१५ शय्याको नगर अस्पतालबाट ५० शय्याको प्रादेशिक अस्पतालमा स्तरोन्नति भएको कटारी अस्पतालले शल्यक्रिया सेवा सुरु गरेको छ।

अस्पतालले सेवा विस्तारकै क्रममा आगामी वैशाख १५ गतेदेखि आफ्नै फार्मेसी समेत सञ्चालन गर्ने तयारी थालेको छ।

अस्पतालका प्रमुख मेडिकल सुपरिटेन्डेन्ट (मेसु) डा. गौरव शाहका अनुसार हाल अस्पतालमा दैनिक ५ सय जनासम्म सेवाग्राहीले उपचार सेवा लिइरहेका छन्।

शल्यक्रिया सेवा सुरु भएको दुई महिनाको अवधिमा १० वटा एपेन्डिसाइटिस, ७ वटा हर्निया, २ वटा पाइल्स, २ वटा फिस्टुला र ३ वटा स्तनको गाँठोसहित विभिन्न साना-ठूला शल्यक्रिया सफलतापूर्वक सम्पन्न भइसकेका छन्।

‘प्रादेशिक अस्पतालमा स्तरोन्नति भएसँगै हामीले विशेषज्ञ चिकित्सक र आधुनिक उपकरणको व्यवस्था गरी सेवालाई प्रभावकारी बनाएका छौं,’ मेसु डा. शाहले भने, ‘अहिले अस्पतालमा एपेन्डिसाइटिसदेखि हाइड्रोसिल र अन्य सामान्य शल्यक्रियाहरू नियमित रूपमा भइरहेका छन्।’

शल्यक्रियाका लागि डा. केशरी साह र एनेस्थेसियोलोजिस्ट डा. सुरेश साहको टोली परिचालन गरिएको छ।

बिरामीले बजारका निजी मेडिकलमा महँगोमा औषधि किन्नुपर्ने बाध्यता अन्त्य गर्न अस्पतालले वैशाख १५ देखि २४सै घण्टा खुल्ने गरी आफ्नै फार्मेसी सञ्चालन गर्न लागेको हो।

यसका लागि अस्पतालले इच्छुक औषधि व्यवसायीहरूसँग आवेदन माग गरिसकेको छ। फार्मेसी सञ्चालकले बजारको तुलनामा सस्तो र गुणस्तरीय औषधि उपलब्ध गराउनुपर्ने सर्त राखिएको छ।

अस्पतालले हाल २७८ प्रकारका औषधि वितरण गर्दै आएकोमा अब त्यसलाई बढाएर ६०० पुर्‍याउने लक्ष्य राखेको छ। साथै, सबैले देख्ने गरी औषधिको मूल्यसूची होर्डिङ बोर्डमा राख्नुपर्ने अनिवार्य व्यवस्था समेत गरिएको छ।

यसअघि सामान्य उपचारका लागि पनि मिर्चैया, धरान वा विराटनगर धाउनुपर्ने कटारी क्षेत्रका बासिन्दालाई स्थानीयस्तरमै विशेषज्ञ सेवा सुरु भएपछि ठूलो राहत मिलेको छ।

राष्ट्रिय गौरवको आयोजना मदन भण्डारी राजमार्ग विस्तारका लागि सडक सीमाभित्र पर्ने १३ हजार ८३४ वटा रुख कटानको कार्य सम्पन्न भएको छ।

राजमार्ग योजना कार्यालय दमकका अनुसार सुनसरी, मोरङ, झापा र इलामका सामुदायिक तथा सरकारी वन क्षेत्रका रुखहरू हटाइएको हो।

सडकको भोगाधिकारका लागि माग गरिएको कुल ५०.८४३ हेक्टर क्षेत्रफलमा रहेका सबै रुख काटिसकिएको योजना कार्यालयकी इन्जिनियर स्वस्तिका भट्टराईले जानकारी दिए।

सबैभन्दा बढी सुनसरी जिल्लामा ५ हजार ५०० रुख काटिएका छन्। यस्तै, इलाममा ३ हजार ३६६, झापामा २ हजार ८०५ र मोरङमा २ हजार १६३ रुख कटान गरिएको छ।

सडक रेखाङ्कनभित्रका रुख काटिएसँगै हाल तिनको घाटगद्दी र नम्बरिङ गर्ने कार्यलाई तीव्रता दिइएको इन्जिनियर भट्टराईले सुनाए।

मोरङ जिल्लामा नम्बरिङको काम पूरा भए पनि सम्बन्धित डिभिजन वन कार्यालयलाई बुझाउन बाँकी रहेको कार्यालयले जनाएको छ।

हाल सुनसरीको झण्डा चोकदेखि झापाको बाहुनडाँगीस्थित पाटापुरसम्मको १३५.२९ किलोमिटर सडकखण्ड निर्माणाधीन अवस्थामा छ।

त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा मुटुको धड्कन अचानक बन्द हुने अवस्थामा प्राथमिक उपचारका लागि ‘अटोमेटेड एक्सटर्नल डफिब्रुलेटर’ (एईडी) मेसिन जडान गरिएको छ।

दक्षिण एसियाली स्वास्थ्य समुन्नति कार्यक्रम (हाप्सा) नेपालले विमानस्थलसँगको सहकार्यमा बिहीबार उक्त मेसिन जडान गरेको हो।

आपत्कालीन स्वास्थ्य सेवा सुदृढीकरण गर्ने उद्देश्यले विमानस्थलको अन्तर्राष्ट्रिय प्रस्थान क्षेत्रमा यो मेसिन राखिएको छ। मुटुको धड्कन अचानक रोकिने अवस्थामा विद्युतीय झड्कामार्फत धड्कनलाई पुनः सुचारु गर्न यो मेसिन प्रयोग गरिन्छ।

हाप्सा नेपालका संस्थापक डा. रामु खरेलका अनुसार विश्वभर नै मुटुको धड्कन अचानक बन्द हुने समस्या प्रमुख स्वास्थ्य चुनौतीका रूपमा रहेको छ।

विमानस्थल जस्तो व्यस्त ठाउँमा यस्तो आपत्कालीन अवस्था आइपर्दा एईडी मेसिनले यात्रुको ज्यान जोगाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने उनले बताए।

यो मेसिन तालिम प्राप्त व्यक्तिले मात्र नभई साधारण नागरिकले पनि सहजै प्रयोग गर्न सक्ने गरी डिजाइन गरिएको छ।

मेसिनमा निर्देशन र ‘क्यूआर’ कोड समावेश गरिएकाले आपत्कालीन अवस्थामा प्रयोग गर्ने विधि भिडियोमार्फत तुरुन्त हेरेर सिक्न सकिने हाप्सा नेपालले जनाएको छ।

