त्यस दिन मैले अमृत पिएँ

त्यस दिन मैले अमृत पिएँ

शनिबार, २८ भदौ २०७६

उनीसँग भौतिक सम्पत्ति थिएन। एउटा पुरानो घर थियो, पछि त त्यो घर पनि छोडेका थिए। आम्दानीका नाममा निवृत्तिभरणका केही हजार रुपैयाँ आउँथ्यो, त्यसले उनी र उनकी पत्नीको जीवन धानेको थियो। तर, उनले आफ्नो अवस्थाप्रति कहिल्यै कुनै गुनासो गरेनन्। यस्ता थिए नेपाली साहित्यका अन्वेषक, अद्वितीय सङ्कलक र ज्ञानका भण्डार, शिव रेग्मी।

ट्राउट भित्र्याउने डाक्टर

ट्राउट भित्र्याउने डाक्टर

शनिबार, २८ भदौ २०७६

वैशाख १ गते, नयाँ वर्षको पहिलो दिन। साँझ ६ बजेतिर मोबाइल फोनमा एउटा खुसीको खबर सुनिन्छ, ‘डाक्टरसाप आज हाम्रो फार्मको प्रांगणमा दर्जनौं गाडी र बाइक छन्। सयौं मान्छे छन्। उनीहरूलाई हामी ट्राउटका परिकार खुवाइरहेका छौं। भ्याईनभ्याई छ। यो खुसी हजुरसँग सेयर गरौं भनेर !’

‘अब एडभेन्चर ट्राभल मार्ट’

‘अब एडभेन्चर ट्राभल मार्ट’

शनिबार, २८ भदौ २०७६

आन्तरिक पदयात्री बढ्दै जानु राम्रो हो। हामी नेपालीलाई पर्वतीय पर्यटनको जानकारी दिन र व्यवस्थित पदयात्रामा प्रोत्साहित गर्न अभियान चलाउँछौं।

श्राद्धशास्त्र

श्राद्धशास्त्र

शनिबार, २८ भदौ २०७६

श्राद्धबारे शास्त्र भन्छ : ‘प्रेतान् पितृंश्च निर्दिश्य भोज्यं यत्प्रियमात्मानः। श्रद्धया दीयते यत्र, तच्छ्राद्धं परिचक्षते।।’ अर्थात्, देहावसान भइसकेका बुवाआमा लगायत समस्त पितृले पाऊन् भन्ने कामनाले योग्य, पूज्य व्यक्तिलाई भित्री हृदयदेखि श्रद्धा जगाएर दान वा अर्पण गर्नुलाई श्राद्ध भनिन्छ। संस्कृत भाषाको सत्य अर्थमा रहेको ‘श्रत्’ धातुबाट श्रद्धा शब्द बन्दछ।

अनन्तलिंगेश्वर दर्शन

अनन्तलिंगेश्वर दर्शन

शनिबार, २८ भदौ २०७६

अनन्तलिंगेश्वर मन्दिर प्यागोडा शैलीमा पुनर्निर्माण भएको छ। पावन भूमि अनन्तलिंगेश्वर ‘हाइकिङ प्याराडाइज’ समेत मानिन्छ। इतिहासविद्का अनुसार भक्तपुरको दधिकोट क्षेत्र लिच्छिविकालमा समृद्ध थियो। तिनताका अनन्तलिंगेश्वर क्षेत्रलाई ‘हंशगृह’ भनिन्थ्यो। त्यसका रक्षक लोकपाल स्वामी अर्थात् अनन्तलिंगेश्वर थिए।

पाँचौँ आर्यसत्य

पाँचौँ आर्यसत्य

शनिबार, २८ भदौ २०७६

बौद्ध दर्शनमा ‘पाँच आर्यसत्य’ वा पाँचौं आर्यसत्य भन्ने शब्दावली छैन। चार आर्यसत्यको कुरा त बौद्ध धर्मको आधारभूत कुरा भइहाल्यो। दुःख छ, दुःखको कारण छ, दुःख निवारण गर्न सकिन्छ र दुःख निवारण गर्ने मार्ग छन् भन्ने चार कुरा नै बौद्ध दर्शनमा ‘चतुर्आर्यसत्य’का रूपमा प्रख्यात छ। बुद्धत्व प्राप्तिपछि सारनाथमा पाँच ब्राह्मण समक्ष बुद्धले गरेको प्रथम धर्मचक्रप्रवर्तनमा बुद्धले चतुर्आर्यसत्यको कुरा प्रस्ट्याएका थिए।

