास्थित मानवसेवा आश्रमममा बस्दै आएका अभियन्ता एवं आश्रमका निर्माण संयोजक ताराप्रसाद लामिछानेले बताए।

मानवसेवा आश्रम (मानवता प्रवर्द्धन महाअभियान) घरपरिवार र आफन्तविहीन भई खुला आकाशमुनि सडकपेटी एवं सार्वजनिकस्थलहरूमा अति कष्टपूर्ण जीवन बिताउन विवश सहयोगापेक्षी सडकआश्रित मानवमुक्त राष्ट्र नेपाल निर्माण गर्ने, घोषणाको लागि पहल गर्ने र घोषणा पश्चात् त्यसको प्रभावकारी कार्यान्वयनका लागि समर्पित हुने लक्ष्यसहित स्थापना भएको उनले बताए।

स्थापनाको समयदेखि नै संस्थाले एक विशुद्ध गैरनाफामूलक सामाजिक संस्थाका रूपमा देशव्यापी सहयोगापेक्षी बेसहारा, असहाय, अशक्त, अभिभावकविहीन, शारीरिक तथा मानसिक रुपमा अति कमजोर मानवहरूको उद्धार, उपचार, पालनपोषण, संरक्षण र पालनपोषण गराउँदै आइरहेको उनले बताए।

मानवसेवा आश्रमका अध्यक्ष रामजी अधिकारीका अनुसार सातवटै प्रदेशका २३ जिल्लाका ३४ सेवा केन्द्रमार्फत सहयोगापेक्षीहरूलाई आश्रय दिइरहेको छ। मानवीयताको राष्ट्र नेपाल निर्माणको सपना लिएर अघि बढेको संस्थाको चाहना सबैका लागि खाना, सबैको लागि नाना र सबैको लागि छाना रहेको छ भने सहयोगापेक्षी (बेसहारा, अशक्त, असहाय, अनाथ, अभिभावकविहीन, मानसिक तथा शारीरिक रूपमा कमजोर) सडकआश्रित मानवमुक्त राष्ट्र नेपाल निर्माण, घोषणा एवं कार्यन्वयन गर्ने प्रतिवद्धतासहित अघि बढिरहेको अध्यक्ष अधिकारीले बताए।

आश्रमका सबै सेवा केन्द्रहरूमा गरेर हाल कुल आश्रितको सङ्ख्या दुई हजार ४०३ जना रहेको छ, जसमध्ये पुरुष एक हजार ४६६ जना छन् भने महिला ९३७ जना छन्। आश्रमले आफ्नो स्थापना यता १४ हजार १८ जनालाई उद्धार गरेकोमा जसमध्ये आठ हजार ८१९ जना पुरुष रहेका छन् भने पाँच हजार १९९ जना महिला रहेका छन्।

आश्रमद्वारा उद्धार गरिएकामध्ये तीन हजार ३२३ जना पुरुष र दुई हजार ५८१ जना महिलासहित पाँच हजार ९०४ जनालाई पारिवारिक मिलन गराइसकिएको आश्रमका मकवानपुर जिल्ला संयोजक इशा थापाले बताइन्। उद्धार गरिएका मध्ये ७३९ जना पुरुष र ३४५ जना महिला सहित एक हजार ८४ जनालाई सामुदायिक पुन: स्थापना गराइएको छ। यस बीचमा उद्धार गरिएकामध्ये एक हजार २४३ जना पुरुष र ५२३ जना महिला गरी एक हजार ७६६ जनाको निधन भइसकेको आश्रमले जनाएको छ।

आश्रम र अन्तर्गतका सेवा केन्द्रहरूलाई व्यवस्थित बनाउने अभियान जारी

मानवसेवा आश्रमले मुख्य कार्यालय हेटौंडासहितका ३४ वटै सेवा केन्द्र व्यवस्थित बनाउँदै लगेको अध्यक्ष अधिकारीले बताए। आफूहरूको यस अभियानमा सरकारी निकायका साथै विभिन्न संघसंस्था एवम् सहयोगी व्यक्तिहरूको महत्वपूर्ण साथ र सहयोग मिलेको उनले बताए। “सरकारी निकायका साथै संघसंस्था र सहयोगी महानुभावकै कारण हाम्रा आश्रमहरूमा पूर्वाधार विकाससँगै यिनीहरूको सुव्यवस्थित सञ्चालनमा सहयोग पुगेको छ”, उनले भने, “हाम्रा सेवा केन्द्रहरूका विभिन्न पूर्वाधार विकासका लागि हालसम्म एक सय करोड रुपैयाँ भन्दा बढी लगानी भैसकेको छ।”