हाप्सा नेपालले यसअघि सशस्त्र प्रहरी बलका दुई हजारभन्दा बढी जनशक्तिलाई आकस्मिक उपचार विधि (सीपीआर) तालिम दिइसकेको छ।

संस्थाले विद्यालयहरूमा तालिम सञ्चालन गर्नुका साथै शिक्षा मन्त्रालयको पाठ्यक्रममा आकस्मिक उपचारसम्बन्धी विषय समावेश गर्न समेत पहल गरिरहेको छ।

बर्खास्त भएका श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री दिपक साहकी श्रीमती जुनु श्रेष्ठले सरकारको निर्णयप्रति आपत्ति जनाएकी छन् । उनले आफूलाई नसोधी नै बर्खास्त गर्नु सुशासनको पक्ष नहरेको टिप्पणी गरेकी छन् । उनले आफ्नो योग्यताका बारेमा थाहा नभएर पनि यस्तो निर्णय भएको हुनसक्ने भन्दै झण्डै सात मिनेट लामो आफ्नो धारणा राखेकी छन् ।

कुनै सोधखोज बिनै कारबाही गरिनु नै सुशासन हो भने सुशासन भनेको के हो सोच्ने बेला भयो भन्दै आफ्नो धारणा राखेकी छन् । उनले सार्वजनिक गरेको भिडियोमा जुनुले राखेको धारणा पढ्नुहोस् ।

जुनु श्रेष्ठको भनाइ

हालै आइरहेको स्वास्थ्य बीमा बोर्डमा मेरो पुनर्नियुक्तिको कुराको बारेमा प्रष्ट रूपमा आफ्नो कुरा राख्न चाहन्छु । यहाँ र मेरो पृष्ठभूमि थाहा नभएर पनि नानाथरि कुराहरू उठिरहेको हुन सक्छ भन्ने लागेर म त्यसबारे पनि केही भन्न चाहन्छु ।

म टिचिङ हस्पिटल, त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट अप्टोमेट्रीमा स्नातक पढेको हुँ । त्यस विषयमा स्नातक तहमा म त्यहाँको स्वर्ण पदक विजेता थिएँ । त्यसपछि मैले अस्पतालमा काम गरेँ, क्लिनिकमा पनि काम गरेँ । त्यस लगत्तै मैले फेरि जनस्वास्थ्यमा स्नातकोत्तर गरेँ, जसमा पनि म स्वर्ण पदक विजेता नै हुँ ।

सोपश्चात मैले मातृ तथा बाल स्वास्थ्य र प्रजनन स्वास्थ्य सम्बन्धित विभिन्न संस्थाहरूमा काम गरेँ । कोभिड सम्बन्धित कामहरू पनि गरेँ ।

२०२० मा म युके सरकारको छात्रवृत्तिबाट लन्डन स्कूल अफ इकोनोमिक्स एन्ड पोलिटिकल साइन्स र लन्डन स्कूल अफ हाइजिन एन्ड ट्रपिकल मेडिसिनमा अध्ययन गर्न गएँ ।

मैले त्यहाँ स्वास्थ्य नीति, योजना र वित्तमा एमएससी अध्ययन गरेँ । त्यस क्रममा मैले विभिन्न देशका स्वास्थ्य प्रणालीहरूको अध्ययन गरेँ।

मैले परामर्शदाताका रूपमा थाइल्याण्डको स्वास्थ्य प्रणाली मूल्याङ्कन गरेको छु । त्यसैगरी अक्सफोर्ड विश्वविद्यालयसँग मिलेर कोभिड अनुसन्धान पनि गरेको छु । मेरो दुवै स्नातकोत्तर अध्ययनका थेसिसहरूमा स्वास्थ्य बीमा सम्बन्धी अनुसन्धान गरेको छु । नेपाल फर्किएपछि पनि म यस विषयमा पठनपाठन गराइरहेको छु ।

स्वास्थ्य बीमा बोर्डमा मेरो नियुक्ति २०८० मङ्सिरमा भएको हो । त्यहाँ मैले आफूले पढेको र अध्ययन गरेको कुरा कार्यान्वयन गर्न सक्छु भन्ने सोचेको थिएँ । त्यहाँ काम गर्दा धेरै राजनीतिक कुराहरू पनि आए । म युवा थिएँ र त्यतिबेला गर्भवती पनि थिएँ । पछि म फेरि लन्डन गएँ । त्यहाँ बस्दा बोर्डको बैठकमा उपस्थित हुन सकिनँ । तर मैले पूर्ण रूपमा जानकारी गराएर नै अनुपस्थित भएको थिएँ ।

पहिला तीनवटा बैठकमा मैले अनलाइन सहभागी भएर आफ्नो राय दिएको थिएँ । चौथो बैठकमा प्राविधिक समस्याका कारणले म्युट भएर बोल्न पाइनँ । पछि हरेक बैठकमा मैले आफ्नो अनुपस्थितिको कारण जानकारी गराएँ । तर पछि इमेल संवाद पनि रोकियो।

नेपाल फर्किएपछि (म फर्केको करिब १०० दिन पनि पुगेको छैन), मैले पुनः निरन्तरता दिन इच्छा व्यक्त गरेँ । वेबसाइटमा पनि मेरो नाम बोर्ड सदस्यका रूपमा कायम थियो । त्यसैले मैले अझै योगदान गर्न सक्छु भन्ने सोचेर आफ्नो रुचि देखाएको थिएँ ।

म अहिले विश्व स्वास्थ्य संगठनको नागरिक समाज आयोगको स्टीयरिङ कमिटी सदस्य पनि हुँ । मैले विश्व स्वास्थ्य सभा र कार्यकारी बोर्ड बैठकमा आफ्नो कार्यालयको प्रतिनिधित्व गर्दै आएको छु । त्यहाँ म आँखा स्वास्थ्यको वकालत गर्दै आएको छु । मैले घरेलु स्वास्थ्य वित्तसम्बन्धी प्रस्तावमा पनि मन्त्रालयलाई सुझाव दिएको थिएँ ।

मेरो काम, जागिर (वयद)ले मलाई आवश्यक सबै दिएको छ । तर मेरो रुचि वित्त र अर्थशास्त्रमा भएकाले म यस क्षेत्रमा योगदान दिन चाहन्छु ।

मलाई बोर्ड बैठकमा बोलाइयो र म गएँ । तर अहिले भइरहेको घटनामा मेरो पतिलाई जोडिनु उचित होइन । हामीले समाजमा महिलाहरू सधैँ कसैको सहारामा मात्र अगाडि बढ्छन् भन्ने सोच हटाउनुपर्छ । अहिले पनि यस्तो सोच हाम्रो समाजमा छ ।