४० वर्षपछि ‘सीतापुरमा फेरि अर्को रहस्यात्मक हत्या’

४० वर्षपछि ‘सीतापुरमा फेरि अर्को रहस्यात्मक हत्या’

शनिबार, २८ भदौ २०७६

शव ढाकेको सेतो कपडामा शवकै चित्र छ। शव उठाएको नाममा चित्रलाई मात्रै उठाइन्छ, मञ्चका कलाकारहरूचित्रलाई नै शव देख्छन्। जब चित्रले छोपिएको शव उठेर सूत्रधारको रूपमा बोल्न थाल्छ, तब अन्य कलाकारको गति रोकिन्छ। सूत्रधारले कथानकलाई मेलो दिन्छ र छेउ लाग्छ, गति रोकिएका कलाकारहरू गतिशील हुन थाल्छन्।

किनकि म छोरी हुँ मलाई पढ्नु छ

किनकि म छोरी हुँ मलाई पढ्नु छ

शनिबार, २८ भदौ २०७६

एक बुबा आफ्नो छोरीलाई भन्छ– पढ्नु छ ! पढ्नु छ ! तिमीलाई किन पढ्नु छ ?

यसरी मनाइयो वृक्षारोपण दिवस

यसरी मनाइयो वृक्षारोपण दिवस

शनिबार, २१ भदौ २०७६

गत असार १४ गते, बाबा र म बिहान ७ बजेतिर कोटेश्वरतिर लाग्यौं। उक्त दिन कोटेश्वरदेखि कलंकीसम्म चक्रपथको किनारामा वृक्षारोपण गर्ने कार्यक्रम थियो। जसको आयोजना वन तथा वातावरण मन्त्रालयले गरेको थियो।

तीज नृत्यको क्याप्टेन हुँदा

तीज नृत्यको क्याप्टेन हुँदा

शनिबार, २१ भदौ २०७६

दोस्रो उपत्यकाव्यापी गोल्डेन पिक अन्तरविद्यालयीय तिज नृत्य प्रतियोगिता राष्ट्रिय नाचघर काठमाडौंमा यही भदौ ९ गते गरिएको थियो। विद्यालयको विद्यार्थी परिषद्को अध्यक्ष तथा स्कुल क्याप्टेनको हैसियतले मेरो भूमिका ज्यादा थियो। त्यसमााथि म एक डान्सर पनि हुँ। एकातिर नृत्य देखाउनु थियो भने अर्कोतिर करिब ३५ जना स्वयंसेवक विद्यार्थीलाई परिचालन गर्दै कार्यक्रम सफल बनाउनु थियो।

पोखरामा कलात्मक रेष्टुराँ

पोखरामा कलात्मक रेष्टुराँ

शनिबार, २१ भदौ २०७६

पोखराको बैदामेताल (फेवाताल) किनारामा दर्जनौं रेष्टुराँ छन्। जसरी तिनले फरकफरक स्वादका परिकार पस्कन्छन्, त्यसै गरी तिनको आन्तरिक सजावटमा पनि विविधता पाइन्छ। त्यस्तै एउटा फरक रेष्टुराँ सञ्चालनमा आएको छ– नगेन आर्ट लाउन्ज बार।

तीन महादेव दर्शन

तीन महादेव दर्शन

शनिबार, २१ भदौ २०७६

हरियो डाँडा। डाँडामाथि खुला चौर। थुम्का जस्तो देखिने भएकाले नामै थुम्काडाँडा। चौरमा सल्लाका रुख। सिरसिरे चिसो बतास। काभ्रेको थुम्का डाडाँबाट राम्रो दृष्य देखिन्छ। चारैतिर थुम्कैथुम्का। तलतल गाउँबस्ती। सबैभन्दा माथि नीलो आकाश। कति मिठो सौन्दर्य ! प्रकृतिभन्दा सुन्दर अरू केही छैन। प्रकृतिको सुन्दरतामा नरम्ने को होला र ! हरियाली बिछ्यौना ओढेकी प्रकृतिको सुन्दरतालाई पृष्ठभूमि बनाएर पदयात्रीहरू फोटो खिच्न मस्त भए।