११ वर्षदेखि २०८२ सालभित्रै सहयोगापेक्षी सडक मानवमुक्त राष्ट्र नेपाल निर्माण गर्ने लक्ष्य साथ दृढ सङ्कल्पित भई सेवा प्रवाह गरिरहेको भए पनि विभिन्न परिस्थितिजन्य कारणहरूले घोषणा हुन नसकेको आश्रमका सचिव एवं प्रवक्ता सुमन बर्तौला बताउँछन्।

उनका अनुसार सात प्रदेशमध्ये कर्णाली, गण्डकी र बागमती तीन प्रदेश घोषणा भइसकेका छन् भने लुम्बिनी प्रदेश यही साउनमा घोषणा हुँदैछ। सहयोगापेक्षी सडक आश्रित मानवमुक्त राष्ट्र नेपाल निर्माणको राष्ट्रिय सङ्कल्पलाई पूरा गर्न तिनै तहको सरकारसँग साझेदारी, जनसहभागिता वृद्धि र माघ महिनामा पशुपतिनाथ मन्दिर परिसरमा श्रीमद्भागवत सप्ताह ज्ञान विज्ञानमा यज्ञ आयोजना गरेर स्रोत अधुरो रहेका भवनहरूको निर्माण सम्पन्न गर्न सोच सुनिश्चित गरी २०८३ सालभित्रै देश घोषणा गर्ने तयारी रहेको उनको भनाइ छ।

बागमती प्रदेश सरकारले मानवसेवा आश्रमको दिगो एवम् सुव्यवस्थित सञ्चालनमा सहयोग पु¥याउने उद्देश्यसहित पाँच करोड रुपैयाँ अक्षयकोष उपलब्ध गराउने घोषणा गरिसकेको छ। आश्रमको केन्द्रीय कार्यालय रहेको हेटौंडामा करिब रु १० करोडको लागतमा सुविधासम्पन्न भवन निर्माण भएको जानकारी दिदै उनले केही निर्माण कार्य अझै बाँकी रहेको बताए।

आश्रमको पोखरामा भवन निर्माणका लागि दुई चरणमा महायज्ञ गरी करिब नौ करोड रुपैयाँ संकलन भएको उनले बताए। पोखरामा दुई वर्ष अघि महायज्ञ गरी छ करोड रुपैयाँ दान सहयोग सङ्कलन गरिकोमा हालै अर्को महायज्ञ सञ्चालन गरी तीन करोड रुपैयाँ दान सहयोग संकलन गरिएको थियो। आश्रमले महिला, पुरुष, बालबालिका, अशक्त र वृद्धवृद्धालाई छुट्टाछुट्टै राखेर सहयोगापेक्षी मैत्री सेवा प्रवाह गर्दै आइरहेको आश्रमका उपाध्यक्ष उमा भण्डारीले बताइन्।

उनका अनुसार आश्रमका सबै सेवा केन्द्रहरूमा त्यहाँको दिगो सञ्चालनलाई लक्षित गरी गाईपालन, अग्र्यानिक तरकारी र फलफूल खेती गरिदै आइएको छ। आश्रमको प्रधान कार्यालय हेटौंडा सहित पोखरा, चितवन, गोरखा, झापा लगायत स्थानमा आफ्नै भवनहरू निर्माण भइसकेको बताउँदै उनले अन्य सेवा केन्द्रहरूका आफ्नै भवन बन्ने तथा बनाउने क्रममा अघि बढेको बताए।

आश्रमले केही वर्षयता हरेक वर्ष मेची महाकाली राष्ट्रिय उद्धार अभियान सञ्चालन गरी देशभर सहयोगापेक्षी सडकआश्रित मानवहरूको खोजी गर्दै उनीहरूलाई आश्रय दिने कार्य गर्दै आएको छ। यस अभियानमा प्रसिद्ध गायिका आनी छोइङ डोल्मा पनि जोडिएकी छन्। आनीछोइङ डोल्मा फाउन्डेसनको सहकार्यमा तीनपटक मेची महाकाली राष्ट्रिय उद्धार अभियान सञ्चालन गरिएको छ। फाउन्डेसनकी अध्यक्ष आनी छोइङ मानव सेवा आश्रमको सेवाभावले आफूलाई सक्रिय रूपमा समाज सेवामा लाग्न प्रेरित गरेको बताउँदै मानव सेवामा गरिएको लगानी जीवनपर्यन्तसम्म आत्मसन्तुष्टि र वास्तविक पुण्य प्राप्त हुने बताउँछन्।