अन्त्यमा, बिनाकुनै स्पष्टीकरण पदमुक्त गरिनु र मलाई सोधनी पनि नहुनु दुःखद छ । यदि यसलाई नै सुशासन भनिन्छ भने, सुशासन के हो भन्ने पुनः सोच्नुपर्ने अवस्था आएको छ ।

काठमाडौंको मुख्य नाका नागढुङ्गास्थित सुरुङमार्ग प्रयोग गर्ने सवारी साधनका लागि सरकारले महसुल दर सार्वजनिक गरेको छ।

भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयले बिहीबार राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गर्दै सुरुङमार्ग उपभोग गरेबापत तिर्नुपर्ने दस्तुर तोकेको हो।

नेपाल सरकार मन्त्रिपरिषद्ले सडक बोर्ड ऐन, २०५८ को दफा ६ को उपदफा (१) ले दिएको अधिकार प्रयोग गरी यो शुल्क निर्धारण गरेको हो।

गत साउन २६ गतेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले गरेको निर्णयका आधारमा बिहीबार राजपत्रमा दररेट प्रकाशित गरिएको मन्त्रालयले जनाएको छ।

नयाँ दरअनुसार कार, भ्यान, पिकअप, ट्याक्टर, माइक्रो बस र अन्य हलुका सवारी साधनले काठमाडौं प्रवेश गर्दा ६५ रुपैयाँ र बाहिरिँदा ६० रुपैयाँ तिर्नुपर्नेछ।

यस्तै मिनी बस, मिनी टिपर र मिनी ट्रकका लागि प्रवेश शुल्क ११५ रुपैयाँ र बाहिरिने शुल्क ८० रुपैयाँ तोकिएको छ।

ठूला सवारी साधनतर्फ बस र सिङ्गल रियर एक्सल भएका ट्रकका लागि काठमाडौं प्रवेश गर्दा २६० रुपैयाँ र बाहिरिँदा २०० रुपैयाँ शुल्क लाग्नेछ।

भारी उपकरण र मल्टी एक्सल भएका ट्रक वा सवारी साधनका हकमा भने ६०० रुपैयाँ प्रवेश शुल्क र २५० रुपैयाँ बाहिरिने शुल्क निर्धारण गरिएको छ।

काठमाडौंको नागढुङ्गामा गरिएको जाँचका क्रममा लागुपदार्थ सेवन (लापसे) गरी सवारी साधन चलाउने ६ जना चालक पक्राउ परेका छन्।

काठमाडौं उपत्यका ट्राफिक प्रहरी कार्यालयले बिहीबार गरेको चेकिङमा सार्वजनिक यातायात र मालवाहक ट्रकका चालकहरू ‘लापसे’ को अवस्थामा फेला परेका हुन्।

पक्राउ पर्नेहरूमा चार जना ट्रक चालक, एक जना सार्वजनिक बसका चालक र एक जना माइक्रोबसका चालक रहेका छन्।

नेपाल प्रहरी अस्पतालको प्राविधिक टोली, लागुऔषध नियन्त्रण ब्युरो र ट्राफिक प्रहरी प्रभाग नागढुङ्गाको संयुक्त टोलीले नागढुङ्गा चेकपोस्टमा उनीहरूको स्वास्थ्य परीक्षण गरेको थियो।

नियन्त्रणमा लिइएका सबै चालकहरूलाई थप अनुसन्धान र कानुनी कारबाहीका लागि प्रहरी प्रभाग नागढुङ्गा पठाइएको ट्राफिक प्रहरीले जनाएको छ।

ट्राफिक प्रहरीले सवारी चलाउँदा चालकले मादक पदार्थ वा लागुपदार्थ सेवन गरेको शंका लागेमा तत्काल प्रहरीको हटलाइन नम्बर १०० वा ट्राफिक कन्ट्रोल रुमको १०३ मा खबर गर्न यात्रुहरूलाई आग्रह गरेको छ।

प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा मन्त्रीको जिम्मेवारीबाट दिपक साहलाई बर्खास्त गरेपछि साह पत्नीले गुनासो गरेकी छन् ।

उनले आफ्नो श्रीमानमाथि अन्याय भएको भन्दै सामाजिक सञ्जालबाट आफ्नो धारणा राखेकी छन् ।

श्रममन्त्रीले आफ्नो पत्नी जुन श्रेष्ठलाई स्वास्थ्य मन्त्रालय अन्तरगतको स्वास्थ्य बिमा बोर्डमा थमौति गराएको आरोप लगाइएको छ । उनले स्वास्थ्य बिमा बोर्डमा आफ्नो निरन्तरतालाई लिएर श्रीमानलाई जोड्नु आवश्यक नभएको टिप्पणी गरेकी छन्।

श्रीमान र आफूसँग एकपटक पनि स्पष्टीकरण नसोधि कारबाही गरिएको गुनासो गर्दै उनले यो सुशासन नभएको टिप्पणी गरिन ।

उनले भिडियोमार्फत आफ्नो काम र योग्यताको फेहरिस्ता सुनाएकी छन्।

कञ्चनपुरको कृष्णपुर नगरपालिकामा जिप दुर्घटना हुँदा दुई जनाको घटनास्थलमै मृत्यु भएको छ भने छ जना घाइते भएका छन्।

आज साँझ करिब ६ः०५ बजे कृष्णपुर नगरपालिका–१ कुमगडाको भित्री कच्ची सडकमा से १ ज २९० नम्बरको जिप अनियन्त्रित भई अन्दाजी ५० मिटर तल खसेको जिल्ला प्रहरी कार्यालय कञ्चनपुरका प्रहरी निरिक्षक वीरेन्द्र थापाले जानकारी दिए।

दुर्घटनाको जानकारी प्राप्त हुनासाथ प्रहरी टोली घटनास्थलमा पुगेको थियो।

दुर्घटनामा कृष्णपुर नगरपालिका–१ का अन्दाजी ६० वर्षीय नन्दराम पार्की र सोही स्थानकी ६२ वर्षीया कलावती देवी बोहराको घटनास्थलमै मृत्यु भएको प्रहरीले जनाएको छ।

जिपमा चालकसहित आठ जना सवार थिए। दुर्घटनामा चालक २४ वर्षीय अर्जुन साउद गम्भीर घाइते भएका छन्। साउदको टाउको तथा शरीरमा गम्भीर चोट लागेको प्रहरीले जनाएको छ।