मनमा नेपाल

मनमा नेपाल

शनिबार, २१ भदौ २०७६

बेलायत बसेर गीत तथा मुक्तक लेख्दै आएका स्रष्टा सागर सिल्वालको एक साथ दुई कृति सार्वजनिक भएको छ। उनको मुक्तक संग्रह ‘सागरको संगम’मा परिवार, मायाप्रेम, जीवनका भोगाई, राजनीति, धर्म र आमाबुबासम्बन्धी मुक्तक छन्।

‘क्षमता’ र ‘प्रतिभा’को राजनीति

‘क्षमता’ र ‘प्रतिभा’को राजनीति

शनिबार, २१ भदौ २०७६

यतिबेला नेपालका संगीतप्रेमी माझ झुप्री भण्डारी र भारतका संगीतप्रेमी माझ रानु मण्डल चर्चामा छन्। अछामकी दृष्टिविहीन झुप्रीको कहानी र प्रतिभा काठमान्डुसम्म आइपुगेको छ। ‘टेलिभिजन रियालिटी सो, भ्वाइस अफ नेपाल’मा मौलिक गीत गाएसँगै उनले आफ्नो गायकीको प्रशंसा र ‘दृष्टिविहीन हुनु’को दया वा संवेदना दुवै बटुलिरहेकी छन्।

वर्णविन्यास अनुसार हिज्जे उच्चारण प्रतियोगिता

वर्णविन्यास अनुसार हिज्जे उच्चारण प्रतियोगिता

शनिबार, २१ भदौ २०७६

विज्ञहरू शब्द उच्चारण गर्थे, विद्यार्थी त्यसको वर्णविन्यास अनुसार हिज्जे उच्चारण गरिरहेका हुन्थे। अर्को पटक फेरि शब्द सोधिन्थ्यो, विद्यार्थीहरू त्यसको पर्यायवाची, विपरीतार्थी आदि शब्द फटाफट भन्थे।

जनयुद्धको चित्र

जनयुद्धको चित्र

शनिबार, २१ भदौ २०७६

‘उज्यालोको खोजीमा सङ्घर्षका पाइला’ माओवादी जनयुद्धमा केन्द्रित कृति हो। खिमा रिजालद्वारा लेखिएको कृतिमा जनयुद्धले छोडेर गएका डोबलाई संस्मरणात्मक शैलीमा प्रस्तुत गरिएको छ। यसमा बाइस निबन्ध छन्। यसले जनयुद्धमा सहभागी नारीको सङ्घर्ष र अनुभूतिलाई प्रभावकारी रुपमा प्रस्तुत गरेको छ।

सिनेमाका जुँगे भट्टराई

सिनेमाका जुँगे भट्टराई

शनिबार, २१ भदौ २०७६

डल्लुको गल्ली भित्रको अग्लो घर। त्यही घरको तेश्रो तलामा भाडामा लिइएको साँगुरो कोठा। जब उनी खोक्न थाल्थे बेलाबखत निस्किन्थ्यो थोत्रो दमाहामा हिर्काए जस्तो थ्वारथ्वार आवाज। दराजमाथि देखिन्थे दर्जन जति औषधिका डिब्बाहरु। कोठाभरि छरिएका थिए भेषभुषाका सामग्री।

आगो र खरानी

आगो र खरानी

शनिबार, २१ भदौ २०७६

खरानी भै सकेपछि आगोलाई थाहा हुन्छ कि हुँदैन होला खरानी बन्नुअघि ऊ पनि आगो थियो भनेर !

जनयुद्धकी निहारिका

जनयुद्धकी निहारिका

शनिबार, २१ भदौ २०७६

तिम्रै निम्ति बरु यो ज्यान गएँ गइजाला, तिमीसँग चोखो माया बस्यो जलजला। साँझ परिसकेको थियो। मेरो छेउमै आएर बस्यो सुनिल। ‘सर यो गीत म पनि गाउँछु।’ उसले संगीत र नसाको तालमा सोध्यो, ‘सुन्नु हुन्छ ?’

५ लघुकथा

५ लघुकथा

शनिबार, २१ भदौ २०७६

आसन्न निर्वाचनका लागि पार्टीमा टिकटाकांक्षी बढेपछि ‘सही उम्मेदवार चयन गर्ने विषयमा पार्टीको बैठक डाकियो। बैठकमा उपस्थित सदस्यहरूलाई विषयवस्तुमाथि आआफ्नो धारणा पेश गर्न समय दिइयो।

Ncell Footer Ad