राज्यले असहाय, ज्येष्ठ नागरिक तथा बालबालिकालाई लक्षित गरी कानुन बनाए पनि त्यसको प्रभावकारी कार्यान्वयन हुन नसकिरहेका अवस्थामा आश्रमले असहाय तथा सहयोगापेक्षी ज्येष्ठ नागरिक तथा बालबालिकालाई गरिरहेको साथ र सहयोग अतुलनीय छ।

समाज कल्याण ऐन २०४९ समाजकल्याण कार्यको परिभाषा गर्दै समाजमा कमजोर, असहाय र अशक्त व्यक्तिको लागि सहयोग पु¥याउन र समाजका पिछडिएका वर्गलाई आर्थिक एवं सामाजिकरूपमा सक्षम बनाउन गरिने सामाजिक कार्यका रूपमा उल्लेख गरेको छ।

त्यस्तै ज्येष्ठ नागरिकसम्बन्धी ऐन २०६३ मा ज्येष्ठ नागरिकको उचित व्यवस्थापनको लागि हेरचाह केन्द्र, दिवा सेवा केन्द्रको व्यवस्था गरिनुपर्ने उल्लेख गरेको छ।

उक्त ऐनमा ज्येष्ठ नागरिकप्रति श्रद्धा गर्नुपर्ने र पालनपोषण, हेरचाहको दायित्व समाज र परिवारप्रति रहने भनिएको छ। बालबालिकासम्बन्धी ऐन, २०५६ को संशोधनमा बालकलाई हेरचाह गर्ने अधिकारी र बेवारिसे बालकको परिभाषा गर्दै विभिन्न दफाहरूमा उनीहरूको हक–अधिकारको व्यवस्था गरिएको पाइन्छ। “हामी एक छाक भोजनको अभावमा, एक सरो कपडा र ओत लाग्ने छानोको अभावमा कोही पनि व्यक्तिहरू मानसिक वा मनोसामाजिक समस्या तथा शारीरिक रूपमा कमजोर भई सडकपेटी एवं सार्वजनिकस्थलहरूमा अत्यन्तै कष्टपूर्ण, पीडादायी एवं दयनीय जीवनयापन गर्नुपर्ने अवस्थाको अन्त्य गर्न र सहयोगापेक्षी सडकआश्रित व्यक्तिहरूको सेवाको लागि प्रतिबद्ध छौँ”, अध्यक्ष अधिकारीले भने।

सीमित स्रोतसाधनको सदुपयोग र परोपकारी मानवताप्रेमी मनहरूको मुठ्ठीमुठ्ठीको योगदानबाट वैदेशिक दातृ निकायहरूको कुनै पनि शर्त राखेर गरिएको सहयोग स्वीकार नगरी देशमा कोही पनि नागरिक सडकपेटी र सार्वजनिक स्थलहरूमा सहयोगापेक्षी भइरहनु हुँदैन भन्ने कुरामा सबै नागरिक, सरकारका विभिन्न तह र तप्कामा रहेका व्यक्तिलाई बुझाउँदै उनीहरूलाई दायित्वबोध गराउनुपर्ने उनको भनाइ छ।

कैयौँ नागरिकको जीवनसँग जोडिएको र सम्पूर्ण नेपालीहरूको संस्कृति, सभ्यता, पहिचान र गरिमासँग जोडिएको यस अभियानलाई सफल पार्न उनले सबैसँग आग्रह गरे।

सुनसरीलगायत विभिन्न जिल्लामा हालै घटेका संवेदनशील तथा दुःखद घटनाप्रति प्रमुख राजनीतिक दलहरूले गम्भीर चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का सभापति रवि लामिछानेको आह्वानमा बसेको सर्वदलीय बैठकले शान्ति, सामाजिक सद्भाव र संयमता अपनाउन देशवासीलाई संयुक्त अपिल जारी गरेको छ। रास्वपा महामन्त्री विपिनकुमार आचार्यका अनुसार बैठकले पछिल्ला घटनाहरूमा ज्यान गुमाउनेहरूप्रति गहिरो दुःख व्यक्त गर्दै मृतकका परिवारजनमा समवेदना प्रकट गरेको छ। साथै, घटनामा घाइते भएका नागरिक र सुरक्षाकर्मीहरूको शीघ्र स्वास्थ्य लाभको कामना गरिएको छ।

नेपालको पहिचान विविधताबिचको एकता र सहअस्तित्व भएको उल्लेख गर्दै दलहरूले आवेग र मुठभेडले समस्या समाधान नभई थप जटिलता मात्र निम्त्याउने बताएका छन्। लोकतन्त्रमा जस्तोसुकै जटिल असन्तुष्टि र समस्याको समाधान पनि शान्तिपूर्ण संवाद र सहमतिका माध्यमबाट मात्र सम्भव हुने ठहर गरिएको छ।