त्यसैगरी ३५ वर्षीया धनसरी बोहरा, १३ वर्षीया सरिता बोहरा, १५ वर्षीया भावना पार्की, १४ वर्षीया रेश्मा घटाल र भिमदत्त नगरपालिका तिल्केनीकी ५० वर्षीया गंगा बिष्ट घाइते भएका छन्। उनीहरूको अवस्था मध्यम रहेको बताइएको छ।

घाइतेहरूलाई कृष्णपुर नगरपालिकाको एम्बुलेन्समार्फत उपचारका लागि धनगढी, कैलाली पठाइएको प्रहरीले जनाएको छ।

नेपाल ‘ए’ क्रिकेट टोलीले तीन देशसँग खेल्ने एक दिवसीय खेलको खेलतालिका नेपाल नेपाल क्रिकेट सङघ (क्यान)ले आज सार्वजनिक गरेको छ ।

विज्ञप्तिमार्फत सार्वजनिक उक्त तालिकाअनुसार नेपालले ओमान, स्कटल्यान्ड र अमेरिकासँग समान दुई–दुई खेल खेल्ने छ । यही अप्रिल २२ देखि आगामी मे ११ तारीखसम्म सञ्चालन हुने उक्त खेल माथिल्लो मुलपानी क्रिकेट मैदानमा हुने जनाइएको छ ।

क्यानले सार्वजनिक गरेको खेलतालिका अनुसार नेपाल ‘ए’ ले पहिलो खेल ओमानसँग खेल्ने छ । ओमानसँगको दुई खेल अप्रिल २२ र २४ तारिखमा हुनेछ । त्यसैगरी मे ६ र ९ तारिखमा स्कटल्यान्डसँग खेल्ने र मे ७ र ११ मा अमेरिकासँग खेल्ने विज्ञप्तिमा उल्लेख छ ।

चितवनको माडी नगरपालिकामा एक युवतीको दुर्घटनाबाट मृत्यु भएको छ। मृत्यु हुनेमा माडी नगरपालिका-८ खरकट्टाकी १८ वर्षीया प्रिति परियार रहेकी छिन्।

भरतपुरबाट माडी ठोरीतर्फ जाँदै गरेको बागमती प्रदेश ०६–००१ ख ०२०४ नम्बरको बसले पैदलयात्री परियारलाई घर नजिकै ठक्कर दिएको थियो। जिल्ला प्रहरी कार्यालयका प्रहरी नायब उपरीक्षक रवीन्द्र खनालका अनुसार ठक्करबाट परियारको घटनास्थलमै ज्यान गएको हो।

परियारलाई ठक्कर दिने बसका चालकलाई प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएको छ।

फागुनको अन्तिम सातादेखि झापामा पटक–पटक आएको हावाहुरी र असिनासहितको वर्षाले खेतबारीमा व्यापक क्षति पुर्‍याएको छ। मुख्य खाद्यान्न तथा नगदेबालीका रूपमा रहेको मकैसँगै तरकारी, फलफूल र माहुरीपालनसमेत प्रभावित भएका छन्।

जिल्ला कृषि ज्ञान केन्द्र झापाका प्रमुख सागर विष्टका अनुसार फागुनको अन्तिम सातादेखि चैत दोस्रो सातासम्म मात्रै कृषि क्षेत्रमा रु ३ अर्ब १९ करोड २९ लाख ८२ हजार बराबरको क्षति भएको छ। यसबाहेक रु १ अर्ब ७२ करोड ७३ लाख ७४ हजार ६ सय बराबरको बाली पूर्ण रूपमा नष्ट भएको छ। झापाका १५ वटै पालिकामा क्षति देखिए पनि सबैभन्दा बढी असर मकैबालीमा परेको छ। हावाहुरीसँगै परेको असिनाले बाली थिचिएपछि उत्पादन नउठ्ने अवस्थामा पुगेको किसानहरूको भनाइ छ।

सबैभन्दा प्रभावित क्षेत्रमध्ये बाह्रदशी गाउँपालिका रहेको छ, जहाँ लगाइएको मकैबालीमध्ये करिब ७५ प्रतिशत नष्ट भएको छ। सात वडा रहेको पालिकामा ८४० हेक्टर क्षेत्रफलमा लगाइएको मकैमा ठूलो क्षति पुगेको विष्टले जानकारी दिए।

मकैबालीमा मात्रै रु २७ करोड २७ लाखभन्दा बढीको पूर्ण क्षति भएको छ भने आंशिक क्षति रु ७५ करोड ५७ लाख नाघेको छ। वडागत विवरणअनुसार बाह्रदशी–२ र ३ मा ठूलो क्षेत्रफलमा लगाइएको मकै पूर्ण रूपमा नष्ट भएको छ भने अन्य वडामा पनि उल्लेख्य क्षति पुगेको छ।

बाह्रदशी–१ मा ४३९ हेक्टरमध्ये २५ हेक्टरमा पूर्ण र ३३ हेक्टरमा आंशिक क्षति भएको छ। बाह्रदशी–२ मा ७८० हेक्टरमध्ये ५९६ हेक्टरमा पूर्ण र ५७ हेक्टरमा आंशिक क्षति भएको छ। बाह्रदशी–३ मा ६९३ हेक्टरमध्ये ५१९ हेक्टरमा पूर्ण र ५० हेक्टरमा आंशिक क्षति भएको छ।

त्यस्तै बाह्रदशी–४ मा ५४७ हेक्टरमध्ये २६९ हेक्टरमा पूर्ण र १३३ हेक्टरमा आंशिक क्षति भएको छ। बाह्रदशी–५ मा ९५७ हेक्टरमध्ये १६७ हेक्टरमा पूर्ण र ४०० हेक्टरमा आंशिक क्षति भएको छ। बाह्रदशी–६ मा ६५३ हेक्टरमध्ये २० हेक्टरमा पूर्ण र ६७ हेक्टरमा आंशिक क्षति पुगेको छ। बाह्रदशी–७ मा ५३० हेक्टरमध्ये ३३ हेक्टरमा पूर्ण र १०० हेक्टरमा आंशिक क्षति भएको छ।

मकैपछि तरकारी बालीमा पनि उल्लेख्य असर परेको छ। विभिन्न वडामा साना क्षेत्रफल भए पनि तरकारी नष्ट हुँदा दैनिक आम्दानीमा निर्भर किसान प्रत्यक्ष प्रभावित भएका छन्। बाह्रदशी–१ मा १ हेक्टर, –२ मा २ हेक्टर, –३ मा ५ हेक्टर, –४ मा ३ हेक्टर, –५ मा २ हेक्टर, –६ मा १ हेक्टर र –७ मा २ हेक्टरमा तरकारी बालीमा क्षति पुगेको छ।