समाजमा शान्ति र सद्भाव कायम राख्न केन्द्रको मात्र प्रयास पर्याप्त नहुने हुँदा प्रदेश, जिल्ला र स्थानीय तहमा समेत सर्वदलीय तथा सर्वपक्षीय बैठक आयोजना गर्नुपर्नेमा जोड दिइएको छ। यसका साथै, स्थानीय स्तरमा धार्मिक अगुवा, नागरिक समाज र स्थानीय प्रशासनलाई जोडेर सक्रिय हुन भनिएको छ।

संवेदनशील समयमा सामाजिक सञ्जालमार्फत फैलाइन सक्ने भ्रामक समाचार, घृणास्पद अभिव्यक्ति र अफवाहले स्थितिलाई भयावह बनाउन सक्ने भएकाले सञ्चारमाध्यम र नागरिकलाई संयमित र तथ्यपरक बन्न आग्रह गरिएको छ। नागरिकको जिउधनको रक्षा गर्न, घटनाको निष्पक्ष छानबिन गरी दोषीमाथि कानुनबमोजिम कारबाही गर्न र पीडितलाई उचित क्षतिपूर्ति दिन नेपाल सरकारको गम्भीर ध्यानाकर्षण गराइएको छ।

बैठकमा रास्वपा सभापति लामिछाने, नेपाली कांग्रेसका सभापति गगन थापा, नेपाली कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) का संयोजक पुष्पकमल दाहाल, नेकपा एमालेका महसचिव शंकर पोखरेलले वक्तव्य जारी गरेका हुन्। त्यस्तै, वक्तव्यमा श्रम संस्कृति पार्टीबाट आरेन राई, महन्थ ठाकुर (लोसपा), राजेन्द्र लिङ्देन (राप्रपा), सीके राउत (जनमत पार्टी) र प्रकाश अधिकारी (जसपा नेपाल) पनि रहेका छन्।

संयुक्त अपिल हेर्नुस्

बङ्गलादेशकी पूर्वप्रधानमन्त्री शेख हसिनाले आफ्नो ज्यान जोखिममा पर्न सक्ने, पक्राउ पर्ने वा जेल जानुपर्ने सम्भावना रहेपनि यही वर्षको डिसेम्बरसम्म स्वदेश फर्किने दृढ अडान व्यक्त गरेकी छिन्।

भारतमा निर्वासनमा रहँदै आएकी उनले आफूलाई बङ्गलादेश फर्किन जनताले निरन्तर आग्रह गरिरहेको बताइन्।

एएफपीसँग इमेलमार्फतको अन्तर्वार्तामा ७८ वर्षीया हसिनाले आफ्नो भविष्यबारे पूर्ण रूपमा जानकार रहेको उल्लेख गर्दै त्यसका बाबजुद मातृभूमि फर्किने निर्णयबाट पछि नहट्ने बताइन्।

उनले आफ्नो ज्यान जान सक्ने, पक्राउ पर्न सक्ने वा जेल सजाय भोग्नुपर्ने अवस्था आउन सक्ने भए पनि त्यसका लागि आफू तयार रहेको धारणा व्यक्त गरिन्।

विद्यार्थी नेतृत्वको आन्दोलनका कारण सन् २०२४ को अगस्टमा उनको १५ वर्ष लामो शासन अन्त्य भएपछि भीडले प्रधानमन्त्री निवास घेरेको थियो। त्यसपछि उनी हेलिकोप्टरमार्फत भारत भागेकी थिइन्।

संयुक्त राष्ट्रसङ्घका अनुसार आन्दोलन दबाउन गरिएको सरकारी कारबाहीमा करिब एक हजार चार सय जनाको मृत्यु भएको थियो।

गत नोभेम्बरमा ढाकास्थित एक अदालतले मानवताविरुद्धको अपराधसम्बन्धी मुद्दामा हसिनालाई दोषी ठहर गर्दै मृत्युदण्डको फैसला सुनाएको थियो। हसिनाले उक्त निर्णयलाई कानूनको आवरणमा गरिएको राजनीतिक प्रतिशोधको संज्ञा दिइन्।

भारतमा गोप्य स्थानमा बसोबास गरिरहेकी हसिनाले आफूलाई स्वदेश फर्किन कुनै बाह्य दबाब नभएको बताइन्। उनका अनुसार ढाकाले भारतसँग आफ्नो सुपुर्दगी माग गरे पनि आफ्नो स्वदेश फर्कने निर्णय त्यससँग सम्बन्धित छैन।

भारतीय अधिकारीहरूले प्रत्यर्पणबारे आफूसँग कुनै छलफल नगरेको र भारतमा सम्मानपूर्वक बसिरहेको उनले उल्लेख गरिन्।