असिनासहितको वर्षा र हावाहुरीको दोहोरो प्रभावले किसान मारमा परेको विष्टले बताए। फूल लागेको तथा गोडाइको अवस्थामा रहेका बालीमा असिनाले बढी क्षति पुर्‍याएको उनले उल्लेख गरे। स्थानीय तहहरूले प्रारम्भिक तथ्याङ्क सङ्कलन गरिरहेका छन् भने राहत तथा पुनःस्थापनाका उपायबारे छलफल सुरु भएको छ।

धान उत्पादनमा आत्मनिर्भरता हासिल गर्ने उद्देश्यसहित धनुषाको हर्दिनाथस्थित राष्ट्रिय धानबाली अनुसन्धान कार्यक्रमले छोटो अवधिमा पाक्ने तथा उच्च उत्पादन दिने धानका विभिन्न जातको परीक्षण सुरु गरेको छ। ‘कोपिया परियोजना’ अन्तर्गत धनुषाको बटेश्वरमा किसानसँगको सहकार्यमा परीक्षण अघि बढाइएको हो।

नेपाल कृषि अनुसन्धान परिषद् (नार्क) की वरिष्ठ वैज्ञानिक डा. पल्लवी सिंहका अनुसार जलवायु परिवर्तनका कारण खेती प्रणालीमा देखिएका चुनौती सम्बोधन गर्न छिटो पाक्ने र उच्च उत्पादन क्षमता भएका धानका जातको खोजी तथा परीक्षण थालिएको हो। “परीक्षण सफल भए उत्पादन वृद्धि मात्र होइन, समयमै बाली भित्र्याउन सकिने भएकाले किसानलाई प्रत्यक्ष लाभ पुग्छ,” उनले बताइन्।

डा. सिंहका अनुसार किसानको अनुभवलाई अनुसन्धानसँग जोड्न बटेश्वरमा प्रत्यक्ष खेतमै धानका बिरुवा रोपिएको छ। परीक्षणमा सहभागी किसानले आफ्नै खेतमा विभिन्न जातका धान रोपेर तिनको वृद्धि, उत्पादन क्षमता तथा रोगप्रतिरोधी अवस्थाको अवलोकन गरिरहेका छन्। किसानका अनुभव, आवश्यकता र प्राथमिकताका आधारमा उपयुक्त जात छनोट गर्ने व्यवस्था गरिएको छ।

अनुसन्धान कार्यक्रम हर्दिनाथका सूचना अधिकारी तथा वरिष्ठ प्राविधिक रवेन्द्रप्रसाद साहका अनुसार हालसम्म छोटो अवधिमा उत्पादन दिने धानमध्ये ‘हर्दिनाथ–१’ प्रमुख जात रहेको छ। उनका अनुसार उक्त जात करिब १०५ दिनमै पाक्छ। “यसभन्दा कम अवधिमा तयार हुने धानको पहिचान गर्ने लक्ष्यसहित परीक्षण अघि बढाइएको छ,” उनले भने।

अनुसन्धान केन्द्रको परिसरका साथै चयन गरिएका किसानका खेतमा समेत विभिन्न धानका जात रोपेर परीक्षण भइरहेको छ। यसले प्रयोगशालामा सीमित अनुसन्धानलाई खेतसम्म विस्तार गर्दै किसानको व्यावहारिक अनुभवलाई अनुसन्धान प्रक्रियामा समेट्ने काम गर्ने विश्वास गरिएको साहको भनाइ छ।

स्थानीय हावापानीअनुकूल, कम पानीमै उत्पादन दिन सक्ने तथा जलवायु परिवर्तनसँग अनुकूलित धानका जात पहिचान गर्न परीक्षणले सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ। साथै, विशेषगरी चैते धानको उत्पादन वृद्धि गर्न जोड दिइएको छ। यसले वर्षभरि धान उत्पादन प्रणाली सुदृढ बनाउने, खाद्य सुरक्षामा टेवा पुर्‍याउने तथा किसानको आम्दानी बढाउन सहयोग पुग्ने विश्वास व्यक्त गरिएको छ। रासस

सरकारले सरकारी कार्यालयको समय बिहान ९ बजेदेखि साँझ ५ बजेसम्म कायम गरे पनि कर्मचारीहरूले त्यसको उल्लङ्घन गरेको पाइएको छ।

बिहान ९ बजे कार्यालय पुगेर हाजिर गर्ने तर दिनभर गायब भई साँझ ५ बजे पुनः हाजिर गर्न पुग्ने करिब एक हजार कर्मचारीलाई राष्ट्रिय सतर्कता केन्द्रले छड्के अनुगमनका क्रममा फेला पारेको हो।

मन्त्रिपरिषद् तथा प्रधानमन्त्री कार्यालयको निर्देशनमा केन्द्रले गत सोमबारदेखि विभिन्न टोली परिचालन गरी दिनहुँ छड्के अनुगमन गरिरहेको छ। केन्द्रका एक अधिकारीका अनुसार सोमबार र मंगलबार मात्रै काठमाडौंका विभिन्न कार्यालयमा अनुगमन गर्दा ठूलो सङ्ख्यामा कर्मचारीले कार्यालय समय पालना नगरेको भेटिएको हो।

‘हामीले गरेको छड्के अनुगमनको क्रममा काठमाडौंका करिब एक हजार कर्मचारी बिहान ९ बजेदेखि साँझ पाँच बजेसम्म कार्यालयमा बसेको वा सेवा दिएको पाइएन,’ ती अधिकारीले भने, ‘बिहानै हाजिरी गर्ने र घर हिँड्ने गरेको देखियो। केही त बिहान आएपछि एकैपटक साँझ ५ बजे पुगी हाजिरी गर्ने गरेको पाइयो।’

केन्द्रले काठमाडौं उपत्यकाभित्रका शिक्षण अस्पताल, कान्ति बाल अस्पताल, वीर अस्पताल, ट्रमा सेन्टर र स्वास्थ्य सेवा विभागमा अनुगमन गरेको थियो। यसका साथै, सिंहदरबारभित्रका विभिन्न मन्त्रालय तथा निकाय र नागरिकको बढी भिडभाड हुने नापी तथा मालपोत कार्यालयहरूमा पनि छड्के जाँच गरिएको थियो।

बुधबारदेखि केन्द्रले काठमाडौं उपत्यकाबाहिरका कार्यालयहरूमा पनि छुट्टै टोली बनाएर अनुगमन सुरु गरेको छ। उपत्यकाबाहिरका अधिकांश कार्यालयमा विद्युतीय हाजिरी (ई–हाजिरी) नभएको अनुगमन टोलीले जनाएको छ।

‘जेनजी आन्दोलनबाट केही कार्यालयका भवन नै जलेका छन्, त्यस्ता कार्यालयमा ई हाजिरी नहुँदा कार्यालय समय पूर्ण रूपमा पालना भएको पाइएन,’ उपत्यकाबाहिर खटिएका केन्द्रका अर्का कर्मचारीले भने।

सतर्कता केन्द्रले छड्के अनुगमनको प्रतिवेदन दैनिक रूपमा प्रधानमन्त्री कार्यालय र प्रधानमन्त्रीको सचिवालयलाई बुझाउन थालेको छ।

केन्द्रका सचिव सर्जुकुमार वैद्यले प्रधानमन्त्री कार्यालयको निर्देशनअनुसार नै दैनिक हाजिरी रिपोर्ट बुझाउने गरिएको जानकारी दिए। यसअघि केन्द्रले यसरी दैनिक रूपमा प्रधानमन्त्री कार्यालयलाई रिपोर्ट बुझाउने अभ्यास थिएन।

‘हामी बिहान ९ बजे नै सरकारी कार्यालयमा गएर अनुगमन गर्छौं,’ सचिव वैद्यले भने, ‘सामान्यतया हामीले बिहान ९ बजेदेखि साँझ ५ बजेसम्मको समय पालना भए वा नभएको विषयमा अनुगमन गर्ने गरेका छौं।’

पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले सरकारले पूर्वाग्रह र प्रतिशोधपूर्ण ढंगले फौजदारी अभियोग लगाई १३ दिनसम्म गैरकानुनी रूपमा आफूलाई नियन्त्रणमा राखेको आरोप लगाएका छन् ।

रिहाइपछि सामाजिक सन्जालमा आफ्नो धारणा राख्दै ओलीले मुद्दा चलाउने आधार र पर्याप्त प्रमाण नपुगेपछि आफू छुटेको स्पष्ट पारे । उनले आफ्नो रिहाइका लागि आवाज उठाउने न्यायप्रेमी नागरिक, कानुन व्यवसायी, न्यायकर्मी, विभिन्न राजनीतिक दल तथा नेताहरू र सञ्चारकर्मीप्रति आभार व्यक्त गरेका छन् । साथै उनले परमादेश जारी गर्ने सर्वोच्च अदालतप्रति उच्च सम्मान पनि व्यक्त गरेका छन् ।

प्रहरी नियन्त्रणमा रहँदा आफूलाई मानवीय व्यवहार गरिएको उल्लेख गर्दै ओलीले प्रहरी प्रशासनप्रति आफू कृतज्ञ रहेको बताएका छन् । स्वास्थ्य उपचारमा संलग्न त्रिवि शिक्षण अस्पताल परिवारलाई पनि उनले धन्यवाद दिएका छन् । आन्दोलनका क्रममा घाइते भएकाहरूको शीघ्र स्वास्थ्यलाभको कामना गर्दै उनले उनीहरूको उपचार खर्च राज्यले बेहोर्नुपर्ने बताएका छन् ।

राज्य उदासीन भए पार्टीले नै उपचार खर्च बेहोर्ने जानकारीसमेत उनले दिएका छन् । स्वास्थ्य अवस्था अझै पूर्ण रूपमा सामान्य नभएकाले केही दिन अस्पतालमै उपचार गराउने जानकारी दिँदै उनले सम्पूर्ण शुभेच्छुकप्रति आभार व्यक्त गरेका छन् ।

प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री दीपककुमार साहलाई पदमुक्त गरे। पदीय मर्यादाको दुरुपयोग गर्दै आफ्नी पत्नीलाई स्वास्थ्य बिमा बोर्डमा फर्काएको आरोपमा उनलाई नियुक्तिको दुई सातामै बिहीबार बर्खास्त गरिएको हो।

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को सिफारिसका आधारमा प्रधानमन्त्री शाहले साहलाई पदबाट हटाएका हुन्। साहले लामो समयदेखि निष्क्रिय रहेकी पत्नी जुनु श्रेष्ठलाई स्वास्थ्य बिमा बोर्डको सदस्यका रूपमा नियमित गराएपछि रास्वपाको केन्द्रीय अनुशासन आयोगले छानबिन गरेको थियो।

आयोगको कारबाही सिफारिसपछि पार्टी सभापति रवि लामिछानेले मन्त्री साहलाई हटाउन प्रधानमन्त्रीसमक्ष लिखित सिफारिस गरेका थिए।

मन्त्री साहलाई बर्खास्त गर्नुका साथै प्रधानमन्त्री शाहले स्वास्थ्य तथा जनसंख्यामन्त्री निशा मेहतालाई पनि सचेत गराएका छन्। यस प्रकरणमा विभागीय मन्त्रीका रूपमा मेहताले अपेक्षित गम्भीरता नदेखाएको रास्वपाको ठहर थियो।

यता, बर्खास्त मन्त्री साहकी पत्नी जुनु श्रेष्ठले भने आफूहरूमाथि अन्याय भएको दाबी गरेकी छन्। सामाजिक सञ्जालमार्फत उनले आफ्नो योग्यताका आधारमा बोर्डमा पुनर्नियुक्ति पाएको जिकिर गर्दै श्रीमानलाई यस विषयमा जोड्न नहुने तर्क गरिन्।

‘बिनाकुनै स्पष्टीकरण पदमुक्त गरिनु र मलाई सोधनी पनि नहुनु दुःखद छ,’ श्रेष्ठले भनेकी छन्, ‘यदि यसलाई नै सुशासन भनिन्छ भने, सुशासन के हो भन्ने पुनः सोच्नुपर्ने अवस्था आएको छ।’

श्रेष्ठले आफू त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट अप्टोमेट्री र जनस्वास्थ्यमा स्वर्ण पदक विजेता भएको, बेलायतबाट छात्रवृत्तिमा स्वास्थ्य नीतिसम्बन्धी अध्ययन गरेको र हाल विश्व स्वास्थ्य संगठनको नागरिक समाज आयोगको सदस्य रहेको बताएकी छन्।

प्रसूति बिदा र विदेश बसाइका कारण बीचमा बोर्ड बैठकमा उपस्थित हुन नसके पनि आफूले जानकारी गराएको उनको दाबी छ। आफ्नो क्षमता र योग्यतामाथि प्रश्न नगरी श्रीमानको पदसँग जोडेर महिलाको क्षमताको अवमूल्यन गरिएको उनले बताइन्।

महोत्तरी–२ बाट १९ पटक मन्त्री बनेका जसपाका उम्मेदवार शरत्सिंह भण्डारीलाई पराजित गर्दै साह संसद् प्रवेश गरेका थिए। स्वास्थ्यविज्ञको पहिचान बनाएका उनी मन्त्री बन्नेबित्तिकै आफ्नो पुरानो विवादका कारणसमेत आलोचित भए।