हसिनाको बहिर्गमनपछि बनेको अन्तरिम प्रशासनका कारण केही समय चिसिएको भारत–बङ्गलादेश सम्बन्ध फेब्रुअरीमा तारिक रहमान प्रधानमन्त्री बनेपछि क्रमशः स्थिर हुँदै गएको बताइएको छ।

मानवअधिकार सङ्गठनहरूले हसिनाको शासनकालमा विपक्षीमाथि दमन, गैरन्यायिक हत्या, राजनीतिक हस्तक्षेप तथा विवादास्पद निर्वाचन गराएको आरोप लगाउँदै आएका छन्।

तर हसिनाले ती आरोपलाई राजनीतिक उद्देश्यले सिर्जना गरिएको अभियानको संज्ञा दिँदै प्रत्येक आरोपपछि अनुसन्धान गरिएको र दोषीमाथि कानूनी कारबाही भएको दाबी गरिन्।

उनले विद्यार्थी आन्दोलन दमनका क्रममा अत्यधिक बल प्रयोग गरिएको आरोप पनि अस्वीकार गरिन्। आफ्नो सरकारले धैर्यका साथ आन्दोलनलाई शान्तिपूर्ण समाधानतर्फ लैजान प्रयास गरेको दाबी गर्दै उनले उक्त आन्दोलन सामान्य विद्यार्थी प्रदर्शन मात्र नभई योजनाबद्ध राजनीतिक अभियान भएको आरोप लगाइन्।

भारतमा हालै विद्यार्थी नेतृत्वमा भएका विरोध प्रदर्शनबारे टिप्पणी गर्न उनले अस्वीकार गरिन्। साथै, बङ्गलादेशमा प्रभावकारी रूपमा प्रतिबन्धमा परेको आफ्नो अवामी लिग पार्टीमार्फत स्वदेश फर्किएपछि पुनः सक्रिय राजनीति गर्ने वा नगर्नेबारे पनि स्पष्ट जवाफ दिइनन्।

उनले आफ्नो लक्ष्य सत्ता प्राप्ति नभई जनताको सेवा रहेको बताइन्। आन्दोलनका क्रममा ज्यान गुमाएका सबै परिवारप्रति सहानुभूति रहेको उल्लेख गरे पनि उनले माफी माग्न अस्वीकार गरिन्।

आन्दोलनका क्रममा सरकारले लिएका निर्णयप्रति पछुतो लागेको हो वा होइन भन्ने प्रश्नमा उनले राज्यका निर्णय कुनै एक व्यक्तिले मात्रै नगर्ने भएकाले सम्पूर्ण परिस्थितिलाई अलग गरेर मूल्याङ्कन गर्न नमिल्ने प्रतिक्रिया दिइन्।

सुनसरी जिल्लाको देवागञ्ज गाउँपालिकास्थित कप्तानगञ्जमा हालै भएको झडपको घटनाप्रति नेपाली कांग्रेस, सनातन हिन्दुराष्ट्र स्थापना महाअभियानको केन्द्रीय समन्वय समितिले गहिरो दुःख व्यक्त गरेको छ।

समन्वय समितिका संयोजक शंकर भण्डारीद्वारा जारी प्रेस वक्तव्यमा घटनाको निष्पक्ष छानबिन गर्न माग गरिएको छ। उनले नागरिकको ज्यान जाने र गोली चलाउनुपर्ने अवस्था कसरी सिर्जना भयो भन्दै गम्भीर प्रश्न उठाएका छन्। राज्य पक्षबाट सुरक्षा प्रबन्ध गर्न र संयमित भएर झडप नियन्त्रण गर्न चुक भएको देखिएको उल्लेख गर्दै घटनाको स्वच्छ र निष्पक्ष छानबिन गर्न उनको माग छ। साथै, शान्ति सुव्यवस्था कायम गर्न विशेष भूमिका खेल्न सरकारसँग आग्रह गरिएको छ ।

साउने सोमबारको पावन अवसरमा बोलबम यात्राका लागि निस्केका हिन्दू धर्मावलम्बी युवाहरूमाथि भएको आक्रमण र डिजे बजाउने विषयलाई लिएर भएको हिंसात्मक घटनाले सनातन हिन्दू आस्थामाथि आघात पुगेको वक्तव्यमा उल्लेख छ।

भण्डारीले धार्मिक आस्थामाथिको आक्रमण कुनै पनि हिसाबले स्वीकार्य नहुने जनाउँदै हिन्दूहरूको शान्तिपूर्ण धार्मिक अभ्यासलाई रोक्ने र आस्था परम्परामाथि प्रहार गर्ने प्रयास स्वीकार्य नभएको बताएका छन्। नेपाल सनातन धर्म र संस्कार बाहुल्य देश भएको र आपसी सद्भाव कायम राख्नु सबैको साझा दायित्व भएकोमा उनको जोड छ।