नौ वर्षअघि वर्ल्डवाइड कन्सल्टेन्सीको सञ्चालक हुँदा साहमाथि एमबीबीएस प्रवेश परीक्षा पास गराइदिने भन्दै ठगी गरेको आरोप लागेको थियो।

२०७३ असोजमा काठमाडौंमा एक विद्यार्थीको परिवारसँग रकम लिएको आरोपमा उनीसहितका व्यक्ति पक्राउ परेका थिए।

यद्यपि, उक्त ठगी कसुरमा दाबी नपुग्ने भन्दै २०७३ मंसिरमै काठमाडौं जिल्ला अदालत र पछि उच्च अदालत पाटनले साहलाई सफाइ दिइसकेका छन्।

विगतको आरोपबाट कानुनी सफाइ पाए पनि पत्नीको नियुक्तिको विषयले भने उनको मन्त्री पद दुई सातामै खोसिएको छ।

संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उडयन मन्त्री खड्क राज पौडेल (गनेस)ले आफूलाई भेट्न चाहनेहरू सर्वसाधारण तथा पार्टीका कार्यकर्ताहरूले अघिल्लो दिन नै फाराम भर्नु पर्ने व्यवस्था लागु गरेका छन् ।

यो हप्तादेखि यस्तो व्यवस्था लागु गरिएको मन्त्रालयका सूचना अधिकारी गोकर्णप्रसाद उपाध्ययले बताए । उनले भने, ‘मन्त्रालयमा अनावश्यक भिडभाड नहोस भनी भेटघाटलाई व्यवस्थित बनाउन हामीले यस्तो नियम बसालेका हौ ।’ उनका अनुसार मन्त्रीकै चाहना अनुसार अघिल्लो दिन फाराम भर्नु पर्ने व्यवस्था मिलाएको हो ।

मन्त्रीलाई भेट्न भर्नु पर्ने फारम मन्त्रालयको वेइवसाइडमा राखिएको छ। वेइवसाइडमा ‘मन्त्री ज्युलाई भेट्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस’भनी लेखिएको छ । त्यहाँ क्लिक गर्दा फाराम भेटिन्छ । त्यसमा आफ्नो, नाम ठेगाना, सम्पर्क नम्बर लेखेर मात्र पुग्दैन । त्यहाँ कुन प्रयोजनका लागि भेट्न खोजिएको हो, त्यो पनि खुलाउनु पर्छ ।

फाराममा नै प्रयोजनबारेमा बिकल्प राखिएको छ । संस्कृति सम्बन्धी, पर्यटन सम्बन्धी, नागरिक उडयन सम्बन्धी तथा अन्य प्रयोजन मध्ये कुनै एक ठाउँमा क्लिक गर्नु पर्छ । त्यसपछि भेट्ने मिति आफूले छान्नु पर्छ । मन्त्रीलाई भेट्ने समय भने मन्त्रालयले नै तोकेको छ । हरेक दिन दिउँसो ३ बजेदेखि ४ बजेसम्म भेट्न समय तोकिएको छ । मन्त्रालयका अनुसार फाराम भरे पछि मन्त्रीलाई भेट्न समय पाउने व्यवस्था गरिएको छ ।

मन्त्रालयको वेइवसाइडमा फाराम भरेरै गुनासो तथा सुझाव दिनकोलागि व्यवस्था गरिएको छ । मन्त्रालयको अनुसार गुनासोकोलागि फाराम भर्ने व्यवस्था पहिले नै गरिएको थियो । तर भेट्नकोलागि फाराम भर्नु पर्ने व्यवस्था भने पहिलो पटक गरिएको हो ।

शिक्षाको गुणस्तर सुधार्न व्यास नगरपालिका-४ स्थित बेदव्यास प्राथमिक विद्यालयका शिक्षकहरु अभिभावकको घरदैलोमै पुग्न थालेका छन् । घरदैलोमै पुगेर उनीहरुले अभिभावकलाई विद्यालयको शैक्षिक सुधारबारे सुझाव सङ्कलन गर्न थालेका हुन् ।

शैक्षिक सत्र २०८३ को भर्ना अभियानअन्तर्गत चुरेखोल्सी टोलमा आयोजना गरेको घरदैलो तथा सर्वेक्षणका क्रममा अभिभावकहरूले पछिल्लो समय विद्यालयको सुधारप्रति खुसी व्यक्त गरेका छन् । स्थानीय अभिभावक तुलसीप्रसाद पौडेलले निजी विद्यालयलेझैँ सुविधा र शैक्षिक वातावरण सरकारी विद्यालयले दिन थालेपछि सन्तानलाई त्यहीँ भर्ना गर्ने मनस्थिति बनाएको बताए।

'विद्यालय प्रशासन आफैँ घरमा आएर गुणस्तरीय शिक्षा र सेवाको ग्यारेन्टी लिने प्रतिबद्धताले अभिभावकहरूमा विश्वास बढेको छ', उने भने । सोही वडाकी वडा सदस्य गौकुमारी न्यौपानेले वडाको तर्फबाट यातायातको सुविधा उपलब्ध गराउन पहलकदमी थालिने बताइन् ।

चीनले उपग्रह प्रक्षेपण क्षेत्रमा नाटकीय परिवर्तन गर्ने लक्ष्य लिएको छ । सामाजिक तथा आर्थिक विकासको लागि भर्खरै जारी गरिएको १५ औं पञ्चवर्षीय योजनामा यस्तो लक्ष्य लिइएको हो ।

चीनले आगामी पाँच वर्षको लागि आफ्नो अन्तरिक्ष क्षेत्रमा चामत्कारिक लक्ष्यहरु लिएको हो । लक्ष्यमा थप उपग्रह तैनाथी, सुधारिएको प्रक्षेपण व्यवस्थापन र इन अर्बिट मर्मतसम्भारको साथ ठूलो, राष्ट्रिय रूपमा समन्वित उपग्रह इन्टरनेट नक्षत्रको निरन्तर निर्माण समावेश गरिएको छ ।

यस प्रणाली देशको बेइडौ नेभिगेसन स्याटेलाइट प्रणालीसँग नजिकबाट एकीकृत गर्नेछ । जसले सञ्चार, इन्टरनेट कनेक्टिभिटी र रिमोट सेन्सिङलाई एकीकृत अन्तरिक्ष आधारित पूर्वाधारमा संयोजन गर्नेछ ।

साथै, चीनले विमान जस्तै पुन:प्रयोग गर्न मिल्ने क्षमता भएका हल्का प्रक्षेपण सवारी साधनहरू विकास गर्ने योजना बनाएको छ । जसले उपग्रह प्रक्षेपण लागत नाटकीय रूपमा कम गर्नेछ।

देशले आफ्नो मंगलग्रह अन्वेषण कार्यक्रमको दोस्रो चरणलाई अगाडि बढाउने र सौर्यमण्डलको बाहिरी क्षेत्रहरूको अन्वेषण गर्ने योजना बनाएको छ।

चीनले अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारहरूसँग काम गर्दै आफ्नो अन्तर्राष्ट्रिय चन्द्र अनुसन्धान स्टेशनको अनुसन्धान पनि जारी राख्नेछ।

शिक्षा तथा मानव स्रोत विकास केन्द्रले शैक्षिक सत्र २०८३ को लागि विद्यार्थी भर्ना वैशाख १५ बाट सुरु हुने स्पष्ट पारेको छ।

सरकारले वैशाख १५ गतेबाट नयाँ शैक्षिकसत्र सञ्चालन गर्ने निर्णय गरेपनि भर्ना कहिलेबाट हुने भन्ने अन्योल भएपछि केन्द्रले आज (बिहीबार) सूचना निकालेर भर्ना पनि १५ गतेबाट नै हुने स्पष्ट पारेको हो।

केन्द्रले भर्ना अभियान वैशाख १५ गतेबाट र पठनपाठन वैशाख २१ गतेबाट सुरु गर्ने बताएको छ।

शैक्षिक संस्थामा शनिबार र आइतबार २ दिन सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय भएकाले सोही अनुसार शैक्षिक कार्यक्रम तयार गरी कार्यान्वयन गर्न भनिएको छ।

बुवाको उपचारको आशा बोकेर हिँडेको छोराको यात्रा बीच बाटोमै टुटेको छ।

जुम्लाको हिमा गाउँपालिका–७ पातरखोला गाउँका भीमबहादुर अधिकारी ७१ वर्षीय बुवा कलबहादुर अधिकारीको उपचार गर्न बुधबार एम्बुलेन्समा सुर्खेततिर जाँदै थिए। आफन्तहरूसँग भेट हुँदा उनले भनेका थिए, 'जसरी पनि बुवालाई निको पारेर घर फर्काउनेछु।' तर त्यो प्रतिज्ञा पूरा हुन नपाउँदै उनी आफैं सधैंका लागि बिदा भए।

६ दिनसम्म कर्णाली स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान शिक्षण अस्पताल जुम्लामा उपचार गर्दा पनि सुधार नभएपछि चिकित्सकले उनलाई युरो सर्जरीका लागि नेपालगन्ज रेफर गरेका थिए। उनी गत चैत २० गतेदेखि कर्णाली स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान शिक्षण अस्पताल जुम्लामा भर्ना भएका हुन्। भीमबहादुरले सुरुमा जहाजकै प्रतीक्षा गरे। समयसँग दौडिरहेको एउटा छोरा, जसलाई थाहा थियो ढिला भयो भने बुवाको साससँगै आशा पनि हराउन सक्छ। तर मौसमले साथ दिएन। जहाज आएन। अन्ततः उनले एम्बुलेन्स रोजे। शायद अन्तिम विकल्प। तर त्यही विकल्प उनको जीवनको अन्तिम यात्रा बन्यो।

बुधबार दिउँसो १ बजे उनले फेसबुकमा लेखेका थिए, ‘आज जुम्लादेखि सुर्खेत यात्रा शुभ रहोस्, जुम्लामा हवाईजहाज नआएर एम्बुलेन्समै लागियो।’ तस्बिरमा उनी आफन्तहरूसँगै देखिन्छन्। आशा, चिन्ता र भरोसाको मिश्रण। अहिले त्यो तस्बिर नै उनको अन्तिम सम्झनाको रूपमा सामाजिक सञ्जालमा घुमिरहेको छ।

बुवालाई निको बनाएर घर फर्काउने सपना उनको आँखामा थियो। तर नियतिले यस्तो मोड लियो,न बुवाको उपचार पूरा भयो, न त त्यो पुनर्मिलनको क्षण आयो। एम्बुलेन्स दुर्घटनाले उनी आफैं बुवाबाट सधैंका लागि टाढा पुगे। प्रहरीका अनुसार दिउँसो २ बजे जुम्लाको सदरमुकाम खलंगाबाट छुटेको एम्बुलेन्स बेलुकी पौने ८ बजे कालिकोटमा दुर्घटनामा परेको हो। बाक्लो हुस्सुले सडक अदृश्य जस्तै बनाएको थियो। ‘गाडी चलाउन निकै असहज थियो,’ कालिकोटका डीएसपी हिमबहादुर खत्रीले भने, ‘हुस्सु नै दुर्घटनाको मुख्य कारण हुन सक्छ।’

सडकदेखि करिब २५ मिटर तल खसेको एम्बुलेन्सले दुई ज्यान लियो। चालक हिमा-७ मर्चीगाउँका शक्तिबहादुर शाही र भीमबहादुर अधिकारी। बिरामी कलबहादुर भने घाइते अवस्थामा बचाइएका छन्। उनको खुट्टामा चोट लागेको छ र थप उपचारका लागि प्रदेश अस्पताल सुर्खेत पठाइएको छ। अर्का यात्रु हिमा-७ मर्चीका २० वर्षीय लोकेन्द्र शाहीको कान र पेटमा सामान्य चोट लागेको छ।

एम्बुलेन्स जुम्लाको हिमा गाउँपालिकाको हो।‘यो एक जना व्यक्तिको मृत्यु होइन,’ हिमा–६ का जीवन रावत भन्छन्, ‘यो एउटा सोच, एउटा ऊर्जा, एउटा परिवर्तनको आकांक्षा गुमाउनु हो।’

२०७४ सालमा वडा सदस्य निर्वाचित भएका भीमबहादुर गाउँका सक्रिय, विचारशील र समाजप्रति समर्पित व्यक्ति मानिन्थे। उनको मृत्युपछि अहिले गाउँभरि उनका काम र योगदानको चर्चा छ, तर त्यो चर्चा अब सम्झनामा सीमित छ।

कर्णालीका दुर्गम सडक, अनिश्चित मौसम र कमजोर स्वास्थ्य पहुँचको त्रासदी यस घटनामा फेरि एकपटक नाङ्गिएको छ। उपचार खोज्दै हिँड्दा ज्यान गुमाउनु पर्ने यथार्थ यहाँ नयाँ होइन,तर हरेक पटक यो पीडा उस्तै गहिरो हुन्छ। अधिकारीको शव आफन्तले बुझेका छन्।