प्रेस वक्तव्य हेर्नुस्

पछिल्लो गणनाअनुसार नेपालमा बाघको सङ्ख्या ४२९ पुगेको छ। विश्व बाघ दिवसका अवसरमा आज कृषि, वन तथा पर्यावरण मन्त्रालयले बाघको पछिल्लो गणना सार्वजनिक गरेको हो।

कृषि, वन तथा पर्यावरणमन्त्री गिता चौधरीले सार्वजनिक गरेका २०८२ को गणनाअनुसार कुल बाघको सङ्ख्या मुलुकभर ४२९ पुगेको हो।

पछिल्लो गणनाअनुसार चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जमा १४५, बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज ११२, पर्सा राष्ट्रिय निकुञ्जमा ७१, बाँके राष्ट्रिय निकुञ्जमा ५१ र शुक्लाफाँटा राष्ट्रिय निकुञ्जमा ५० बाघ छन्।

पछिल्ला दिनमा संरक्षण क्षेत्र र बासस्थानमा भएको सुधार, सिकार प्रजातिको वृद्धिलगायतका आधारमा बाघको सङ्ख्या थपिएको बताइएको छ।

नेपालमा प्रायः चार वर्षमा बाघ गणना गरिन्छ। सन् २०२२ को बाघ गणनाअनुसार मुलुकमा बाघको सङ्ख्या ३५५ थियो।

सन् २०२२ को गणनाअनुसार सबैभन्दा बढी बाघ चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जमा १२८, त्यसपछि बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जमा १२५, पर्सा राष्ट्रिय निकुञ्जमा ४१, शुक्लाफाँटा राष्ट्रिय निकुञ्जमा ३६ र बाँके राष्ट्रिय निकुञ्जमा २५ बाघ थिए।

मन्त्रालयले २००९ देखि हरेक चार वर्षमा बाघ गणना गर्दै आएको छ। नेपालमा बाघको सङ्ख्या सन् २०१० मा १२१, सन् २०१४ मा १९८ र २०१८ मा २३५ रहेको थियो।

प्रत्येक वर्ष जुलाई महिनाको २९ मा बाघ दिवस मनाइन्छ। सन् २०१० मा रूसको सेन्ट पिटर्सबर्गमा भएको बाघ शिखर सम्मेलनको घोषणासँगै यो दिवस मनाउन थालिएको हो।

तत्कालीन समयमा बाघको सङ्ख्या तीव्र रूपमा घट्दै गएको अवस्थालाई रोक्न र तिनको प्राकृतिक बासस्थानको संरक्षण गर्ने उद्देश्यले दिवस मनाउन लागिएको हो।

बाघ स्वस्थ पारिस्थिकीय प्रणालीको सूचक र प्राकृतिक खाद्य शङ्खलाको उच्च तहमा रहेको महत्त्वपूर्ण प्रजाति हो।

अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले सुनसरी घटना समाधानका लागि प्रधानमन्त्रीले विशेष पहल जारी राखेका बताएका छन्।

केही दिनदेखि अशान्त रहेको सुनसरी घटनाको सन्दर्भमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का उपसभापति स्वर्णिम वाग्लेले बुधबार बिहान सिंहदरबारमा सर्वदलीय बैठकमा सरकारको तर्फबाट सहभागी हुँदै उनले यस्तो धारणा राखेका हुन्।

सुनसरीमा घटेको दुःखद् दुर्घटना र त्यसपछि उत्पन्न परिस्थितिलाई समाधान गर्न प्रधानमन्त्रीले पर्याप्त पहल लिइरहेका उनको भनाइ छ।

‘सुनसरीमा सामाजिक सद्भाव कायम गर्न, सुरक्षा प्रबन्ध चुस्त राख्न, दुःखद् घटनाका पीडित परिवारलाई क्षतिपूर्ति तथा घाइतेको उपचारलगायतका विषयमा प्रधानमन्त्रीज्यू अत्यन्तै गम्भीर हुनुहुन्छ’, अर्थमन्त्रीले सर्वदलीय बैठकमा भने, ‘उहाँकै समन्वयमा सरकारले यथेष्ट पहल लिइरहेको छ। राजनीतिक दलहरूले लिएको पहलकदमीलाई सरकारले सकारात्मक रूपमा लिएको छ।’

सुनसरी घटनामा स्थिति सामान्यीकरण गर्न र सुरक्षा व्यवस्थाको प्रत्याभूति गर्न सरकारले आवश्यक समन्वयमा प्रयत्न गरिरहेको पनि उनले राजनीतिक दलको नेतृत्वलाई अवगत गराए।

सर्वदलीय बैठकमा उठेका विषय प्रधानमन्त्रीलाई अवगत गराउने भन्दै उनले सबैको प्रयत्नमा साझा समाधान खोजिनुपर्नेमा जोड दिए।

गायक सुमन सरगमले नयाँ गीत ‘आफ्नो बनाई लैजाउ’ सार्वजनिक गरेका छन्। काठमाडौंमा आयोजित एक कार्यक्रमका बीच यो गीतको भिडियो सार्वजनिक गरिएको छ।

चर्चित गायकद्धय राजेशपायल राई र यश कुमारले संयुक्त रूपमा ‘आफ्नो बनाई लैजाउ’ को भिडियो सार्वजनिक गरेका हुन्। ‘राई इज किङ’ उपनामले परिचित गायक राजेश पायलले आफूले खोजी प्रतिभाको नामक रियालिटी शोको निर्णायक हुँदा भेटेको एक सुन्दर प्रतिभा सुमन सरगम भएको बताए। आज सार्वजनिक गीतमा गायनसँगै सुमनले अभिनय पनि साह्रै राम्रो गरेको देख्दा खुशी लागेको सुनाए।

यता, अर्का गायक यश कुमारले सुमनलाई आफुले उ पहिलो पटक काठमाडौं आउँदा भेटेको बताए। ठमेलको एक रेष्टुरेन्टमा पहिलो पटक भेट्दा गाउँबाट आएको एक सामान्य युवा जसको काठमाडौंमा कोही थिएन। मलाई दाइ मेरो लागि बस्ने ठाउँ र जागीरको व्यवस्था गरिदिन भनेपछि उसको गायन कला देखेर सहयोग गरेको स्मरण गरे। त्यो भाइको अहिले निकै उन्नति भएको देख्दा खुशी लाग्छ।

सुमन र गायिका मेलिना राईको स्वर रहेको गीतमा सन्तोष सुनारको शब्द तथा संगीत छ। होरिजन रेकर्डिङ स्टुडियोमा रेकर्डिङ गरिएको गीतमा याकुभ तामाङ म्युजिक प्रोड्युसर तथा रेशम गदालको मिक्सिङ/मास्टरिङ छ। शान थापाको निर्देशनमा निर्माण भएको म्युजिक भिडियोमा गरिमा शर्मासँग गायक सरगम आफैले अभिनय गरेका छन्।

सार्वजनिक गीतको भिडियोमा अर्जुन तिवारीको छायांकन, मिलन विश्वकर्माको कलर, विवेक सुनारको सम्पादन र रोशन विश्वकर्माको कोरियोग्राफी रहेको छ। यो म्युजिक भिडियो गायक सुमन सरगमले आफ्‌नै अफिसियल युट्युव च्यानलबाट सार्वजनिक गरेका हुन्।

पूर्व शिक्षामन्त्री सुमना श्रेष्ठले सुनसरीको देवानगञ्ज घटनापछि धार्मिक असहिष्णुता फैलिन नदिन सबै राजनीतिक दल, नागरिक समाज र जनप्रतिनिधि एकजुट हुनुपर्ने बताएकी छन्।

सामाजिक सञ्जालमार्फत भिडियो सन्देश जारी गर्दै श्रेष्ठले फरक–फरक राजनीतिक दलमा रहे पनि वर्तमान परिस्थितिमा सबैले साझा जिम्मेवारी निर्वाह गर्नुपर्ने बताइन्।

उनले भनिन्, ‘फरक पार्टीका हौँला तर अहिलेको अवस्थामा हामी सबै जना एक ठाउँमा आउनै पर्छ। आफ्नो पार्टी संगठन, सामाजिक सञ्जाल वा सामाजिक पूँजी जुनसुकै माध्यम प्रयोग गरेर भए पनि यो धार्मिक असहिष्णुतातर्फ जान दिनु हुँदैन।’

श्रेष्ठले घटनालाई धार्मिक रंग दिएर समाजलाई विभाजित गर्ने प्रयास भइरहेको उल्लेख गर्दै त्यस्ता गतिविधि रोक्न सबै पक्ष एकजुट हुनुपर्ने बताइन्। उनले सरकारलाई घटनाको निष्पक्ष छानबिन गर्न र भविष्यमा यस्ता घटना दोहोरिन नदिन आग्रह गर्दै धार्मिक तथा सामाजिक सद्भाव कायम राख्ने जिम्मेवारी सरकारसँगै सबै नागरिकको भएको बताइन्।

उनले नागरिक अगुवा, धार्मिक गुरु तथा स्थानीय, प्रदेश र संघीय तहका जनप्रतिनिधिलाई सामाजिक र धार्मिक सहिष्णुता कायम राख्न सक्रिय भूमिका खेल्न अपिल गर्दै अहिलेको अवस्थालाई राजनीतिक फाइदा–बेफाइदाको दृष्टिले नहेरी सामाजिक एकता जोगाउने दिशामा काम गर्नुपर्ने बताएकी छिन्।

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का सभापति रवि लामिछानेले प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले आफूले गर्नुपर्ने काम गरिरहेका बताएका छन्।

बुधबार बसेको सर्वदलीय बैठकपछि सञ्चारकर्मीसँग कुराकानि गर्दै उनले प्रधानमन्त्री र गृहमन्त्रीले काम गरिरहेको बताएका हुन्।

‘प्रधानमन्त्रीले आफ्नो भावना, आफ्नो धारणा, प्रधानमन्त्रीले आफूले गर्नुपर्ने काम गरिरहनुभएको छ, गर्नुहुन्छ। गृहमन्त्रीले आफ्नो गर्ने काम गरिरहनुभएको छ, गर्नुहुन्छ’, उनले भने,‘हामी कुनै पनि घटनालाई सुरुवात हुने बित्तिकै त्यसको निष्कर्षमा पुग्नुपर्ने छैन।’

अहिले एक अर्कालाई आरोप लगाउने बेला नरहेको बताउँदै उनले शान्ति सुव्यवस्था कायम गर्ने सबैको दायित्व रहेको बताए।

उनले भने,‘पहिलो हाम्रो दायित्व भनेको शान्ति सुव्यवस्था कायम गर्ने हो, सद्भाव कायम गर्ने हो। अहिले हामीले आरोप प्रत्यारोप, चर्का कुरा, कसले गल्ती गर्यो, कसले ठिक गरेन, कसले बोल्यो, कसले बोलेन, कसले कति बजेर कति मिनेटमा बोल्यो, कसले कति बजेर कति मिनेट ढिला बोल्यो, हामी यहाँ जाने होइन।’

यस्तै, उनले सबैले आजको संवेदनशीलता बुझ्नुपर्ने भन्दै सामाजिक सद्भाव नभड्कियोस् भन्ने हिसाबले सोच्नुपर्ने बताए।

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का सभापति रवि लामिछानेले सुनसरी घटनामा सबै राजनीतिक दलहरुका तर्फबाट साझा अपिल जारी गरिने बताएका छन्।

बुधबार बसेको सर्वदलीय बैठकपछि सञ्चारकर्मीसँग कुराकानि गर्दै उनले राजनीतिक दलका रूपमा एउटा जिम्मेवार ढंगले अगाडि बढ्ने प्रयासस्वरूप बसेको बताए।

उनले भने,‘सबैको तर्फबाट एउटा संयुक्त अपिल पनि चाँडै आउँदैछ। त्यो अपिलले पनि अझ धेरै कुरा बताउने भएको हुनाले यसै ढंगले बुझ्न अनुरोध गर्छु।’

यस्तै उनले सरकारले गर्ने काम आफ्नो ढंगले गरि रहेको बताएका छन्। गृह प्रशासनले पनि आफ्नो फिल्डमा काम गरिरहेको बताउँदै उनले सरकारबारे समीक्षा गर्नुपर्ने र अवधारणा बनाउनुपर्ने स्थिती नआएको बताए।

विभिन्न परिस्थितिहरू आउँदाखेरि विगतमा पनि राजनीतिक दलहरू जिम्मेवार भएर एक ठाउँमा उभिएर आफ्ना धारणाहरू राख्ने र सरकारलाई आवश्यक परे ध्यानाकर्षण गराउने गरेको बताउदै उनले यो परम्परालाई निरन्तरता दिनुपर्ने बताए।

‘कुनै पनि परिस्थिति आउँदा, विशेष गरेर कुनै पनि साम्प्रदायिक किसिमका गतिविधिहरू, एउटा सम्प्रदायले अर्को सम्प्रदाय प्रति घृणा, द्वेष, आक्रमण हुने किसिमका गतिविधिहरू हुँदा सबैलाई घाटा हुन्छ, देश सबैको हो,’उनले भने, ‘राजनीतिक रूपमा हामीले लड्ने मैदान फरक छन्, तर यस किसिमका घटनाहरू हुँदाखेरि हामी एकै ठाउँमा उभिनुपर्छ भन्ने कुराको जुन महसुस हामी सबै राजनीतिक दलहरूले गर्यौँ, यसको सन्देश पनि यही हो।’